virtuteꝫ caloris et equalitateꝫ humoris operationi caliditatis obedientē ⁊ ideo directe ſurſūſine aliqua tortuoſitate eleuat̉. qͣꝫuis em̄ abiesgeneret̉ ex humore leui et ſubtili. illius tn̄ hūoris ſuꝑfluitatē reijcit natura ad eius ſuꝑficiē .ſ.int̓ lignū et cortice. et ibidē a calore exteriori inuiſcat̉ ⁊ in naturaꝫ reſine cuiuſdā odorifere trāſmutatur ꝓpter eādē etiā viſcoſitatem vnctuoſam ligno abiegno incorporatā abies igni appoſita facillime inflamat̉. Uarijs inſuꝑ edificōrum ſtructuris abies accōmodat̉ et maxīe ꝓpt̓ſuam rectam altitudinem et formā prramidalēedificationi nauiū vtiliter adaptatur.¶ De aloa.¶ Capitulum. v.Loa arbor ē aromatica q̄ in india generat̉ vt dicitPapias. Et ē arbor odoris ſuaniſſimi atqꝫ fragrantiſſimi cꝰ ꝑticula vice tymiamatis altaribꝰ adolet̉ vn̄ nomen extraxiſſe diciturDe ligno aūt aloēs dicit̉ in plat. Aloes ē lignūcalidum et ſiccū qd̓ recipit̉ in magno flumīe babilonie cui cōiungit̉ fluuius ꝑadiſi. Und̓ a pluribꝰ credit̉ ꝙ p̄dictū lignuꝫ int̓ ꝑadiſi arboresoriat̉ ⁊ caſu aliquo vel impulſu de ꝑadiſo indiededucat̉. habitantes aūt iuxta fluuiū miſſis retibus in flumen lignum intercipiunt ⁊ reſeruātvſui medicine. multum ē eī medicinale. Lignuꝫaūt alōē eſt triplex vt dicit Conſtā. in li. graduum. primū ē valde ponderoſum ⁊ qd̓ eſt nodoſum ē valde aromaticū. et ē ſubamari ſaporis ⁊ſubnigri coloris et ſubrūfi ⁊ contritioni dentiūnō omnino reſiſtens. Dicit etiam ꝙ cū maſticatur ſtatim odor aromaticus videt̉ attingere cerebrum et quodāmodo replere. Secūdū genꝰē minus ponderoſum nec adeo a: omaticuꝫ necamarum. Terciū genus ē ſubalbidū valde leuenec eſt alicuiꝰ ſaporis et parui odoris niſi ſit aliunde coaptatū. Sophiſticat̉ aūt lignuꝫ aloēscū quodam ligno ſibi ſimili in ponderoſitate etnodoſitate ⁊ modico aromate. ⁊ a quibuſdā lignum alōēs ſilueſtris nuncupat̉. hͦ lignū cōfriīatur cū plūbo vt color immutetur. addita ſuꝑfluitate auriū vt fiat aliquantulum amaꝝ et ſb̓rufuꝫ ⁊ ponit̉ in decoctōe optimi alōēs cū muſto vt fiat valde aromaticum. et ſic fit vt vix aboptimo diſcernat̉. cognoſcit̉ tn̄ quia duriſſimūeſt ⁊ maſticationi dentiū oīno reſiſtit et dū maſticat̉ ſapor amarus interius nō ſentit̉. Lignūaloes ſcomachum cōfortat. digeſtionē ꝓcuratet debilitatē cordis ac cerebri cōfortat. circa ſinniopim ⁊ cardiacam maxīe paſſionem iuuat.Nam contra oēs cordis paſſiones ⁊ debilita-tes ex frigiditate ꝓuenientes valet vinū decōctionis aloēs. ſed qꝛ vinum inde fit amaꝝ modicū apponatur ⁊ ꝓ delicatis cuꝫ aqua roſaceavinum tꝑetur. et tale vinuꝫ poterit diu reſeruari. qꝛ a ligno multum immutat̉. eius fumus pernares receptus infrigidatū cerebrū calefacit etdebilitatū ꝯfortat. Et vt laudes eius concludāin omnibus corꝑis debilitatibꝰ ſubuenit ⁊ adiuuat ſiquis modo debito vti ſciat hucuſqꝫ plat.De aloe.¶ Capitulum. vj.Lōe etiā diciturcuiuſdam herbe ſuccus que herbaaloem appellatur hec herba in india⁊ perſia ⁊ locis alijs plurimis reꝑit̉ cuiꝰ ſuccusexprimitur et ad ignem decoquitur. et poſt ſoliexponit̉ et exiccat vt dicit plat. Aloe etiam triaſunt genera ſcꝫ citrinum epaticum ⁊ caballinū.vt dicit plat. Et differunt iſte tres ſpecies in bonitate. nam bonū eſt caballinum meliꝰ ē epaticūſꝫ optimū ē citrinū. et diſcernūtur ex colore citrino et rufo. et precipue cū frangitur puluis apparet acſi eſſet puluis croci. ⁊ eſt eius ſubſtātia clara maxime qn̄ ꝯfringitur ꝑ minuta fruſta. ⁊ qd̓frangit̉ꝰ ex eo minus ē fetidum et minus amarūEpaticum ꝟo alōe aſſimilat̉ eꝑati in colore colorem em̄ habet epaticum .i. nigrū et foraminaquedam venaꝝ. obſcuram etiā habet ſubſtātiāet non claram. et eſt amarius qͣꝫ eſt citrinū. Caballinum aūt alor nigꝝ eſt et obſcuꝝ. et fetulentam habet ſubſtantiam ⁊ amariſſimum ſaporēet horribiliſſimū odorem. ſophiſticat̉ aut cabalinum ita vt videat̉ epaticū vel citrinū cum puluere croci ⁊ aceto ſi decies in illo intingat̉ ⁊ deſiccetur et tunc innouat̉ eius color et odor vt citrinum vel epaticū videatur. diſcernitur tn̄ qͥacum frangit̉ et digitis confricatur. ſtatim fetidiſſimum ſentit̉ ⁊ amariſſimum inuenitur quod n̄eſt in epatico et citrino. Omne autem aloē qͣnto de ſua natura eſt minus amarum et minus fetiduꝫ eſt magis laudabile. Aloe aūt qͣꝫuis ex natura ſit amaꝝ tn̄ multipliciter eſt vtile et ſalutiferum. nam flegma coleram et melancoliam mūdificat atqꝫ purgat. mēbra neruoſa confortat.ſtomachum a viſcoſis humoribꝰ et nociuis enacuat. caput a dolore releuat qm̄ fumoſitas ſtomachi caput grauat. viſum clarificat. ſplenꝫ etep̄ar deoppilat. mēſtrua ꝓuocat. in corꝑe diſcolorato bonū colorē generat. ab ydrope corpusp̄ſeruat ⁊ in principio curat. puluis eiꝰ cū melledatꝰ lūbricos .i. vermes ventris necat. fluxum capillorū ꝓhibet et a caſu p̄ſeruat. artheticos iuuat. pruriginem oculorum placat. membroꝝ ge