Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

vnde vir precedit feminā etiā ratione intellectuſqꝫ perſpicuitate vt dicit. Augꝰ. qui p̄fertvirum mulieri ẜm apl̓m in imaginis diuine ſimilitudine dignitate ex iſta dignitate precedit maſculus in auctoritate poteſtate. Auctoritas em̄ docendi preſidendi viris conceditur feminis vero conſuetudinaliter denegatur vt dicit apl̓s. j. Coꝝ. vj. Muliereꝫ in eccleſia docere permitto. Scriptum eſt. ſub viripoteſtate eris ipſe dominabit̉ tui Gene. iij.Sūt igitur feminis calidiores ſicciores. mulierum zelatores vnde animalia pugnāt provxoribꝰ ſuis vt dicit Ariſ. ſunt etiam corporisdurioris hiſpidioris vocis groſſioris aſpct̄sfortioris in omi genere animaliū excepta vacca cuiꝰ vox eſt groſſior vt dicit Ariſ. li iiij. ſuntetiam om̄es maſculi in om̄i genere animaliumplurium dentium qͣꝫ femine maiori indigentcibo et corporis nutrimento ꝓpter abundantēfortitudinē caloris dominantis ī maſculis humiditatem cibi de facili conſumentis vt dicitAriſ. libro tercio. De viro. Capitulum decimūquartuꝫIr a virtute virium eſt dictus ẜm yſi. Nam in viribus vir muliereꝫ pexcellit. Caputem̄ mulieris eſt vir vt dicit apoſt. vnd̓ teneturregere vxorē ſuaꝫ ſicut caput totius corporiscuram gerit. Hic maritus quaſi matrē tuenseſt dictus. Nam vxoris ſue que mater eſt filiorum curā ſuſcipit tutelam hic a ſpondendo.id ē obligendo et ꝓmittendo ſponſus dicitur. in contractu coniugali fide intermedia ſeobligat vt indiuiduā cum vxore vite cōſuetudinem teneat vt debitū reddat et fidem thori ſibi cuſtodiat et eam altera non dimittat.Tantus aūt eſt amor viri ad vxoreꝫ vt ipſiuscauſa quelibꝫ pericula ſubeat amorē eiꝰ amori matris p̄ferat et vt eius cohabitatōne patrem matrem patriā derelinquat ſicut dicitdn̄s. ꝓpter hoc relinquit patrē et matrē ſuam adherebit vxori ſue. Hic ſpōſus an̄ ſpōſalia muneribꝰ donis ad ſui amoris amplexum ſponſam allicit. litteris nuncijs votū ſuūcirca ipſam exprimit. multa largit̉ et plurimarepromittit vt ei placeat. ludis ſpectacl̓is ſeexponit. frequentat tyrocinia robis mutatorijs ſe ornat cōponit. Quicquid etiā rogat̉dare vl̓ facere eius amore viribus ſtatimfacit nulli denegat aliquid qui ſub noīe ſponſe rem aliquam ſibi fieri petit. Blande eaꝫ alloquitur. blando vultū ac ardenti oculo eaꝫfacie ad faciem intuetur. Tandē in eandem finaliter conſentiens conſenſum ſuum corā parentibꝰ verbis exprimit anulo eam ſubarrāte in coniugem ducit in ſignū ratificatōisconiugij iam cōtracti dona et dotalicia ei impendere ſub carte vel cirographi teſtimoīoconcedere cōſueuit. feſta conuinia nupcialiacelebrat. munera aduenientibꝰ donat. choreiscantilenis inſtrumētis muſicalibꝰ pn̄tes letificat exhilerat. his cōpletis ſponſaꝫ introducit ad ſecreta thalami recipit admittit. ſociam menſe thori eam ſtatuit. eam dominā pecunie ſue familie facit. deinde minus vxoris ſue qͣꝫ ſuipſius cauſam vel etiam curaꝫ gerit ex amore etiam zelo ipſam corrigit etiācuſtodiā circa eam adhibet apponit. geſtꝰ etaffatus ꝑiter aſpectꝰ vxoris ſue conſiderat.ingreſſus regreſſus eiꝰ ſcrutinat atqꝫ penſatUiro autem bonā mulierē habente nullus ēfelicior qui ꝟo habet vxorē clamoroſaꝫ malā.rixoſam. ebrioſaꝫ. luxurioſaꝫ. multiuolam. ſibiꝯtrariā ſumptuoſaꝫ. curioſaꝫ. inuidioſaꝫ. deſidioſaꝫ. tedioſam. vagam. amarā. ſuſpitioſam.odioſam. nullꝰ tali viro miſerabilior eſt infelicior hec om̄ia et ſuꝑius poſita tangit Fulgn̄.in ſermone quodaꝫ de nuptijs in cana galilee.Un̄ ꝯꝑat xp̄m ſponſo eccleſiaꝫ ſponſe bone.ſinagogā ꝟo ſpōſe male adultere. In ſpōſaautem vxore bona exigunt̉ iſte ꝯditōnes ſcꝫvt ſit frequens deuota quo ad dei miniſteriūhumilis ſubdita quo ad obſequiū mariti affabilis et benigna quo ad domeſticos. liberal̓ larga qͣꝫtum ad extraneos miſericors benigna quo ad miſeros. manſueta et pacifica quoad vicinos circūſpecta prudens in p̄cauedisfortis patiens in ſuſtinedis. ſedula et diligēsin agendis. modeſta in habitu. et ſobria in motu. cauta in affatu. pudica in aſpectu. honeflain geſtu. matura in inceſſu. verecūda ī publicoiocunda cuꝫ marito. continens in occulto. Talis vxor eſt laude digna que plus compoſitismoribus qͣꝫ tortis crinibus. plus virtutibꝰ qͣꝫpulcris veſtibus ſtudet placere viro ſuo.cauſa prolis qͣꝫ cauſa libidinis in bonis matrimonij conuerſatur que ex coniugio potius habere filios gratie qͣꝫ nature delectatur. hecvx ore bona nunc ſufficiant. De patre. Capitulū decimūquintum