ad putrefactōeꝫ. ⁊ ideo potiꝰ ſunt medicina qͣꝫcibus. Cibus debet eſſe vniformis. ne ſcꝫ ī vnamenſa diuerſa nutrientia aſſumant̉. quia ſcd̓ꝫAuicē. dum vnus cibus digerit̉: alter corrumpit̉. ⁊ ſtomachus nimis extendit̉ ⁊ replet̉. Conſiderat̉ etiā in cibo quantitas dimenſiue ⁊ extenſiue. Nam attendit̉ vel ẜm minimū. vl̓ ẜmnimiū. lve ẜm inter hec mediū. Si ꝟo fuerit cibus nimius. naturam grauat. ſtomachū diſtēdit ⁊ inflat. rugituꝫ ⁊ torſiones generat. maloshumores ⁊ cathochinnas augmētat. nauſcaꝫ⁊ vomitū ꝓuocat. calorem naturaleꝫ ſicut oleūextinguit ⁊ ſuffocat. ſpaſmū ⁊ cōtractōꝫ neruorum cauſat. vlcera ſcabiē ⁊ apoſtemata fieri ꝓcurat. ſeniū ⁊ mortē accelerat. contra quā ciborum multitudinem homo munire ⁊ defendereſe credebat. Quando ꝟo cibus nimis paucuseſt naturam debilitat. viſus ⁊ omēs ſenſus hebetat. fluxum capilloꝝ ⁊ caluiciem generat. ptiſim ⁊ ethicam accelerat. corpꝰ extenuat. ⁊ peiores infirmitates qͣꝫ repletio nimia generat. vn̄dicit̉ in amphoꝝ. In tenuibus dietis peccantmaxime egrotantes. Cibus ꝟo mediocris eſtlaudabilis. quia deꝑdita in corpore reſtaurat.virtutem etiam conſeruat. ſanguinem augmētat. calorem temperat. ingeniū acuit. vires operandi tribuit. ſanitatē corporis auget ⁊ cuſtodit. ſuauem ſomnū ⁊ mulcebrem generat ⁊ inducit. vnde ſi fuerit maior per cibum reſtauratio qͣꝫ fuerit precedens ꝑ reſoluentem caloremdeperditio. cibus corpus augmentat: vt patetin adoleſcentia. Si ꝟo fuerit maior deperditōqꝫ per cibum ſequens reſtauratio: corpus miuuit̉ ⁊ deficit. vt in ſenectute. Sed ſi fuerit eqͣlis reſtauratio contra diſſoluta: corpus conſeruat in conſtantia ⁊ in ſtatu. ſicut eſt videre ī iuuentute. Conſideratur cibus vel cibi effectusreſpectu cōmedentis. quia alius conuenit ſano⁊ aīius egro. alius iuueni. alius ſeni. alius exercitāti. alius quieſcenti. Multa .n. ſunt ſalubriaſanitatem habenti que ſunt morxifera infirmāti. Et etiā in ſanis differentia eſt. quia alliuꝫ ⁊piper quod alicui fleumatico eſt remediū: alicui colerico eſt venenū. ⁊ iuſquiamus qͥ ē morshominū: gratiſſimus cibus eſt paſſeri vl̓ coturnici vt dicit Gal̓. Uariandus eſt etiam cibusẜm varietatem morbi. Nam aliquis cibꝰ eſt ſalubris in quartana qui eſt mortiferus in acuta.⁊ aliquis cibus qui eſt vtilis in principio morbi: eſt nociuus qn̄ infirmitas eſt ī ſummo. Naꝫtunc debet dari cibus tenuis vt dic̄ ypo. ⁊ gal̓.quia tunc natura circa digeſtionē morbi eſt totaliter intenta. vnde tunc eius effectus dimi-nuit̉ ⁊ impeditur ſi occupata circa groſſa cibaria teneret̉. Alius etiam cibus ⁊ alio modo dādus eſt neceſſarius in morbo cronico ⁊ diuturno. ⁊ alius in ꝯtrario. qꝛ in principio timereturdefectus virtutis. ⁊ ideo eſt neceſſarius maiorcibus. In contrario autem morbo timet̉ infirmitatis augmentū. ⁊ ideo debet tunc dari minus. Cibatio ergo facienda eſt ẜm diuerſitatēmorbi. ẜm virtutem infirmi. ⁊ ẜm qualitatem ⁊ſubſtantiam ipſius cibi. ⁊ ẜm hoc vtilitas cibiiudicat̉. Item alio modo cibandus eſt iuuenis⁊ adoleſcens ⁊ alio modo ipſe ſenex. Nam abſtinentia cibi que ſenibus eſt facilis. puerꝭ ⁊ iunioribus eſt difficilis. iuxta illud ypoc̄. Senesfacilimū ferunt ieiuniū. ſecundo conſiſtentes facilius. pueri ꝟo minus. Nam in ſenibus debilis eſt calor naturalis. in alijs aūt eſt fortis. Etideo maior cibus ad repreſſionem caloris ē neceſſarius iuuenibus ⁊ paruulis. minor ꝟo illis.Eadē etiam eſt ratio quare minus cibādi ſuntquieſcentes qͣꝫ ſe exercitantes. quia in ill̓ caloreſt debilior. in iſtis ꝟo fortior eſt. vt poſt patebit. Conſiderat̉ autem in cibando temꝑis congruitas. Naꝫ groſſiori dieta ⁊ largiori indigēthomīes in hyeme qͣꝫ in eſtate. ſicut dicit ypoc̄.Uentres ī vere ⁊ in hyeme calidiſſimi naturaſunt. ⁊ ſomni longiſſimi. In his igit̉ horis plures oblatōes ſunt dāde. qꝛ tūc innatus calor ēmultꝰ. ml̓to igit̉ indigēt nutrimēto ⁊cͣ. In hyeme enī vigꝫ appetitꝰ. ⁊ fortior etiā ē digeſtio calore qͥdē exn̄te fortiore ⁊cͣ. In eſtate ꝟo ꝯͣriuꝫqͦꝫ eſt. Calor enī in hyeme ingredit̉ ad interiora ⁊ ibi coadunat̉. ī eſtate ꝟo ſuo ſil̓i ꝯgaudēs⁊ exteriora petēs diſſoluit̉ ⁊ in corꝑe minorat̉.Qm̄ igit̉ in hyeme multū digerit̉. multꝰ excitat̉ appetitꝰ. ⁊ illd̓ pꝫ in pueris qͥ ſunt multi ca.loris. ⁊ ideo multū appetūt ⁊ multo indigēt cibo. Sil̓r in athletis ī qͥbꝰ rōne exercitij augmētat̉ calor natural̓. ⁊ ideo ml̓to indigēt nutrimēto. ſic̄ ibi exēplificat Gal̓. Eſt igit̉ cibꝰ om̄i aīali nccͣius. ⁊ maxīe cōueniēs ē qn̄ vniformis ē. etint̓ ſuꝑfluū ⁊ diminutū tꝑat̉. nimia enī cibi repletio ſiue ſaturitas mors aīe ⁊ corꝑis eē ꝯſueuit. ⁊ potiſſime periculoſa eſt ſaturitas poſt p̄cedēteꝫ ſterilitatē ſiue famē vt dicit auic̄. plꝰ eītūc naͣ appetit qͣꝫ digere̓ poſſit. ⁊ iō ꝯͣ appetitū⁊ ſaturitatē cibꝰ aſſumēdꝰ ē. De potu. c. xxij.Otus ē ſubſtanVtia liquida ad aīalis nutrimētuꝫ neceſſaria. potus ſiqͥdē vt dicit ꝯſtan.libro quinto capi .xxvij. multiplici de cā nccͣiꝰ ēcorpus enim ſiccum hamectat. ⁊ qd̓ humidum
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten