Enarius aūt quier excreſcentiā vnitatis excedit nouenarium eſt limes ⁊ terminus omnium ſimpliciū numerorū. Primū aūt omniuꝫcōpoſitorum repreſentat merito ipſum chriſtūdeum qui eſt alpha ⁊ o. finis .ſ. ⁊ principium. nōſolum creaturarū principiū ſimpliciū verum felicitas ⁊ beatificatio eſt hominuꝫ ⁊ angelorum.Denarius itaqꝫ numerus eſt primꝰ limes numeralis ſine eius additione vel replicatōe vlteriusnumerus non aſcendit. qui deciēs in ſe ductusnumerum reddit perfectum .ſ. centenariuꝫ quide leua tranſit in dexteram vt dicit beda. Ex iādictis patet ꝙ numerorum alius eſt digitus alius articulus. alius cōpoſitus. digitus continetnumeros ſimplices ab vno vſqꝫ ad decē. Articulus cōtinet. x. ⁊ reliquos denarios. Cōpoſitꝰamplectitur digitum ⁊ articulum vt. xj. xij. xiij. ⁊ſic de alijs vſqꝫ ad. xx. qui eſt ſecundus articulſic. xxx. ⁊.xl. ⁊ ſic de alijs vſqꝫ ad centuꝫ. ⁊ deciescentum reddūt. M. In quo patet dignitas denarij ſine cuius replicatione ad millenariū nō ꝑuenitur. Recipit auteꝫ numerus quātitatem ⁊aceruus ex vnitatibus profuſus multiplicem diuiſionem. Numerorum alius par alius imparnumerus par eſt qui in duas partes equales diuidi pōt. vt. ij. iiij. vj. viij. Impar numerus ē quiequis partibus diuidi non pōt vno vel deficiente vel ſuperhabūdante. vt. iij. v. vij. ⁊ reliqui vtdicit Iſi. Par auteꝫ numerus ſic diuiditur. qꝛalius eſt pariter par. alius pariter impar. aliꝰ impariter par. ⁊ imparit̓ impar. Pariter par numerus eſt qui ẜm parem numerum pariter diuiditur quouſqꝫ ad indiuiſibileꝫ perueniat vnitatē. Uerbi gratia. lxiiij. habet medietatē. xxxij.hic aūt. xvj. ⁊ iſte. viij. octo aūt. iiij. ⁊ hic binariū.ſ. ij. binarius aūt vnitatem habet que indiuiſibilis ⁊ ſingularis eſt. Pariter impar eſt numerusqui in equas partes recipit diuiſionem ſed partes eius remanēt indiuiſibiles vt. vj. x. xiiij. xviij..xxx. l. mox enim vt tales numeros diuiſeris incurres numeruꝫ quē diuidere nō poteris ī eqͥspartes. Impariter par numerus eſt cuius ꝑtesequaliter diuidi poſſunt ſed vſqꝫ ad vnitatemnō pertingunt vt. xxiiij. hi immediate diuiſi. xij.faciūt rurſus in aliam medietatē. vj. deinde aliāmedietatem. iij. ſed vlterius ceſſat diuiſio ⁊ inuenitur terminus indiuiſibilis ante vnitatem.Impariter impar eſt qui ab impari numero impariter numerat̉ vt xxv. ⁊. xlix. qui diuiſi vt impares numeri ab imparibꝰ ⁊ paribus diuiduntvt ſepties. vij. faciūt. xlix ⁊ quīquies. v.xxv. Itēparium numerorū alij dicūtur ſuperflui alij diminuti. Superflui ſunt quorum partes ſimulducte plenitudinem ſuā excedunt vtputa duodenarius. habet enim partes quinqꝫ. duodecimam quod eſt vnū. ſextam duo. quartaꝫ quodtria. terciam quod quatuor. dimidiaꝫ quod ſex.vnū eniꝫ duo ⁊ tres ⁊ quatuor ⁊ ſex ſimul ductaxvj. faciūt ⁊ longe duodenariū excedunt ſicut ⁊alij ſimiles plurimi.¶ De numero diminuto. .cxxiiij.Iminuti ſūt numeri qui partibꝰ ſuis cōputatis minorem ſummā efficiunt. vtputa denarius cuius partes ſunt tres. decima qd̓ ē vnūquinta quod eſt duo. dimidia quod eſt quinqꝫvnū enim ⁊ duo ⁊ quinqꝫ ſimul ducta octonarium faciunt denario longe minorem. ſimilis hiseſt octonarius ⁊ alij plurimi qui in partes redacti infra conſiſtūt. perfectus numerus qui ſuispartibꝰ adimpletur vt ſenariꝰ habet tres ꝑtesſ. ſextam terciam ⁊ dimidiam. ſex enim ſunt vnatercia. ij. ⁊ dimidia .ſ. tres ⁊ he partes in ſūmamducte .ſ. vnū. ij. ⁊. iij. ſenarium perficiūt ⁊ cōſummant. Sunt autem perfecti numeri intra denarium ſex. infra centenariū. xxviij. infra millenarium. cxxviij. ⁊ infra. x. M. cccc. xcvj. ⁊ hi numeriꝑfecti ſemper in. vj. vel in. viij. terminantur. ⁊ hͦalternatim vt dicit boetius. perfectos auteꝫ numeros raro īuenies defacili numerabiles qꝛ vtdicit idem pauci ſunt nimis conſtanti ordine ꝓcreati. ſuperflui autem ⁊ diminuti ſunt multi etinordinate diſpoſiti ⁊ nullo certo fine generati.Impares autem numeri ſic diuidunt̉. Alij ſūtſimplices. alij compoſiti. alij mediocres. Sīplices ſunt qui nullam aliaꝫ partem habent niſi ſolam vnitatem vt ternarius ſolam terciā. ⁊ quinarius ſolam quintam. ⁊ ſeptenarius ſolara ſeptimam habens que vna pars ſola eſt. Et compoſiti ſunt qui non ſola vnitate metiuntur. ſꝫ etiam alieno numero procreātur. vt. ix. ⁊ .xv. ⁊ .xxj.⁊. xxv. Dicimus enim ter trini et ſepties trini etter quini. et quinquies quini. Mediocres numeri qui quodaꝫ modo ſimplices et incōpoſiti eſſevidētur. Alio vero modo cōpoſiti vt verbi gratia. ix. xxv. nouenarius enim dum non comparatus fuerit primus eſt et incompoſitus quia nonhabet numerum communem niſi ſolum monadicum. Ad. xv. vero comparatus. ſecundus eſtet incōpoſitus. quia in illis cōmunis eſt numerus preter monadicum id eſt ternarius numerꝰqui nouearium conſummant vt ter trini et terquini.