Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

LiberAlamus aromaticus de quo dicitur Exod̓. xxx. a ſimilitudine calamī vſualis eſt vocatus vt dicit yſidor. li. xvij. Et gignitur in indiamultis nodis geniculatꝰ odore ſuauis mira fragrans odoris ſuauitate qui ſi frangitur in multas partes ſcinditur et diuidit̉. et in guſtū ē ſimilis caſie cum leui acrimonia remordente. vtdicit yſidorus. ẜm papiaꝫ ꝟo feruentis eſt virtutis. In gloſa ſuper Exo. xxx. dicitur. calamus aromaticꝰ eſt ſpeciēs que creſcit iuxtatem libani. vbicunqꝫ autem creſcit dicit dya.platea. plinius. ſpeciēs eſt calida et ſicca in ſecundo gradu. Et eſt radix cuiuſdaꝫ fruticis calamo valde ſimilis et magni odoris. habet aulem ad modum canne concauitatem in qua lignum inuenitur quod quidem extrahi dꝫ cumnullius ſit valoris. tamen aliquando intus dimittitur vt maioris ponderis videat̉. Eſt aūtẜm eoſdem autores calamus duplex ſcilꝫ ꝑſicꝰqui colore eſt citrinus alius eſt indicus quilore eſt ſubalbidus qui cum frangitur facilepulueriſatur. et habet virtutē mirabilem ꝯfortandi. vnde ſtomachuꝫ ꝯfortatꝰ digeſtionemadiuuat maxime ſi cum abſinthio tempereturcardiacos cordis defectum quem greci ſincopim vocant cum aqua raſacea multum iuuat.ẜm Pliniū autem calamus odorans eſt indicqui maxime valet quando eſt ſubrufus. nodisplenus et ſpiſſus et quando frangitur ī partes plurimas valde ſiccas et eſt valde medicinalis fere ſicut caſia vel etiam cynamomū quarum virtutes quere ſupra. Naꝫ menſtrua prouocat. De calamo vſuali. Capitulum. xxx.Alamus vſualisſẜm yſidorum dicitur canna ſtipulevel ſegetis. et ſic dicitur a caleo cales eo immiſſo flatu aliqualiter caleſcit. Et ēproprie ſtipes medius in ſegete inter radicematqꝫ fructum ſiue ſpicam in qua fructus continetur. alio etiam nomine vocatur culmus vt dicit yſidorus. et eſt interius ꝯcauus exteriꝰ planus et rotundus. nodis aliquibus munit̉. multis tuniculis circūueſtitur quo mediante ſpicaproficit et nutritur. quo deficiente deficit ſpica et penitus deſtruitur modico venti impulſuhincinde agitatur et mouetur. facillime rrangitur incuruat̉ vix erigit̉ vel reparatur. De calamo ſcripturali. Capitu. xxxj.XVII.Alamus ſcripturalis de quo in pſal. dicitur. Linguamea calamus ſcribe. idem eſt quodarundo. quia antiqui arundine vtebant̉ in ſcribendo anteqͣꝫ vſus pennarū haberetur. Namarundo vt dicit Plinius libro. xvj. cap. xxxiiij.vtilis eſt ad multos vſus. Arundines inquit īter aquaticos frutices obtinent principatum.ſuntqꝫ neceſſarie in bello in pace. nam arundinibus ſeptentrionales ppl̓i domꝰ ſuas aptiſſime tegunt et eas in ſuis cauernis pro delicijsornatu ſuſpendere ꝯſueuerunt. calamīs oriētis populi bella agunt et de eis ſpicula faciuntTante em̄ longitudinis ſunt in multis ꝑtibus haſtarum vicem prebent radicem habēt viuaceꝫ. vnde ſi eaꝝ frutices recidentur fecundius ſurgunt. Sunt aūt aliqui calamī quadā medulla repleti. quidam ex toto concaui qui ad fiſtulas faciendum ſunt multum apti. calami autem medullati habentes lignum ſpiſſum et nodoſum pugnantibus plus ꝯueniunt. Sunt etminores arundines in locis minus aquoſis creſcentes. ſubſtantiam habentes tenuem et valde duram. medullam quaſi nullam et eaꝝ ſuperficies eſt plana et relucens ac polita non nodoſa. et tales calami ſunt habiles ad ſcribēdū.cuiꝰ pars anterior preciſa acuitur ad ſcribendum adaptatur. et vt perfectius attramentuꝫadminiſtret parum ſcinditur. in parte dextraplus qͣꝫ in ſiniſtra aliquantulum prolongatur.Sunt alij calamī dulci medulla pleni qui perminuta fruſta inciſi piſtant̉. et ad lentū ignemin lebete decoquunt̉ vſqꝫ ad ſpiſſitudinē. primo videtur totū tranſire in ſpūmam. ſꝫ poſt facta reſidentia ſpiſſius et melius fundum petit.ſpumoſum autem vanum ſemper manetaliud ſophiſticatur. ſed diſcernitur. qꝛ bonumcrepitat in ore et eſt valde dulce. malū veroſed in ore euaneſcit vt dicitur in Plateario. De cappare. Capitulum. xxxij.Apparis de quaEccl̓. vlti. ẜm Pliniū libro. xiij. ca.xxiiij. et ẜm Iſidorum. eſt frutex inoriente naſcens. cuius cortex folia flores conueniūt medicine. et precipue cortices que ſuntin radice. Et vt dicit Iſidorus libro. xvij. capparis a grecis nomen ſumpſit eo habet rotunda in ſūmitatibus capitella. De cappari autem dicit dyaſco. eſt herba ſiue frutex ſpinoſus expanſus ſuper terrā. vnctione plenus cuiꝰ