Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

Recollige igit̉ ex p̄dictis breuiter medicusinfirmoꝝ domos et patrias viſitat et frequēterinfirmitatū cauſas circūſtātias inueſtigat. medicinas varias et cōtrarias p̄parat. cōparat etdeportat. infirmoꝝ abdita membra et occultatangere et abſtergere recuſat. cōualeſcētieſpūs et ſanitatis omnibꝰ repromittit ſuauiteret leuiter vrenda vrere. et incidenda incidere. ſeaſſerit. et ne pars ſana corrūpat̉ ꝑtem vrit putridā preſcindit. dolente ꝑte dextra in ſiniſtraꝑcutere ꝑcit. a ſectione vel arſura etiā lacrimis patientis bonus medicus deſiſtit. medicine amaritudinē dulcedine aliqͣ palliat abſcondit. Bibit et guſtat de medicina qͣꝫuis ſitamara ne infirmꝰ abhorreat a cibo potu egꝝreprimit et refrenat. Illū ſuo exponit deſideriode cuius ſalute diffidit peītus deſperat. amaris et corroſiuis carnē putridaꝫ et corruptionidiſpoſitaꝫ amputat. ac deſiccatiuis ſaniem fluidam mūdat et depurat poſt mortificatiua vritiua quibuſdā letificatiuis dolorē vulnerū mitigat et mūdificato vulnere locū vulneris conſolidat atꝫ ſanat. Et qꝛ plus ledūt intrīſeca malaqͣꝫ extrinſeca prudens medicus de mitigandiscurandis et expellendis intraneis doloribus.primo curat materiaꝫ ibi duram et corruptaminterius digeſtiuis medicinis vt oximelle vl̓ ſyropo acetoſo. Prīo diuidit et incidit et digerēdo ad exitum et euacuatōnem obedientē facit.Quia ſicut ī prīcipio amphore dicit̉. digeſtamedicari oꝑtet et mouere cruda. digeſta ꝟomateria atꝫ habili reddita ad euacuatōem eaꝫdiſſolutā. nedicina attractiua ab interioribuset remotioribus ꝑtibus ad exteriora attrahit.Et ad hoc valent quedā amara vt yerapigrayeralogodion et alia aloata. qꝛ amara cicius penetrāt ad remotas ꝑtes. et extrema magis purgant qͣꝫ alie medicine. tercio materiā ſic digeſtāſic attractā medicina cōgrua euacuat et expellit. caute tamē ne nimia fiat euacuatio. nocetcorꝑi qd̓ inde debilitat̉ qn̄ plus de hoīs hūoribus qͣꝫ malis euacuat̉. iuxta illud ypoc̄. multūrepēte euacuare aut repellere. calefacere aut infrigidare. fallax eſt et nature penitꝰ inimicum.Cōſiderat aūt bonus medicꝰ materiā egritudinis et locū materie. et etiā vires patiētis et ẜmhoc variat medicinā. Si em̄ materia ſiue humor peccās euacuat̉. multū cōfert egro. ſi ꝟo infirmus amplius moleſtat̉ vt dicit̉ ypoc̄. De medicina attractiua. Cap̄. lxx.Edicina attractiua operat̉ ſubſtātie ſubtilitatē etcalorē. ſb̓tilitate ſua faciliꝰ penetrat calore ſuo attrahit ſiue ferrū. ſiue aliqd̓ intusfixum ſiue humores qui latitant ī ꝓfundo. Itēmedicina digeſtiua eſt neceſſaria. Qn̄ materiaeſt multū dura et cōpacta. Incidit em̄ et diuidit materiā et ſic ad expellendū aptam reddit.Et ideo operatur inciſiua et attenuatiua. autſubtilitate ſue ſubſtātie cooperante calore partem materie ſeparat vt patet in diureticis. Itēmedicina laxatiua aliqn̄ purgat materiā digeſtam diſſoluēdo et attrahēdo vt ſcamota recepta in ſtomacho fumū ſubtilem facile penitrātem a ſe emittit humores diſſoluens abomīabiles nature reddit atꝫ attrahit eos adiuuantevirtute expulſiua et attractos a ſe eijcit et expellit. Quedā laxant ſua viſcoſitate lubrificandovt mercurialis malua et hmōi quedā ꝟo acumine hūores penetrādo vt eūforbiū. quedamſua glutinoſitate comprimendo ſicut mirabolani. quedam ſua ſalſugine inteſtina mordicando vt ſemen atriplicis. Quedā ꝟo dulcedineſua et huiditate inteſtina infundēdo vt caſſiafiſtula. Itē medicina cōſtrictiua operat̉ frigida groſſa in ſubſtātia. Naꝫ frigide ꝑtes coadunātur et partiū ſuarū groſſicie penetrare ꝓhibent̉ ſicut galla. qn̄ꝫ groſſos generat hamoresvn̄ cōſtringūt opilādo virtutē retētiuā cōfortando vt eſcula. Quedā aūt reſtringūt ſpāliterſanguīem vt corallus. bolus. emathithes. plantago et hmōi. quedaꝫ ventrē vt citonia mora.roſa. hmōi. Itē medicīa induratiua ē. vl̓ materiā coagulat malaginat. hec oꝑat̉ vald̓frigida ſicca. vel huida vt ꝑſilliū ſemꝑuiua portulaca. ſolatrū ſil̓ia. Itē medicīa mollitīa oꝑatur calida mediocrit̓ multū huīda. ſil̓r maturatiua. Itē aꝑtiua. vritiuā attenuatiuā hn̄tvirtutē. aperit em̄ meatꝰ opilatos attenuat viſcoſos hoc facit calidū atꝫ ſiccū. Itē mūdificatiua oꝑat̉ vel diſſoluēdo vt calamētū vel molificādo vt caſſia. fiſtula. malua. vel terreſtritateet ſiccitate ſua ſordes abſtergēdo. Sūt at̄ multe alie ſpēs medicine et differētie. ſic̄ mortificacorroſiua. vritiua. dyaforetica. reꝑcuſſiua. mitigatiua. hmōi de ꝗbꝰ tractat̉ ī libro de ſimplici medicīa. Sꝫ hec de ꝓprietatibꝰ infirmitatūmedicīaꝝ cōditōibꝰ ꝓut ad pn̄s opuſculū ꝑtinet ſufficiāt vt ſic huic negocio fineꝫ imponāꝰ. Explicit liber ſeptimus.