Capitulum.VII.
N diluuio aquarum multarum .i. falſarum doetrinarum hereticoꝝ homines non approximabunt ad deum ⁊ decret. xxiiij. q. iij. habeturcollecte hereſes diuerſoꝝ hereticoꝝ ⁊ nomina ⁊errores eorum ⁊ ſunt originaliter verba Iſido.in. viij. li. etymol̓. Et capitulum ſic incipit. ¶ Quidam heretici qui de eccleſia receſſerunt: ex noīeſuorum auctorum nuncupātur. Quidam veroex canſis quas eligentes inſtituerunt. Simoniaci a ſimone dicti: magice diſcipline perito: cui petrus in actibus apoſtoloꝝ maledicit: ꝓ eo ꝙ abapoſtolis ſpiritus ſancti gratiam emere voluiſſꝫHi dieunt creaturam non a deo eſſe: ſed a virtute quadam ſuperno create. Menādriani a menandro mago diſcipulo. Simonis nuncupati ꝙmundum non a deo: ſed ab angelis factum dixerunt. ¶ Baſilidiani a baſilide appellati: qui īterreliquas blaſfemias paſſum xp̄m abnegant. ¶¶ Nicolaite dicti a nicolao diacono eccleſie hieroſolymoꝝ: qui cum ſtephano ⁊ ceteris conſtitutus ē a petro: qui ꝓpter pulchritudinē relinq̄nsvxorem dixit: vt qui vellet ea vteretur. Uerſaeſt in ſtuprum talis conſuetudo vt̓ inuicem coniugia ꝯmutarentur: quos Ioānes in apocalipſic. ij. improbat dicens: ſed hoc habes ꝙ odiſti ſacta nicolaitarū Gnoſtici ppter excellentiam ſciētie ita ſe appellari voluerunt. Animam noſtramnaturam dei eſſe dicunt: bonū ⁊ malum deumſuis dogmatibus eſſe fingunt. ¶ Carpocratiania carpocrate quodam vocantur: qui dixit xp̄mhominem fuiſſe tantū: ⁊ de vtroqꝫ ſexu ꝓgenitū.¶ Cherinthiani a cherinto quodam nuncupatihi inter cetera circūciſionem obſeruāt: mille annos poſt reſurrectionem in voluptate carnis futuros predicant. Unde ⁊ greciliaſte: latine miciliaſte ſunt appellati. ¶ Nazarei dicti: quia dumxp̄m qui a vico nazareus appellatus eſt filiū deconfitentur: omnia tamē ceteris legis cuſtodiūt¶ Ophite o colubro nominati ſunt. Coluber .n.grece ophi dicitur: colunt enim ſerpentem dicetes ip̄m in paradiſo induxiſſe virtutis cognitionem. ¶ Ualentiani a valentino quodam platonico ſectatore vocati: qui eonas .i. ſecula quedāin originē dei creationis induxit xp̄m quoqꝫ devirgine nihil corpus aſſumpſiſſe: ſed per ea quaſi per fiſtulaꝫ tranſiſſe aſſeruit. Appellite quoꝝauctor appelles princeps fuit: qui creatorem angelum neſcio quem glorioſum ſuperioris dei faciens deum legis iſrael illum igneum affirmāsqui dixit xp̄m nō deum in veritate ſed homineꝫin fantaſia apparuiſſe. Arcociani a principibusappellātur: quia vniuerſitatem quā deus condidit oꝑa eſſe archangeloꝝ defendunt. ¶ Adamiani vocati: ꝙ ade imitentur nuditatem. Unde ⁊nudi orant ⁊ nudi inter ſe mares ⁊ femine cōueniunt. ¶ Cayani proinde ſic appellati: qm̄ Cayn
adorant. ¶ Sethiani nomen acceperunt a ſilioade qui vocatus eſt Seth: dicentes eū eſſe xp̄m¶ Melcheſediani vocati ꝓ eo ꝙ melchiſedeh ſacerdotem dei: non hominem fuiſſe: ſed virtuteꝫdei eſſe arbitratur. ¶ Angelici vocati quia āgelos colunt. ¶ Apoſtolici hoc ſibi nomē ideo aſſumpſerunt ꝙ nihil poſſidentes ꝓprium nequaqͣꝫ recipiunt eos qui aliquo in hoc mūdo vtunt̉¶ Cerdomani a cerdone quodā noīati: qui duoprincipia cōtraria aſſeruit. Marcioniſte a marcione ſtoico ph̓o appellati: qui cerdonis dogmaſecutus: alterum bonū: alteꝝ iuſtum deum aſſeruit: tanqͣꝫ duo principia creatoris ⁊ bonitatis.¶ Arcoterite ab oblatione vocati: panem enim⁊ caſeum offerunt: dicentes primis hominibusoblatum a fructibus terre: a fructibus ouiumfuiſſe celebratum. ¶ Aquarij appellati eo ꝙ aquam ſolā offerunt in calice ſacramenti. Seueriani a ſeuero exorti vinum nō bibunt vetus teſtamētum ⁊ reſurrectionem non recipiūt. ¶ Taciani a taciano vocati: qui ⁊ ercratice dicti: quiacarnes abominātur. ¶ Elogij vocantur tanqͣꝫ ſiue verbo. logos enim grece latine verbum dicitur. Deum enim verbum nō credunt: reſpuētesIoannis euāgelium ⁊ apocalipſim. ¶ Cataphrigus nomen ꝓuincie phrigia dedit: quia extiterunt actores eoꝝ. Montanus: priſca: ⁊ maximilla. ¶ Cathorij ꝓpter mundiciam ita ſe nominauerunt: gloriantes enim de ſuis meritis: negantpenitētibus veniam peccatoꝝ. Uiduas ſi nupſerint tanqͣꝫ adulteras dānant. Mūdiores ſe ceteris predicant: qui nomē ſuum ſi cognoſcere vellent mundanos potius ſe qͣꝫ mundos vocarent.Paulini a paulo ſamoſateno exorti ſunt: qui dixit non ſemper fuiſſe xp̄m ſed a maria ſumpſiſſeinitiū. Hermogeniani ab hermogene quodā vocati: qui materiam non natā introducens deo n̄nato eam comꝑauit: matremqꝫ elementoꝝ ideaꝫaſſeruit: quos apoſtolus improbat elemētis ſeruientes. ¶ Manichei a quodā perſa extiteruntqui vocatus eſt manes. Hic duas naturas ⁊ ſubſiantias introduxit .i. bonam ⁊ malam: ⁊ aīas exdeo quafi ex aliquo fonte manare aſſeruit: teſtamentū vetus reſpuūt nouum ex parte recipiūt.¶ Antropomorphite dicti pro eo ꝙ ſimplicitateruſtica deū habere hūana membra que in diuinis libris ſcripta ſūt: arbitrātur. Antropon grece latine homo interp̄tatur: ignorātes vocē dn̄iqui ait. Spūs eſt deus. Incorporeus ē enī nec īmembris diſtinguit̉: nec corꝑis more cenſetur.Heraclite ab heraclio auctore exorti: mōachostm̄ recipiunt ꝯiugia reſpuunt: regna celoꝝ ꝑuulos habere non credūt. ¶ Nouatiani a nouatovrbis rome p̄ſbytero exorti: qui aduerſus corneliū cathedram pontificalē conatus inuaderehereſim inſtituit. Noluit apoſtatas ſuſciꝑe: ⁊ rebapticans bapticatos ¶ Montani heretici dictiꝙ in tꝑe perſecutionis in montibus latuerunt: