Liber¶ Capituluꝫ. lxvj.¶ De capillis.Apilli dicunturquaſi capitis pili vt dicit yſido. adhoc facti vt decorem preſtent ⁊ cerebrum aduerſus frigus muniant ⁊ defendentcapillature auteꝫ inſciſio ceſaries dicit̉ a cedēdo. Uirum enim tonderi decet et non mulierēCome autem ſunt capilli non ſciſſi et eſt grecſermo. Nam comam tondere dicitur. Crinesautem proprie mulierum ſunt ⁊ dicuntur crines eo ꝙ vittis diſcriminentur ⁊ diuiduntur:vnde ⁊ diſcriminalia dicunt̉ vitte̓ quibus capilli diuiſi recolliguntur. hucuſqꝫ yſi. ẜm cōſt.autem capillus ex fumo groſſo ⁊ calido naſcit̉qui ex calidis igneis et intenſiuis humoribusper poros capitis egreditur et ab aere extrinſeco deſiccatur ⁊ ſic in ſubſtantiam capilli conuertitur. hoc humore creſcente creſcunt capilli vtpote ab ipſo generati et nutriti huiꝰ fumimateriam qui perdiderit capillos ꝑdit ⁊ amittit. pro qualitate igitur fumi erunt et capilli qꝛſi fumus niger ⁊ capilli nigri ⁊ ſi multus fueritfumus multi erunt capilli ⁊ ſi paucꝰ pauci quifumus ſi omnino defuerit pereunt penitus capilli et fit caluus cuꝫ vlterius nō poſſunt recreſcere vlterius non ſubueniunt medicine. ſi autem fumus talis non deficit ſed illum potiꝰ alius humor inficit aut impedit. Caluiciēs non ēproprie ſed infirmitas quedam ſpecialis q̄ allopicia a medicis nūcupatur ex qua infirmitate corrupto capillorum nutrimento cadūt capilli et nudata parte capitis āterior capitis ſuperficies deturpatur. Tales enim more vulpium qui ex calefactione immoderata patiūtur.pilorum caſum caſualem pilorum fluxum patiuntur. allopes enim grece vulpes dicitur latine. alias autē capillorum paſſiones ⁊ cauſasquere infra in tractatu de infirmitate et de caſu ⁊ vicijs capillorum. De canicie auteꝫ ⁊ cauſa eius quere ibidem. quere etiam ſupra in tractatu de capite vbi capilloruꝫ inuenies diſpoſitionem naturas et diuerſitates ⁊ complexiones ẜm Gal̓. haly. ⁊ ypoc̄. tamen d̓ canicie hicnota ꝙ ẜm conſt. ⁊ alios auctores canicies accidit ex humoris nutrimentalis capilloruꝫ nimia infrigidatione nam dominium fleumatisfrigidi ⁊ humidi eſt caniciei generatiuū. ex fumo enim albo ⁊ frigido albi efficiuntur taꝫ pili qͣꝫ capilli. Capilli autem timporum ẜm ariſ.citius caneſcunt qͣꝫ alij crines et hoc propterhumoris paucitatem ⁊ oſſium ibi exiſtentium.V.predominantem frigiditatem. canicies igiturvite et etatis. deſignant maturitatem ⁊ extinctionem libidinis et viciorum puerilium mortificationē vite preſentis. ⁊ future inſtantis neceſſariam nouitatem. caluicies eſt priuatio capillorum ſiue amiſſio ex defectu fumi humidiinteriori parte capitis proueniens vt dicit cōſtantinus. Fit autem aliquando propter abſtinentiam cibi et defectum fumi humidi qui eſtmateria capillorum ẜm Ariſ. libro tercō. capilli in frequenter coeuntibus paulatim caluiciem̄ inducunt et ſi ante iuuentutē fluxerunt iterum oriuntur. poſt iuuentutē ꝟo fluentes īterum non recreſcunt. Defluunt autem ⁊ deficiunt in parte anteriori capitis ⁊ tunc talis fluxus capillorum dicitur proprie caluicies. ⁊ ſolet accidere vel propter nimiam cutis raritatēet propter humorum paucitatem. ab occipitenon recedunt neqꝫ calueſcunt ꝓpter cutis ſpiſſitudinem ⁊ pororum denſitateꝫ ⁊ propter humoris ibi exiſtentis viſcoſitatem ex quo capilli habent vegetari vt dicit Galienus ſuꝑ amphoriſmos. Unde ibidem etiaꝫ dicitur ꝙ pueri et etiam mulieres non calueſcunt ⁊ hoc propter abundantiam humiditatis in capitibuseorum ſimiliter nec caſtrati ⁊ hoc propter alterationem ſue complexionis ⁊ dominantem frigiditatis qualitatem que poros cutis capitisconſtringit et fumum coadunando euaporarenon permittit. Alij tamen pili in mulieribus etin caſtratis defluunt. vt dicit Ariſtotiles librodecimonono. Capilli ergo caput cuſtodiūt. honeſtant defendunt. quibus ſi caruerit hō. magis reputatur inhoneſtus. Accidit autem etiāiſte defectus prope iuuentutem ⁊ maxime etiācirca ſenectutem ex cauſis ſupradictis ⁊cͣ.¶ Explicit liber quintus.