Capitulum. VII.
per virginitatē. Un̄ apl̓s i. ad Corī. vij. Mulierinnupta ⁊ virgo cogitat que dei ſūt: quo placeatdeo vt ſit ſancta corꝑe ⁊ ſpū. que aūt nupta ē: cogitat que ſūt mundi ⁊cͣ. Et ſi dicat̉ ꝙ quilibettenet̉ ad p̄cepta legis nature. Sꝫ ſicut eſt datū p̄ceptū naturale ad ꝯſeruationē indiuidui de cōmeſtione. Gen̄. ij. De oī ligno paradiſi comedetꝭ:ita datū eſt p̄ceptū ad ꝯſeruationē ſpēi de ꝯmixtione ꝯiugali. Gen̄. ij. Creſcite ⁊ ml̓tiplicamini.Sicut ergo certu ē ⁊ claꝝ: ꝙ ꝗlibꝫ tenet̉ ad pͥmūſ. ad comedendū ꝓ ſui ꝯſeruatione: ita videt̉ teneri ad 2ᵐ .ſ. ad actū ſaltē ꝯiugalē ad ꝯſeruationē ſpēi. Rn̄det. b. Tho. ꝙ p̄ceptū hꝫ rōnē debitiſed dupliciter ē aliꝗd debitū. Uno mō vt impleatur ab vnoquoqꝫ. Et hoc debitū ſine pctō preterire nō pōt. Aliud eſt debitū implendū a multitudine: ⁊ ad tale debitū implendū n̄ tenet̉ quilibet de multitudīe. Multa .n. ſūt multitudini neceſſaria: ad q̄ implēda vnus n̄ ſufficit: ſꝫ implēt̉a multitudine: dū vnus hoc aliꝰ illud facit. Preceptū igit̉ legis nature hoī datū d̓ comeſtiōe neceſſe ē vt ab vnoquoqꝫ impleat̉. Aliter .n. indiuiduū ꝯſeruari nō poſſet. Sꝫ p̄ceptū datuꝫ hoī degeneratione: reſpicit totā multitudinē: cui neceſſariū eſt vt nō ſolū multiplicetur corꝑaliter: ſedetiā ſpūaliter proficiat. Et iō ſufficiēter ꝓuidet̉multitudini: ſi quidā carnali generatiōi operaꝫdant: alij ab hac abſtinentes ꝯtēplationi diuinevacāt ad totius hūani generis pulchritudinē ⁊ſalutē. Sicut ī exercitu quidā caſtra cuſtodiūt:quidā gladijs decertāt: q̄ tn̄ oīa debita ſūt multitudini: ſꝫ ꝑ vnū impleri n̄ pn̄t. Nec virgo recedit a mūdo qꝛ n̄ abſtinet ab oī delectatōe qd̓ ꝑtinet ad īſenſibilitatē ſꝫ a delectatiōe oī venerea ⁊hoc ẜm rōnem rectam.Quod virginitas ſit excellentior caſtitate ꝯiugali ꝓbatur tripliciter ẜmb. Tho. vbi ſupra. arti. iiij. Primo exemplo xp̄i ꝙelegit mr̄em virginē ⁊ ipſe virginitatē ſeruauit:n̄ ꝯiugiū ꝯtraxit. Oīa aūt ꝑfectiora ip̄e impleuitSecūdo doctrina apl̓i i. ad Corin. vij. ꝗ virginitatē ꝯſulit tanqͣꝫ maius bonuꝫ. Conſiliū enī dat̉de melioribus bonis. xiiij. q. i. quiſꝗs. Tertio ꝓbatur rōne multiplici. Tū qꝛ bonū diuinū ē potius bono hūano. Uirginitas ordinat̉ ad bonuꝫdiuinū .ſ. ad vacandū deo. Mr̄imoniū ad bonūhūanū .ſ. ad multiplicationē hoīm. Tū qꝛ bonuꝫaīe quale ē virginitas: p̄fertur bono corꝑis quale ē mr̄imoniū. Cū qꝛ bonū vite ꝯtemplatiue p̄fertur bono v̓ite actiue. Uirginitas ordinat̉ adbonū aīe ẜm vitam ꝯtemplatiuaꝫ: qd̓ ē cogitareque dei ſunt. Coniugiū ad bonū corꝑis ordinat̉qd̓ eſt ꝓlis multiplicatio ⁊ ꝑtinet ad vitā actiuāꝫqꝛ ꝯiuges cogitare hn̄t que ſūt mundi: vt pꝫ perapl̓m i. ad Corin. vij. Un̄ Hiero. in li. cōtra iouinianū reprobat ꝑ multas rōnes errorē ip̄ius iouiniani: ꝗ aſſerebat virginitatē nō eſſe p̄ferendā
mr̄imonio. nec ē ꝯtra p̄dicta qd̓ ait Aug. in li. d̓bono ꝯiugali. Nō impar meritū eſt ꝯtinentie inIoanne ꝗ nullas exꝑtus ē nuptias ⁊ in abrahaꝫꝗ filios generauit. Et Hiero. xxxij. q. iiij. Quisignoret ſub alta dei diſpoſitiōe oēs retro ſāctosfuiſſe eiuſdē meriti cuius nūc ſunt xp̄iani. Qūoantea abraha placuit deo in ꝯiugio: ſic nunc virgines placēt in caſtitate: ẜuiuit ille legi ⁊ tꝑi ſuo:ẜuiamus ⁊ nos legi ⁊ tꝑi noſtro: in quos fines ſeculoꝝ deuenerūt. Nam ẜm. b. Tho. meritū n̄ ſolū penſat̉ ex genere actus: ſꝫ magis ex aīo oꝑantis. Habuit abrahā aīm ſic diſpoſitū: vt paratuseſſet virginitate ſeruare: ſi opꝰ eſſet. Et ex hͦ meritū ꝯiugale in ip̄o equatur merito continentiev̓ginalis in Ioane: reſpectu quidē p̄mij eſſentialis: n̄ aūt reſpectu p̄mij accidetalis. Licet gͦ v̓ginitas ſit melior cōtinētia cōiugali: pōt tn̄ ꝯiugatus nō ſolū eſſe equalis: ſꝫ etiā melior vigine duplici rōne. Primo videlicet cū ꝯiugatus hꝫ aīmmagis paratū ad v̓ginitatē ſeruandā ſi oporterꝫqͣꝫ ille ꝗ actu eſt virgo. Secūdo qꝛ forte ille ꝗ nōeſt virgo habet aliquā excellentiorē virtute autmaiorē charitatē. Et ideo non debent ſe p̄ferregines alijs in bonitate..§. III.F2ed quęritur erū ſitexcellētiſſima virtutū? Rn̄det. b. Tho. vbi ſupraExcellētiſſimū pōt dici aliꝗd duplicit̓: vno mōẜm quid .i. ī aliquo genere. Et ſic v̓ginitas dr̄ excellentiſſima virtus in genere caſtitatis qꝛ tranſcendit caſtitatē viduale ⁊ ꝯiugalē. Et qꝛ caſtitati attribuit̉ decor ideo virginitati attribuit̉ ꝑ cōſeques maxima pulchritudo. Un̄. b. Amb. pulchritudinē ꝗs pōt maiorē eſtimare decore virginis: q̄ amatur a rege: ꝓbatur a iudice: dedicaturdn̄o: ꝯſecratur deo. Alio mō dr̄ excellentiſſimūaliꝗd ſimpliciter. Et ſic virginitas nō eſt excellētiſſima: qꝛ finis ſemꝑ excellit id qd̓ eſt ad finē: etquāto aliꝗd efficacius ordinatur ad fineꝫ tantomelius eſt. Finis aūt ex quo reddit̉ laudabilisv̓ginitas: ē vacare rebus diuinis. Et iō virtutestheologice ⁊ v̓tus religionis quaꝝ actus ē occupatio circa res diuinas: ſūt excellētiores v̓ginitate. Sil̓iter etiā vehemētius operātur vt inhereāt deo martyres qui ad hoc poſtponūt ꝓpriaꝫvita: ⁊ viuētes in monaſterijs qui ad hoc poſtponūt ꝓpriā volūtatē: ⁊ oīa que hn̄t: virgines autēpoſtponūt ad hoc tātū venereas voluptates. Etideo ⁊ martyrium ⁊ religionis ingreſſus cū perſeuerātiā preferūtur v̓ginitati. Ꝙ aūt dicitur devirginibus Apoc̄. xiiij. ꝙ ſequūtur agnū quocūqꝫ ierit non ex hoc ſequitur vt ſint alijs ſctīs perfectiores. Uel chriſto magis cōformes: ſed qꝛ ſequūtur agnū chriſtum pluribus mōis qͣꝫ alij: qꝛnon ſolum in integritate mentis vt alij ſed etiaꝫin integritate carnis quod non alij faciūt. Sednon oportet ex hoc ꝙ magis de ꝓpinquo chriſtum ſequantur qͣꝫ alij ſancti: qꝛ alie virtutes in