Urpurea a puritate lucis eſt dicta quia in his regionibꝰ gignitur eius materia quas ſolis curſus illuminat ꝓpius ⁊ illuſtrat. Hic colorlacrimis ſanguineis effluentibꝰ a quibuſdā cōcleis ferro diuiſis acuitur ⁊ melioratur vt dicitIſi. li. xix. in. c. de tincturis. ¶ Sunt ⁊ alij colores multi tam ſimplices qͣꝫ compoſiti quibꝰ vtūtur pictores ⁊ tinctores. ſed iam dicti ſunt nobiliores. ⁊ ideo nunc de eis ſufficiat. De his oībꝰtractat pli. li. xxv. ca. xiiij. vſqꝫ ad. xxxiij. Et yſi.li. xviij. ⁊. xix. Dicunt̉ autem tinctores pannoꝝ⁊ lanarum ob nitoris grām coloratores vt dicitIſi. li. xix. Pictores ꝟo ſunt imaginum ⁊ reruꝫſimilitudinuꝫ picture artificio expreſſores. Eſtaūt pictura dicta quaſi fictura. Eſt aūt imagoficta non veritas. Hec ⁊ figura dr̄ a quodā colore ficto ē linita nihil habens fidei ⁊ veritatis.Unde ⁊ ſunt quedam picture que corꝑa veritatis ſtudio coloris excedunt ⁊ fidem dum augere contendunt ad mendacia ꝓuehunt ſicutqui chimeram tricipitem pingunt. Picturamautem egyptij primitus inuenerunt vmbra hominis lineis circundata. deinde ſimplicibꝰ coloribus ⁊ poſt diuerſis ſic paulatim ars ip̄a ſe diſtinxit. ⁊ inuenit lumen ⁊ differentias coloꝝ acvmbras. Et nunc pictores prius quaſdā lineas⁊ vmbras future imaginis ducunt. deinde coloribꝰ complent. inuente artis ordinem adhuc ſequentes vt dicit yſi. li. xviij. in. c. de picturis.¶ Capitulum. xxxvij.¶ De odore.Oſt colores deodoribus eſt dicendū. Odor itaqꝫ eſt fumoſus vapor a ſubſtantia rei reſolutus qͥ mediante aerecerebri attractus ē ſenſus olfactus īmutatiuusnam odor īmutat olfactum. quemadmodū color viſum. vl̓ ſonus auditum. vl̓ quem admodūſapor guſtuꝫ. Proprium .n. eſt ſenſuum a ſuisſenſatis ⁊ obiectis ꝓprijs īmutari ⁊ delectari ineis ac ꝑfici ſi fuerint medij. contriſtari ꝟo ⁊ deſtrui ſi extremi vt dicit̉ in li. de ſen. ⁊ ſenſa. Eſtitaqꝫ odor rei ꝓprietas ſenſu fumo medio ꝑceptibilis. Ad hoc autem ꝙ odor ꝑficiatur ⁊ informetur in organo ſenſus quatuor ad minusrequirentur .ſ. caliditas reſoluens. materie ſubtilitas actioni caloris reſoluentis obediens. aerea puritas deferens. nerui vl̓ cerebri conformitas. vaporem reſolutum nature ſenſu ꝑcipiēdoadmittens vl̓ abhorrens. Calor igitur reſoluēsfumos vaporabiles cauſa odoris eſt efficiēs. vapor reſolutus ē materia obediens. qualitas ꝟofumi reſoluti aeri deferenti ſe incorꝑat ⁊ in ſuaꝫſimilitudinem ip̄m alterat ⁊ informat. informatus ꝟo aer qualitate fumi neruo odorabili ſubito ſe applicat. ⁊ ſibi incorꝑati fumoſi vaporisſimilitudinem repn̄tat. cuius complexioni ſi ſimilis fuerit miro modo cerebꝝ recreat ⁊ delectat. Si ꝟo econtrario. inficit ⁊ contriſtat. ⁊ iōaromatica que ꝓporcionem comꝑ exionalē habent ⁊ armoniam cum natura ip̄m reparāt atqꝫ iuuant. fetida ꝟo ex cā contraria aggrauāt⁊ moleſtant. Calor itaqꝫ reſoluens odorem efficit. ⁊ econtrario frigus conſtringens odorē impedit ⁊ preſcindit. qꝛ mouendo ad centrū ſubtiles ſubſtantie vapores ꝑ aera ſe diffundere nōꝑmittit. ꝓpter quod nec ſterꝗlinia fetent in tꝑehyemali ſed potius eſtiuali. Similiter ſubſtantie varietas ſeu ſubtilitas obediens calori reſoluenti odorem cauſat. Ecōtra ꝟo groſſities materie odoris diffuſioni obuiat ⁊ repugnat vt patet in lapide cuius naturalis cōpactio ⁊ frigiditas ſunt in cā qꝛ neqꝫ redolet neqꝫ fetet vt dicitauic. Tercio aeris conſiſtentia confert ſenſibiliter ad odorem. nam ſi rarus fuerit ⁊ ſubtilis defacili odoris materiam .ſ. fumum vaporabilemrecipit. ſꝫ ꝓpter eius euentationem ⁊ rarefactibilitatem ꝑmanere in ſe eius redolentiam longotꝑe non ꝑmittit. Econtrario ꝟo ſi denſus fuerit aer ⁊ cōpreſſus vapores bonos ⁊ malos tardius recipit. ſed poſt eoꝝ impreſſionē ip̄os euaporare ita defacili non permittit vt dicit idem.Quarto organi qualitas ſeu diſpoſitō ad odoris iudicium potiſſime operat̉. ſi ꝟo fuerit neruus ſenſibilis in quo ꝑcipitur oīfactus vl̓ malecōplexionatus vl̓ leſus caſu aliquo ſeu corruptis humoribꝰ oppilatus omnino ꝑuertitur vl̓ſubtrahitur iudicium odoris. Primum patꝫ inmelancolicis ⁊ alijs male cōplexionatis qui loca fetida diligūt. odorifera ꝟo ⁊ aromatica fugiunt. Secundum autem ptꝫ ī mutilatis qͥ neruos ſenſibiles ⁊ odorabiles habent leſos. ⁊ id̓oodores non ſentiunt. Tercium autem manifeſtum eſt in pelipoſis ⁊ leproſis qui naribꝰ ⁊ vicioſis humoribꝰ oppilatis inter odoriferum ⁊ fetidum vix diſcernunt. Fumus igr̄ a rei ſuſtantia reſolutus materia eſt odoris. vnde ẜm varietatem fumi odoꝝ differentia variat̉. Diſtīguitautem yſa. in dietis tres ſpēs fumi. eſt enim fumus quietus ⁊ quaſi nullius motus ī aere vt fumus a lapide reſolutus qui eius complexioneꝫnon declarat poſitiue ſed ꝑ priuatōem odoris⁊ abſentiam ip̄m habere ſubſtantiam groſſam⁊ frigidam manifeſtat. Eſt ⁊ alius fumꝰ hn̄s ve
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten