Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

reducet̉ in ſuū actū. eo ponit ī ſe eternitatē boni. qupponit̉ defectui boni. ſiue bono deficiēti. Nec eſt mirūilitas ſit infinita. ſit rei infinite duratiōe:educibil̓ in actū. eſt tm̄ ex ip̄a. ſed ex voliaūt ītate Nembrum terciumD terciū quo querit̉ vtꝝ creat̉a ſit mutabilis in oīno de. ſic̄ de in eſſequā queſtionē mouet Aug. in li. ꝯtra adIuerſariū legis ꝓphetaꝝ. relīꝗt indeterminatā. Quod videt̉ ſic. pͥncipij dātis. eſt ꝯſeruare. ꝙͣtū eſt de ip̄o. cedit in oīno nihil. Itē natura ip̄ius rei ꝯdite. tēdit ad ꝯſeruatōꝫ ſui: ſi pt̄ ſeſaluare in vno ſolo ht̄ virtutē ꝯſeruādi ſe in alio. quā ē de intētōe nature perit. Itē res hꝫ ꝯtrariū ex oīno cedit in nihil. qꝛ intētio ꝯtrarij eſtintētoꝯuertere in ſuā formā. ex nulla ꝑte eſt oīno cedat in ens. Itē ſi res aliqͣ cedit in ens. aut illa ē ſpūal̓aut corꝑalis: ſpūalis eſt. ſit potētior corꝑali ſimiliono cuiꝰ ē res ꝯditas ſeruare. corꝑal̓ v̓o ē: ꝗaaut ē ſimplex vtpote pͥncipiū reꝝ corꝑaliū. aut ꝯpoſitaex illis. ꝯpoſita v̓o oīno cedit in ens. Cōpoſitū diſſolubile ē reſulubile in ſua pͥncipia ſimplex nonerit ī illo genere. qꝛ ſimplicia aūt ſūt corꝑa ſuꝑiora celeſtia hec etiā ſecedūt ī ens. qꝛ corrūput̉. Si v̓oſūt elemēta oīno cedūt ī ens. qꝛ adinuicē generāt̉. vniꝰ corruptō ē alteriꝰ generatio. nulla creatura coꝑalis ſecedit in ens oīno. Forte dicet̉ veꝝ eſtſb̓ſtātijs. ſꝫ in formis accidētibꝰ ſic. Contra qd̓ eſt.forme accidētales ſi hn̄t ꝯtrarietatē adinuicē. fit adinui trāſmutatō: ita ſi vna deſinit ī ſb̓a. altera ſit ī ſb̓a Pre. forme accidētales creāt̉ a pͥncipijs in ſb̓a. ſꝫ p̄ncipia in ſb̓a ſb̓e ſūt. creant̉ a ſubſtātijs. Si pͥncipiaſūt ſb̓e. oīno cedūt in ens. nec forme accidētales ex illis creāt̉. Preterea ſi dicat̉ lꝫ ſecedāt inens oīno. poſſūt tn̄ ſecede̓: reducat̉ hec potētia ī actū ſireducit̉. magis reducit̉ ꝙͣ mūdꝰ īnouabit̉. Sꝫ innouatō mūdi erit ꝓcedēte igne. ꝯburet faciē mūd: ſꝫ ſiceſt de natura ignis. ꝯuertit ea ꝯburūt̉ ī ſe: oīaꝑmanebūt ī ſua forma pꝰ ꝯbuſtiōꝫ. ꝑmanebūt ī ſpē ignisvel reſoluēt̉ in ſua pͥncipia. ſꝫ ſua pͥncipia ꝑmanebūt inſua eēntia. p̄terit em̄ figura hꝰ mūdi ſꝫ ſb̓a. ſicut hr̄. j.Coꝝ. vij. Itē ſi quod ꝓcedit de in. ex hac ratiōe poſtea de verteret̉ in: quā rōe vnū verteret̉. aliud verteret̉: ſꝫ quedā ſūt vertūt̉ in. nec vertent̉: īmo cōꝑalia ſūt. ꝯſil̓i rōe alia vertēt̉ īoīno. Cōtra. dr̄ ad heb̓. j. ſuꝑ illud psͣ. Ip̄i ꝑibunt tuaūt ꝑmāes. oēs ſicut veſtimētū veteraſcēt ⁊cͣ. vetereſcire dr̄ illud qd̓ more veſtis paulatim ꝯſumit̉. Si ꝯſumitur. tadē oīno deficiet. Itē Apoca. xxj. dr̄. Uidi celum nouū terrā nouā. mare ē. mare deſinetItē yſa. lj. celi ſic̄ fumꝰīiqueſcēt: celi euaneſcēt debꝰ minꝰ videt̉. alia cedēt ī de ꝗbꝰ magis videt̉. ItēGrego. in moral̓. cūcta ex nihilo facta ſūt. eorūqꝫ eſſentia ad nihilū tēderet. niſi ea actor oīm māu regimīs retineret. ſꝫ actor oīm retinebit manu regimīs ſꝑ eaꝓpter ſolā hoīs neceſſitatē ſūt. creature inferiorescorꝑales vt aīalia plāte hmōi. p̄ter ſolā hoīs neceſſitatē ſint ablata. neceſſitate ſecedēt ī nihilū. Itē grego.Oīa a deo creata ſūt que ſic. aliter ſūt. iuxta ſūt. Itē. xiiij. Eccͣi. opꝰ corruptibile ī fine deficiet. ſꝫml̓te creature ſūt oꝑa corruptibilia. ergo ī fine deficiēt.Itē corruptō generatōi opponit̉. qͦꝝ eſt generatō. eoꝝē corruptio. ſūt generabilia ſūt corruptibilia. ergo a ſimili ē. qd̓ creat̉ de in mutet̉. qd̓ aūt ꝑit de. mutat̉ ī. erūt eoꝝ quoꝝ eſt creatio in eſſe mutatio.Itē dama. Oīa que ſūt creabilia ſūt corruptibiliaergo creabilia ſūt corruptibilia. Ad qd̓ dicēdū eaſūt creabilia. ſūt qͣntū eſt de ſe in vertibilia. eſt ſi haberēt aliam cauſam ꝯtinentē vel ꝯſeruātē. tamē

oīa ſūt vertibilia in de volūtate ꝯditoris: ea em̄manebūt ex volūtate ꝯditoris. ſūt ad fruēdū ip̄o. vl̓ ordinata ad illud. ſi ꝑmanēt ad gl̓iaꝫ. ꝑmanēt ad pe. Ad illud v̓o qd̓ obiectū ē in ꝯtrariū oīa debeantꝑmanere. Dicēdū eſt ꝑmanebūt ī ſeip̄is. in ſeipſis ordinent̉ ad hoīeꝫ ẜm eſt res corruptibilis. Uramota corruptōe. erit indigētia eoꝝ. ſic ī ſeip̄ismanebūt. Et lꝫ volūtas creatoris qͣntū eſt ſe ſit īmutabilis. ſit ſufficiēs ſaluādi: tn̄ ſꝑ ſaluabunt̉ hmres. ſūt neceſſe vſui hūano: ita ab eterno fuit volūtaad ſaluādū. erūt neceſſe: nec tn̄ hoc eſt eo dominꝰ ſubtrahit v̓tutē ꝯtētiuaꝫ ſiue ꝯſeruatiuā. ſꝫ res ip̄ein ſeip̄is deficiūt. cum ſint ex nihilo. opponit̉ virtꝰꝯſeruatiua. eſt neceſſe. Ad id v̓o qd̓ querit̉. ſialiqua forma ſecedit in. vtꝝ ſit ſpūalis aut corꝑal̓Dicēdū eſt aliqua eſt ſpūalis. vt ſenſibil̓ ī brutis auvegetabilis ī plātis. alia eſt corꝑalis vtpote ſūt ea corꝑa ad iſtā vl̓ illā aīaꝫ ordināt̉. Et ſi dicat̉ ad ſua prīcipia reſoluant̉. eſt hoc veꝝ de ſēſibili aīa vl̓ vegetabili. que hn̄t principia corꝑalia ī que reſoluāt̉. Acillud v̓o qd̓ obijcit̉ de formis accidētalibꝰ. Dicēdū eſt.forme accidētales quedā ſecedūt ī. quedā v̓o pmnebūt. ſic̄ eſt de principijs illaꝝ formaꝝ ex ꝑte ſubſtantie. quedā ſecedūt in: quedā v̓o ꝑmanebūt. ſic̄ſubſtātia aīaliū irrationabiliū vegetabiliū numeralium artificialiū. cum prīcipijs ꝓpinquis ſecedēt ī non. ita forme accidētales que ex his ſe ꝯſequent̉. nonſic at̄ eſt de his formis accidētalibꝰ. que inſūt corꝑalibꝰſuꝑioribꝰ. inqͣtū ſūt de ordine vniuerſi. ordināt̉ admotū vl̓ mutatōꝫ ſe: ille ordinant̉ ad motū vl̓ mutatōꝫ. ꝑtinēt ad figurā huius mūdi que p̄teribit. ſubſtātia v̓o eas qualitates habebit. que incorruptibilibꝰ corꝑibꝰ ꝯueniūt. ſicut dicit Augu. in li. de ciui. dei. Ad illud v̓o qd̓ obijcit̉ de igne ꝯflagratōis que ꝯuertet om̄iacorruptibilia corꝑa in ſe. ita in ip̄o ſaluari dn̄t. Reſpōdendū. agit em̄ ille ignis ī hmōi res. ꝯſumēdo nonſibi aſſimilādo. Alie em̄ res ſūt quoꝝ erit īnouatio. et īillas aget purgādo ſibi qͦdāmo aſſimilādo: rōe forme ignis. ſed rōe lumīoſitatis. Ad illud v̓o qd̓ poſteaobijcit̉. eadē rōe vnū vertet̉ ī. aliud. Reſpōdē eſt. licꝫ quo ad ꝯueniāt. ex nihilo fiūt oīa creata ſūt. tn̄ ꝯſil̓is eſt oīm ex alia ꝑte. quorūdā ei volūtas ē diuīa. vt natural̓r ordinēt̉ ad ꝑticipatōꝫ br̄itudīs. qꝛ ꝑticipare pn̄t bt̄itudinē. niſi ea hn̄t īmortalitatē vel hr̄e poſſūt. ex volūtate ꝯditoris muīficitia quedā res create ꝑticipāt īmortalitatem. que ſeordinant̉ reꝝ habitatōꝫ ꝑpetuā. Ille v̓o que ſūt hmōiſibi relicte cedēt in. Ad id v̓o qd̓ ꝯſequēter opponit̉ autoritates ſacre ſcripture. celū terra ꝑibūt.ita ẜm ſe cedēt in. Rndēdū hoc quod dicit̉ ī glo.ſuꝑ illud heb̓. om̄es vt veſtimētū veteraſcēt: glo. celi meliorē formā recipiēt: ſicut amictus extēdit̉ plicat̉. ita facile mutabit deꝰ celos. poſt mutatōꝫ manebūt: ꝗafacta dei ſub eternitate ſtabunt. nec ad corruptioneꝫ reuertent̉. iterum celi acrei ꝑibūt ab eo ſūt. dum immutabunt̉ in meliꝰ creature. De terra etiā dicit̉ .j. eccͣs.terra ineternum ſtat. licꝫ em̄ a corruptibili forma trāſeat. ꝑmanebit tn̄ ſub incorruptibili. aūt dicit̉ de mari in Apoca. quod iam erit. dicēduꝫ licet aqua ẜm fluxibilis eſt mutabilis trāſeat. remaebit tn̄ ẜm naturā ꝑſpicui lucidi. He em̄ qualitates ꝯgruēt corporibꝰ iam exiſtentibus incorruptibilibus. Ad auctoritatē beati gregorij. dicēdum. om̄ia ſuccedūt ineſſe. quia a bonitate creatoris ꝯſeruantur ꝯſeruabuntur ſicut dictum eft. Et licet quedam dicantur prope. ꝓpter quandam diſpoſitionem: nihilominus tamen permanet ꝓpter conditoris bonitatem. Ad illudd̓o quod obijcitur de ſimilitudine generationis corruptionis ex vna parte. creationis mutationis omni in eſſe ex altera. Dicēdum eſt ſimile. generatio em̄ corruptio ſunt in materia formarum ꝯͣriarum