Druckschrift 
4 (1481)
Einzelbild herunterladen
 

Capitulum XXXII.

anguſtiaꝝ tribulationū: et demum infernorum In epiphania domini in qua inuēta eſt v̓gomater cum filio a magis.Cap. xxxij.Identes ſtellamgauiſi ſūt gaudio magno vald̓. Mathei. ij. Quid fuerit iſta ſtella: ⁊ quisviderit. be. Augu. in ſermone de eph̓ya dicens.Uidit magus: obſtupuit aſtrologus. Erubeſcat hic ſtulticia mathematicorū: qui dicūt xp̄mſub cōſtellatione ſeu fato eſſe natuꝫ: neqꝫ de aliquo qui naſcitur qͥ hoc credit recte credit̉. Iſta .n. ſtella nō fecit xp̄m mirabilit̓ viuere: ſꝫ chriſtus eā fecit mirabilit̓ apparere. Quid fuit hecſtella: que nūqͣꝫ prius apparuit: nec poſtea viſaeſt: niſi quedā līgua celi: que enarraret gloriamdei. hec. b. Aug. primo gͦ dicit magi fuerūt quieā viderūt .i. magni aſtrologi: ⁊ qꝛ aſſueti erantaſpicere ad curſum ſtellaꝝ: ideo vidētes nouaꝫſtellā inuſitatā obſtupuerūt. Secūdo dānat erroreꝫ mathematicoꝝ: aſſerētiū xp̄m natum ſubcōſtellatiōe illius ſtelle: ⁊ ſimilit̓ quēlibet hoīemnaſci ſb̓ fato ſeu ꝯſtellatōe aliqͣ: ex qͣ neceſſitaturad agēdū que facit: qd̓ falſū ē ⁊ hereticū. Eqͥdēars ſeu ſcīa aſtrologie hꝫ in ſua ſcīa veritatē ſic̄alie ſcīe: ⁊ lꝫ ſit multū ſpeculatiua ⁊ delectabiliseſt tn̄ multū fallax quo ad iudicia q̄ dant̉ ex ea:⁊ multū tēporis exponit̉ ī ea: ita vt. b. Ambro.dicat. xxxvij. q. §. hinc etiaꝫ. ꝙ nihil valēt ad ſalutē aſtrologia ⁊ huiuſmodi: ſed ī errorē mittūt⁊ qui his ſtudēt curā aīe non hn̄t. Fallax auteꝫeſt tripliciter: primo quidē: qꝛ cū ꝑ multa media⁊ numeꝝ punctoꝝ oporteat tranſire ad eliciendam aliquā concluſionem de effectibꝰ corporuꝫceleſtiū: ſi in vno pūcto deficit: totū ſubruit: qd̓iudicatū eſt. Secūdo qꝛ cū cauſe prime que deꝰeſt ſubſint oēs cauſe ſecūdarie inter quas ſuntſtelle ſeu corpora celeſtia: ⁊ plus poſſit influerecauſa prima ī effectus cāe ſecūde qͣꝫ ipſa cā ſcd̓avt dr̄ in libro de cauſis: ꝯtingere pōt: ꝙ ⁊ ſi fecūlū cās naͣles ſecundarias ſit ſequēdus aliqͥs effectus puta infectio aeris inundatio aquarum:Siccitas terre ⁊ hiꝰ ſuſpendere pōt ipſa cā prima deus: talē influxū ad illū effectū ꝓducendūd̓ ⁊ aliqn̄ facit: ⁊ tunc talia nō ſequunt̉. Et ecōuerſo deus talia inducit ob peccata hoīum: quen̄ nō erunt in cauſis ẜarijs: ⁊ ꝯſtellatōibꝰ: vt pꝫde diluuio qd̓ deus īmiſit preter cās naͣles tꝑenoe ⁊ de peſte inficiēte aere ⁊ plurimos occidente tp̄e dauid: q̄ ex toto ceſſauit poſt triduuꝫ. Etde infirmitate ezechie regis iude: qui ẜm cās ẜarias debebat mori: ſiue naͣles: ſiue demerita ſua⁊ tn̄ prima effectū illū euenire nō ꝑmiſit. Et id̓oiudiciū aſtrologoꝝ: ⁊ ſi in ſe non deficeret: tamēdeo operante ꝯtrariū fallere poteſt. Tertio qͥaſi in naturalibus nō deficeret: vl̓ falleret iudiciū

eoꝝ: tamē in his que pendēt ex arbiirio ⁊ volūtate hoīum frequenter fallit: ⁊ rō ē: qꝛ ⁊ ſi corpora celeſtia ſtellaꝝ influant in corpora inferiora:vnde ⁊ in ſēſitiuā partē que affixa ē orgāis corporeis: ⁊ ꝓpter hoc ēt inclinant ad mala: tn̄ voluntas libera remanet ad reſiſtendū talibus inclinatōibus malis: vnde Ptolomeus maxīusaſtrologus ait. Uir ſapiēs dn̄abitur aſtris. Et.b. Augu. in. v. de ciui. dei ait. Nō vſqꝫquaqꝫ abſorde dici poteſt ad quaſdā differentias corporū afflatus quoſdā valere ſidereos: nō aūt animi voluntates ſideꝝ poſitionibꝰ ſubdi. Demūdicit ideꝫ. b. Augu. in auctoritate ſupradicta: ꝙhec ſtella q̄ nouiter fuit a chriſto creata: et poſtofficiū ſuum in materiā preiacentē reſoluta fuittanqͣꝫ quedā lingua que narraret gloriā dei: natiin mentibus magoꝝ: vnde eā videntes quaꝫ adtēpus amiſerant: gauiſi ſūt gaudio magno valde. Ubi notandū ꝙ triplicē ſtellā iſti viderunt:cū .ſ. inuenerunt pueꝝ cū maria matre eius ⁊ ꝓcidentes adorauerunt. Prima eſt ſtella diuinalis ad quā gauiſi ſunt: qꝛ inuenerunt pueꝝ. Secunda eſt virginalis ad quā gauiſi ſunt gaudiomagno: ibi cū maria matre eius. Tertia ē ſtellafidei ſalutaris ad quā gauiſi ſūt gaudio magnovalde: vn̄ ꝓcidētes adorauerūt eū..§. I.quamPrima igitur ſtella viaerunt fuit chriſtꝰ quā viderūt dū inuenerūt puerū ieſum. Ꝙ aūt ieſus dicat̉ ſtella aperte oſtenditur. Apoc. vltimo: vbi ipſe ait. Ego ieſus ſtella ſplendida ⁊ matutina: hanc videntes nō miꝝſi gauiſi ſunt: quia ī eo cauſa omnis gaudij: ⁊ vere delectationis. p̄s. Replebis me leticia cumvultu tuo. Ex hac ſtella ad nos extendit̉ radiꝰſincere veritatis Ex ſecunda oritur radius miſericordie ⁊ bonitatis. Ex tertia ſtella innuiturradius perfecte pietatis Quantū ad primāſurge ait Iſa. vi. c. ⁊ illuminare hieruſalē .i. fidelis anima: quia venit lumē tuū: que pͥus tēbroſa erat: ⁊ neſciens veritateꝫ. Ego ait ipſa ſtellaIo. xviij. matutīa ieſus: in hoc natus ſuꝫ: vt teſtimoniū ꝑhibeam veritati. Ecce cecitas mūdi⁊ error ꝯͣrius veritati: qꝛ beatū dixerunt homines populū cui hec ſūt tēporalia bona in abundantia: vt diuitie: honores: delitie: voluptates:et huiuſmōi: tanqͣꝫ in his cōſiſtat vera felicitas.Sꝫ certe fi ſic eſſet: chriſtus erraſſet: qui cū potuiſſꝫ his omnibꝰ abūdare ⁊ ſine peccato: ꝯtrria elegit incipiēs ab iſta ſua natiuitate. Uerucum chriſtus ſit veritas: ⁊ errare non poſſit: dicre oportet: ꝙ tu erras nō iſta contēnēdo: vt ipſe fecit: ⁊ celeſtia querēdo. Omnia terrena ꝯtēpſit homo chriſtus: vt cōtēnēda eſſe mōſtraret:ait. b. Aug. Amant̉ diuitie: ⁊ adeo vt cōtēniturdei precepta. Pauper eſſe voluit in ſua natiuitate: pannis paucis et vilibus mater inuoluit