Druckschrift 
2 (1481) Tabula tractatuus hui[us] secūde ptis sūme alexādri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

fuit vnū indiuiduū quod fuit principiū oīm illiꝰ generis. ⁊ et̄ illiꝰ indiuidui quo debuit coexiſtē principiūreſpectu totiꝰ ꝓlis ꝓcreade. qd̓ nō fuit ī pͥncipijs aliorū geneꝝ reꝝ: vt dictū ē ſupͣ. Ad aliud qd̓ ſeꝗt̉ dd̓mꝙ aliꝗd dr̄ eē ī aliqͦ ſemīal̓r duobꝰ modis. coīt̓ ⁊ ꝓprie.Cōmunit̉ ẜm ꝙ rō ſemīalis dr̄. ꝗcꝗd ē inditū rei a cōditore eius vt de illa aliꝗd fiat vel fieri poſſet .i. vt de illa fiat aliꝗd ẜm curſuꝫ nature. vel eo ꝗ e ſupͣ naturaꝫ.Proprie aūt ẜm ꝙ rō ſemīalis dr̄ natura quedā indita rei. qͣ ſil̓e ex ſil̓i curſu nature ꝓducit̉. vt plāta d̓ plāta. granū d̓ grano eiuſdeꝫ generis. Iſtos duos modostāgit aug. ſuꝑ gen̄. ix. dicēs. Oīa mūdi hꝰ corpora hn̄tdiffinita vī qͣlitatēqꝫ ſuā ꝗd vnūqͦdqꝫ valeat vl̓ n̄ valeat ꝗd d̓ qͦ fieri poſſit. Ex his velut pͥmordijs reꝝ oīm q̄ignūt̉ ſuo tꝑe. exitꝰ ꝓceſſuſqꝫ ſumūt. fineſqꝫ ⁊ diſceſſines ſui cuiuſqꝫ generis vnde fit. vt de grano tritici n̄naſcat̉ faba. vel de faba triticū. vel de pecore hō. vel dehoīe pecꝰ. Suꝑ hūc aūt motū curſumqꝫ reꝝ naturalē.ptās creatoris hꝫ apud ſe poſſe. de his oībꝰ face̓ aliudꝙͣ eoꝝ qͣi ſemīales rōnes hn̄t. nō tn̄ id quod n̄ ī eis poſuit vt de eis fieri vel ab ip̄o poſſit. neqꝫ .n. potentia temeraria ſꝫ ſapīe v̓tute om̄ipotēs eſt. ⁊ hͦ de vnaquaqͣꝫ rein tꝑe ſuo facit. qd̓ antea in ea facit vt poſſit. Aliꝰ gͦ eſtreꝝ modus qͦ illa herba ſic germinat. illa ſic. illa etasparit. illa nō parit. hō loꝗ pōt. pecꝰ n̄: ⁊ taliū modoruꝫrōnes nō tm̄ ī deo ſunt: ſꝫ ab illo rebꝰ etiā creatis indite atqꝫ ꝯcreate. ⁊ hͦ on̄dit tribꝰ exemplis ſubiūgēs ⁊ dicens. vt aūt lignū de terra exciſuꝫ aridū ſine radice vlla. ſine terra ⁊ aqua repente floreat ⁊ fructum gignat.vt ſterilis femīa in ſenectute pariat. vt aſina loquat̉. ⁊ſi quid hmōi eſt. dedit naturis quas creauit. vt ex hishec fieri poſſent. Neqꝫ .n. ex eis vel ip̄e faceret quod exeis fieri nō poſſe ip̄e prefigeret. qm̄ ſeipſo nō ē nec ipſepotētior. Ueruntn alio modo dedit. vt nō hoc haberētin motu naturali. ſꝫ in eo quō ita creata eſſet. vt eorumnatura voluntati potētiori ampliꝰ ſubiaceret. Ex hisverbis aug. patet. ꝙ ratio ſemīalis duobꝰ modis ſūmitur. vt tactum eſt. ⁊ natura ſimilit̓. quia natura poteſtdici vel naturalis virtus actiua ꝑ quam eſt generatioſimilis ex ſimili. vl̓ natura poteſt dici poſſibilitas. ẜmquam quelibet natura ſubiecta eſt. ⁊ poſſibilis reſpectu oꝑationis diuine. Prout primo modo ſumit̉ ratōſeminalis. corpus eue fuit ſeminaliter in pͥmis principijs reruꝫ ⁊ etiaꝫ coſta. nō prout ſecūdo modo. Pret̓eaꝓut natura ſumit̉ ſecūdo modo pōt dici factū materialiter de coſta. nō ꝓut primo modo. Ad aliud qd̓ ſeꝗt̉dd̓m. ꝙ infinitam diſtātiam eſſe inter aliqua dicit̉ duobus modis. vel ratōne diſtantie prime imaginabilis⁊ ſui oppoſiti .i. eſſe ⁊ nō eſſe. vel rōne diſtantie imaginabilis ꝯn̄tis ⁊ ſui oppoſiti negatiue. ſicut eſt diſtātiaentis diſpoſiti ad aliquid ⁊ nō diſpoſiti. vel entis potentia ad aliquid ⁊ nō entis potentia. Inter .n. quelibet oppoſita negatiue eſt quodāmodo diſtantia infinita. que negatō etiā ꝯuenit nō enti. ſicut in potentia int̓eſſe ⁊ nō eſſe infinita ſimpl̓r. ſimilit̓ nō entis potentia⁊ entis actu. maior enī eſt diſtantia inter nō ens aliꝗd⁊ eſſe illud actu: ꝙͣ inter nō ens potentia ad alid̓ ⁊ enspotentia ad illud. quia plus diſtat eē actu a nō eſſe potentia. ab eſſe potentia reſpectu eiuſdeꝫ. quia gͦ coſta n̄ſe habebat vt ens in diſpoſitione aliqua ad corpꝰ mulieris. vel etiaꝫ potētia niſi obediētia vniuerſali qͣ omīaobediūt creatori. ꝓducere hoc in eſſe ex re tantuꝫ diſtate nō eſt ptātis condite. Dicenduꝫ gͦ. ꝙ lꝫ inter p̄dictanon ſit infinita diſtantia ſimpl̓r. eſt tamē infinita qͦdāmodo. ꝓpter quod ad ꝓducenduꝫ hoc ex hoc nō ſufficitpoteſtas aliqua creata. ⁊ maxime oꝑatiōe repn̄tatiuaſiue momentanea. hoc dico. quia fortaſſe aliqui ponerent ꝙ multiplici tranſmutatōe poſſet de coſta fieri ſemen. vnde poſſit melior ſeminaliter ꝓduci in eſſe ꝑ motum naturaleꝫ aliquo modo. quod ego nō aſſero. Ad

illud quod ſequitur dicendum. ꝙ lꝫ angeli aliquod miniſterium exhibuerunt in formatione mulieris de cōſta. ſicut vult Auguſti. non tamen formatō membroraliquo modo erat ab angelo ſed ab opere diuino. vt erverbo Auguſti. ſuprapoſito habetur. Unde lꝫ angelicum miniſterium aliquo modo cooperaret̉. vt forte detrahendo coſtam ⁊ non preparando vel aliquod miniſterium exterius exhibendo: non tamen formatōni corporis cooperabat̉. ꝓpter quod cōuenienter excluditurab illa operatōne. Illud auteꝫ in rebus producendisin eſſe dicit̉ cooperari deo. ſed minime in ipſa rei ꝓductione operatur. Ad illud quod ſequitur dicenduꝫ.ꝙ angeli dicuntur facere opera miraculoſa ſiue mirabilia. miniſtrando materiaꝫ ⁊ preparando. ſed dominꝰformam ⁊ completionem inducendo. Unde ſolus deusꝓprie loquendo facit illa que exeunt in eſſe curſu mirabili. Si obijcitur ſicut tactuꝫ eſt. ꝙ tempore antixp̄ifient miracula dyabolo oꝑante. ſed non videt̉ ꝙ deus⁊ dyabolus in aliquo cōmunicent opere. quia non eſtcōmunicatio chriſti ⁊ belial ſiue conuentio. ij. corint̉.vj. ibi xp̄us ⁊ dyabolus nō cōueniunt. Rn̄ſio. dicēdūꝙ dyabolus nō facit aliqua miracula ſiue mirabilia.nec pōt facere niſi cooꝑando nature expediendo eam ⁊accelerando. ſicut fuit in factis aliquibꝰ que erāt ſimilia aliquibus plagis egipti. vt in ſerpentibꝰ magorūfacere autē hmōi opera que ſunt oīno ſupra naturar⁊ vbi nulla eſt oꝑatio nature. ſed ſola obedientia: nll̓omodo poteſt. in oꝑibus gͦ mirabilibꝰ que fiunt a demonibus modo iaꝫ dicto. cooꝑatur deus ipſe nature. quereddit̉ expedita ⁊ accelerat̉ oꝑe demonis ipſis demonibus continue influendo in illis potentiaꝫ vnde operantur. nec videtur mihi incōueniens ponere deum cōoperari ſiue cōmunicare cum demone qn̄qꝫ in oꝑe operato. lꝫ nō ꝯueniant in fine oꝑis. ⁊ ſic intelligitur illudſecūda corint̉. vj. que aūt ꝯuentio xp̄i ad belial. belialapoſtata interpretat̉ cum xp̄o nō ꝯuenit. qꝛ ille omnimale. xp̄s omīa bene egit. bonū .n. ⁊ malū dicūt conditōes finis. Ad illud quod obijcit̉ .j. corint̉. xij. deind̓v̓tutes faciūt miracula. dd̓m ꝙ hoc intelligenduꝫ eſt ꝑinuocationeꝫ. neqꝫ .n. faciūt homīes miracula auctortate ⁊ primo potentia oꝑante. quia modus iſte eſt ſolius dei: neqꝫ preꝑando materiā ⁊ diſponendo ſicut angeli. ſꝫ impetrādo ꝑ inuocatōꝫ. Et hoc dupl̓r. vel inuocando ſiue ꝑ inuocatōeꝫ in ſanctitate ꝑſone ſicut iuſti.vel in ſanctitate eccīe nō ꝑſone. ſicut mali. ad quoꝝ inuocatōeꝫ deꝰ qn̄qꝫ miracula fecit ꝓpter fideꝫ eccīe ꝯfirmanda. vel ꝓpter fideꝫ eccleſie ꝓbandaꝫ. ſicut faciet tēpore antixp̄i. Qūo differēt̉ faciūt miracula boni ⁊ mali. habet̉ ab aug. lxxxiij. q. dicente. alit̓ magi faciūt miracula. alit̓ boni xp̄iani. aliter mali: magi ꝑ priuatoscōtractus. boni xp̄iani ꝑ publicā iuſticiā. mali ꝑ ſignapublice iuſticie. de hͦ determīatū ē in. q. de miraculo. Nl̓embrum quartum.Equit̉ de corporis illius prime mulierisintegritate. Querit̉. ſi eua in ſtatu innocentie fuiſſet cognita ſiue cōcepiſſet a viro. ꝑdidiſſet integritatē carnis in qͣ condita erat. Et videt̉ ꝙ ſic: ꝑ hoc ꝙ mulierē cognoſci a viro ⁊ manere in carnis integritate ſunt incōpoſſibilia⁊ ſꝑ erūt. Iteꝫ hr̄e integritatē carnis ⁊ eē virgintūc ꝯſequēt̉ ſe habebāt: qꝛ tūc n̄ fuit integritas carnſine integritate mentis. ſed cognoſci a viro ⁊ habere ītegritatem carnis tunc fuerunt incompoſſibilia. erſi tunc cognita fuiſſet a viro. perdidiſſet integritaticarnis in qua condita erat. Item duos eē in carnevna ⁊ n̄ eē ī carne vna n̄ ſe ꝯpatiūt̉ adinuicē. nec ſe ꝯpati poterāt ī primis parētibꝰ. Primū aūt poīt diuiſiōꝫcarnis ī muliere. ſecūdū integritateꝫ. gͦ diuiſio carnis⁊ integritas nō poterāt ſimul eſſe ī prīa muliere. zte