Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

ſed tanqͣꝫ ꝑua ꝯpoſita ideo colorem imitatur argenti. ſed non eius ſoliditatē. In libro at̄alchimie hermes dicit ſtannū omnia mētallacorpora frangit quibꝰ admiſcet̉. hoc ꝓpt̓ nimiam ſiccitatem eius. ductilē naturam in eisdeſtruit. Sed ſi miſcueris cum eo argentuꝫ viuuꝫ. ſtridoreꝫ eius aufert albeſcit. ſed poſtmodum denigrat ipſam ꝯdemnat. In eodem et̄dicit ſtannum aduſtu generat coloreꝫ minium vel vermiliū ſicut plumbuꝫ. ſi ignis fueritnimis fortis ſtanni materia prima redit. Itemcum ſtannū ſit argento mollius plumbo durius non poteſt plumbo nec eri nec ferro defacili conſolidari ſine ſtanno. nec etiam iſta pariterconſolidantur ſine pinguedīe aliqua ſiue ſepo. De ſulphure. Ca. xciiij.Ulphur ē venaterre aeritatis multū habens in ſuacompoſitōe igneitatis. ideo voͣt̉ſulphur ẜm Iſi. quaſi ſolū vrēs. vr̄ em̄ ignis dr̄nam eius ꝟtus ignea ab aqͥs feruētibꝰ ſentitur aqͣruꝫ curſus venas ſulphureas trāſitumfaciens ex vi ignea ip̄ius ſulphuris cādorē velcalorē ꝯtrahit. ſaporē efficaciā odorē. hinctes calidi de terre viſceribꝰ ſepe ſcaturiuntlitates vene ſulphuree ſecū ferūt. nulla eniꝫ resita cito accendit̉ ſicut ſulphur. In inſul̓ naſcit̉eolijs inter ſiciliā italiā qͣs ardere dicūt. ī alijslocis etiā effoſſum inuenit̉. vt di. Iſi. Hꝰ quatuor ſt̓ genera. Unū viuū qḋ fodit̉ tranſlucetatqꝫ viret. quo ſolo int̓ oīa genera medici vtūtur. vt dicit Iſi. alterū qͦꝫ appellant glebam qd̓tm̄ familiare vſibus eſt fullonū. terciū liquor ēcuius vſus eſt ad lanas vtil̓ ſuffundendas qm̄preſtat molliciem cādoreꝫ. qͣrtū valet ad licinia lucernarū ꝯficienda. vt di. Iſid̓. Et ſubditibidem. Sulphuris tāta ē vis vt morbos comiciales deprehendat virore ſuo. cꝰ flama ſi directe ad vultū hoīs reꝑcutiat durū horribilēpallorē in ocul̓ aſpicientiū gene̓at ſil̓itudinē defunctoꝝ vt di. Iſi. li. xvj. ca. j. ẜm. Auicen. ꝟoPlat. ſulphur cādidū ē ſiccū in qͣrto gͣdu. ēterra ꝑtibꝰ aqueis terreſtribꝰ in igneas trāſeuntibꝰ in naturā ſulphuris trāſmutata. illudſulphur aliqn̄ eſt groſſum feculētū rude. aliqn̄ ē purū albū claꝝ ſubtile. aliqn̄ inter eſtmediocre. ẜm iſtā dr̄aꝫ ex ſulphure argento viuo diu̓ſa metalla generāt̉. vtꝫ ī li. meth̓o.iiij. vbi on̄dit̉ ſulphur argentū viuū ſt̓ materia mētalloꝝ. Sulphur at̄ aliud ē viuū ſcꝫle eſt qn̄ de terra ē eductū. Aliud ē mortuū velextinctū. ſcꝫ qd̓ ſolet fieri artificioſe .ſ. qd̓ ī calamis fundit̉ vel in alia vaſa. Eligēdū aūt ē promedicina viuum colore reſplendens ꝑlucidū ſine lapide album vel viride. quod miſſum inignē colorem facit viridē atqꝫ pigueꝫ. Uirtutem hꝫ diſſoluēdi ꝯſumendi attrahēdi ſubtiliandi attenuandi reformādi. Et tuſſim ꝓhibet. epilenticos iuuat. ſcabieꝫ purgat. venenisobuiat letargicos excitat artheticos pōdagricos paraliticos iuuat. ſi modo debito medicīaliter ip̄ius remedio quis vtat̉ vt di. Auicen̄. etDyaſc. Plat. alij autores. De ſale Ta. xcv.Al a ſaliendo dr̄eo de igne exiliat. fugit em̄ ignem ſit igneum vt dicit Iſi. Alij ſal aſole vel a ſalo vocatū putāt. ex aqͥs marinisſponte gignit̉ ſpūma. ī extremis litoribꝰ derelicta a ſole d̓ſiccata. Aliqn̄ ex puteis ſalſis hauritur aqua decoquit̉ donec in ſalis duriciemaqua prius fluida per calorem ipſam inſpiſſan ꝯuertatur. aliquando de contractis hareniscolligit̉ creſcente luna per noctem. nam in cirenea ſal ſub harenis ſepius inuenit̉. Alicubi etiārupes montes ſalis inueniunt̉ ex quibus ferro incidunt̉ lapides qui poſt in ſalis materiamconſtringuntur ꝯminuunt̉. ſicut eſt in arabia in pannonia. tante duriciei etiam ſunt illi lapides vt ex eis fiant domus. ꝯmune ꝟo ſal ī ignecrepitat de igne ſalit. ſed ſal agri gētinum ſicilie igneꝫ patit̉ cōtra naturā ſalis vulgaris inigne fluit de aqua exilit. Uariat̉ at̄ ſal ī coloequia memphiticū ē ruſum. quadā parte ſicilie vbi eſt mons ethne ſal ē purpureū. In eadēſicilia in pathmo adeo eſt ſplēdidū lucidumvt imagines redde̓ videatur. In capadocia ſalcroceū effodit̉. vt di. Iſi. Item variat̉ ī ſaporevt dicit idem. qꝛ alicui ſuaue alicubi ſalſiſſimuꝫeſt. alicubi amariſſimū. qͣnto eſt amarius tanto eſt calidius ſiue calidius iudicat̉. vt d. Auic.Sal autem ſumme ē neceſſariū. qꝛ ſine ſale oīsfere cibus ē inſipidus inſulſus. pulmentis em̄ſaporē dat excitat in oībꝰ cibarijs appetitum.ex eo omnis victus delectatio ſumma hylaritas fit. Hinc ſolis nomen accepiſſe crediturquia ſole nihil eſt vtilius atqꝫ ſale. Unde videmus pecudes armenta ſale ad paſtum maxime ꝓuocant̉ ſal̓ bn̄ficio ī lacte in caſeo plꝰabundant. Sal etiā corpora ſtrīgit deſiccatetiā defuncta corꝑa a putreſcēdi labe ligatſeruat. hucuſqꝫ Iſi. li. xvj. ca. ij. ẜm Plat. at̄ etAuic. ſal general̓r habet ꝟtutē diſſoluendidificādi putridos humores conſumendi. It̄