Capitulum. XXXI.

gis oīum: tn̄ vt exēpiū preberet oībus obedientie ⁊ reuerētie maioribꝰ ⁊ p̄ſidētibꝰ ēt ſecl̓aribꝰ⁊ diſcolis: cū ille octauianus īfidelis eēt ẜm illd̓petri in canonica. Subditi eſtote dn̄is vr̄is noͣſolum bonis ⁊ modeſtis: ſed etiā diſcolis: aſcendit ipſa. b. mat̓ dei de nazaret que erat ī ꝓuinciagalilee in bethleē q̄ erat in prouīcia iuda: cū Ioſeph ſpōſo ſuo: ⁊ aſella ꝓ ſarcinulis ſuis: ⁊ aliqn̄pro ſpōſa ſua cū feſſa eſſet poſſet ibi ſedere: bouem forte vēdendo ꝓ ſolutōe cēſus romāi. Sꝫille mulieres bone que erāt vicine habitatōi virgīs in nazareth vt pie meditat̉ ⁊ notat d̓o. Io.domīci in qͦdaꝫ ẜmone: vidētes. b. Mariā grauidā licet crederēt ex Ioſeph cōcepiſſe: expectabāt cū magno deſiderio p̄ſentes eſſe in partueius. Erat enim tanta pulchritudo eius ⁊ honeſtas ⁊ ſanctitas: affabilitas ⁊ ſapīa ꝙ videbaturquaſi vna fruitio ꝯuerſari cū ea: ꝓpter qd̓ vicīeeiꝰ valde affectabāt eſſe cū ea ⁊ loqͥ ſecū: ſed ip̄aſe totā deo reſeruās amabat ſolitudineꝫ. Rariſſime ad oſtiū domus ſe reꝑiebat minus ad feneſtras aſpiciebat: ſed in tēplo ⁊ domo ꝯuerſatioeius: cū homībꝰ quaſi nūqͣꝫ loq̄ns niſi ex arduaneceſſitate: cū angelis auteꝫ ⁊ deo freq̄ntiſſimein oratiōe ⁊ cōtemplatione cōfabulabat̉. Poterant ergo ille vicine dicere inter ſe. Veniet procerto veniet dies ꝑtus eiꝰ: tūc indigebit noſtroadiutorio: vocare nos faciet ad iuuādū. Itrabimus domū eiꝰ ⁊ habebimus copiā ꝯuerſādi cūea. O qͣꝫ erit gratioſus fructus tam ſancte: tampulchre: tā honeſte iuuēcule. Ita humilis eſt etamoroſa: ita pura ꝙ dare ad lactandū filiuꝫ ſualteri nō patiet̉. Ipſa ex ſuis vberibus lactabipſa pannis inuoluet: ipſa in vlnis ſuis tenebit.Sed cū tenebit eū in gremio: vel brachijs ſuis:nos aliquādo pie ⁊ reuerēter auferemꝰ de manibus ſuis: ⁊ ducemꝰ in domos noſtras: vt reddamus. ⁊ ſic coget̉ intrare domos noſtras: vt reddamꝰ ei ꝑuulū ſuū: quod nō faciemus niſi aliqͣntulū īmoretur nobiſcū ⁊ alloquat̉: ⁊ ita non eritaliena ⁊ ſeꝑata a nobis. Neſciebant iſte diuinūmyſterium ꝙ dei mater eſſet: nō hōis puri ⁊ ꝯcepti ex ioſeph. Inſtante ergo tēpore partus recedētes de nazareth ꝑgunt bethleē. Applicantes aūt illuc tarde: vt pie proſequit̉. b. Uincen.in quodā ſermone natiuitatis: vadit ad aliquodhoſpitiū: vt ibi recipiat̉. Sed hoſpes cernēs illū vilibus īdutū: ⁊ pauperē arbitratus: dicit ei.Non poſſū bone ſenex vos hoſpitari: qꝛ pl̓esnobiles expecto iſto ſero: pergit ad aliud hoſpitiū. vt recipiat̉. Interrogat: ille dn̄e quot equitaturas ⁊ famulos habetis? Reſpōdit nullas:ſꝫ azellū ⁊ bouē ⁊ vxorē meā At ille iſtud non ēpro nobis: ſꝫ pro hn̄tibus multā pecuniā ad expendēdū: hoſpitale ē pro pauꝑibꝰ illud queratꝭ.Uadit ad aliud hoſpitiū dicit illi patronus. Oſenex miſer qūo nō erubuiſti ducere in vxorem

tā delicatā iuuenculam: vade alio: qꝛ hic nō poteris māere. Et ſic pauꝑculus ioſeph neſciebatquo iret: ⁊ precipue dolebat de beata v̓gine quāſciebat matrē dn̄i ab hōibus cunctis venerādā:⁊ nouerat tenerā eſſe virginis verecundiā. Sꝫꝯfortabat eū beata virgo: dicēs. Nō eſt abreuiata manꝰ dn̄i. Eamus ad aliquē locū remotuꝫ atumultū hoīuꝫ vt poſſimus quiete deo vacare:⁊ ipſe cui ē cura d̓ oībus ꝓuidebit nobis. Querentes ergo īuenerūt quoddā diuerſoriū .i. quēdā locū ad quē refugiebant hoīes cū iumentistēpore pluuiaꝝ quandā grottā vel tuguriū: ibiqꝫ ꝯtulerunt ad ꝑnoctandū: ⁊ circa mediā noctēinibi peperit filiū ſuum gaudiū matris habenscū virginitatis honore: nec primā ſil̓em viſa eſtnec habere ſequentē. Et quod dicit̉ in libro de īfantia ſaluatoris: ⁊ de obſtetricibꝰ. b. marie: ſcilicet ꝙ ibi fuerūt zebel ⁊ ſalomē ſeruiētes ip̄i apocriphū eſt: vt patet di. xv. Sancta romana immo Io. contrariū expreſſe dicit .ſ. ꝙ nulla obſtetrix ibi: nulla mulier ſeruiēs: ſꝫ ipſa que parturiuit ſuū filiū de terra leuauit. Ipſa prima q̄ votū v̓ginitatis emiſit cū ſpōſo ſuo: ⁊ ꝑfectiſſime īpleuit pͥmiceria facta v̓ginū oīum. .§. III.tiuꝫ .ſ. deQuantū ad tT tehuiꝰ partusvirgīei: hoc notat̉ dum dicit̉ primogenitū. Eoaūt modo dicit̉ primogenitus matris virgīs:quo ī diuinis pͥmogenitus patris. Ego: ait ſapientia que dei patris filiꝰ ē: ex ore alt̓iſſimi prodijex ore cordis ſeu mētis paterne: vt verbū bonūprimogenita ante oēm creaturā. Nō ꝙ ſecūdogenuerit aliā ſapīam vel creaturā de ſb̓a ſua: vtfiliū: ſꝫ qꝛ nullā ante vel poſtea: vnigenitā: iuxtaillud Ioā. i. Uidimꝰ gloriā eiꝰ: gloriā quaſi vnigeniti a patre: et ly qͣſi nō eſt nota ſimilitudīs: ſꝫexp̄ſſio veritatis: ſic ⁊ pͥmogēitꝰ v̓ginis matrischriſtus. Sed qꝛ nullus ante: nec poſtea: vnde⁊ vnigēitus matris. Nā qui pͥmo naſcit̉ ex matre priogenitꝰ dr̄: etiā ſi nullū aliū poſtea generet: ⁊ vnigēitꝰ. hīc ſūpſit occaſiōem ſui errorisheluidius ꝑfidus hereticus: ⁊ temerarius blaſphemator virgīs: aſſerēs virgīeꝫ poſt chriſtūhabuiſſe alios filios ex Ioſeph: vel alio viro:quoꝝ pͥmꝰ fuit chriſtus: ⁊ ideo dr̄ priogenitusꝓbat hoc ēt ex eo: ꝙ ī euāgelio narrāt̉ aliqͥ fr̄eschriſti: vt dicit Ioā. vij. Neqꝫ eniꝫ fratres eiuscredebāt ī eū. ⁊ illud Mathei. xij. dixit ei qͥdaꝫp̄dicanti. Ecce mater tua: ⁊ fratres tui ſtāt foras q̄rentes loqui tecū: dicens hos fuiſſe germanos chriſti: et filios virginis. Sed beatus.Hyeronymus: ſcripſit vnum librum contra eūreprobans huiuſmodi erroreꝫ ⁊ falſitatem. nāvt iā dictū ē pͥmogenitꝰ dicitur non ſolū: qꝛ alijpoſt gēiti. ſcd̓s tertius: ⁊ huiuſmōi. Sed etiā qꝛnemo ante illū genitꝰ ēt ſi nullus poſtea ab illopr̄e: vl̓ mr̄e generet̉: ⁊ talis magis ꝓprie et ſtri