⁊ ledit ſe capientē vel tangentē Item ariſto. li.iij. hericij alij ſunt ſiluatici ⁊ alij terreni ⁊ alij ſt̓aquatici ⁊ faciunt oua multa q̄ nō comedūtur.⁊ ſunt hericij parum habentes de carne ⁊ hoceſt eis ꝓpriū. habet hericius caput ⁊ os inferiꝰ⁊ tn̄ exitus ſuꝑfluitatis ſuperius qm̄ paſcuntura parte inferiori. ⁊ ꝓpter hoc hꝫ orificiuꝫ in aliaꝑte. ſuꝑfluitas ꝟo eſt in dorſo ſuꝑius. ⁊ habethericius quīqꝫ dentes. ⁊ inter illos hꝫ ꝑtes carnoſas loco lingue. ⁊ hꝫ ventrē diuiſum in qͥnqͣplenas ſuꝑfluitates. vnd̓ etiā eſt genus hericijalbe teſte etiā ſpinaꝝ albaꝝ. ⁊ ē multoꝝ ouoꝝ.Item hericius eſt debilis auditus magꝭ qͣꝫ animalia dure teſte ⁊ ambulātia ſuꝑ quatuor pedes. Itē li. v. hericij agreſtes coeut ſtantes dorſo applicato. qꝛ in illa ꝑte vbi eijciunt̉ ſuꝑfluaſe contingūt. Item li. viij. ⁊ multotiens apparetſenſus in hericijs contra ventos ſeptentrionales ⁊ meridionales. qm̄ faciunt foramen ī terraad quod fugiunt qn̄ preſentiūt tales vētos imminere. vnde quidā fuit in cōſtantinopoli qͥ habuit hericium ꝑ quem cognouit ⁊ predixit vētos futuros. ⁊ non intellexit aliquis vnde taleꝫnoticiam habuiſſet. Item dicit idē li. xlij. ꝙ tothabꝫ ventres quot dentes. ⁊ in illis ventribusgenerant̉ oua quinqꝫ. ⁊ quidā hericij ſunt alijsmeliores ⁊ oua quorūdam maiora. ⁊ quedamſunt minora: qm̄ quedā melius decoquūt̉ ⁊ digeruntur qͣꝫ alia. Item li. xix. hericij habēt modicū corpus et multas ſpinas maiores corꝑe.Et cauſa magnitudinis ſpinaꝝ ⁊ ꝑuitatꝭ corporum eſt. qm̄ nutrimētū corꝑis tranſit in easꝓpter caloris paucitatē. ⁊ qꝛ cibus nō digerit̉bene: vnde generat̉ in corporibus eoꝝ ml̓ta ſuperfluitas. ⁊ illa ſuꝑfluitas tranſit in nutrimētū ſpinaꝝ. hucuſqꝫ ariſto.¶ De herinacio. ¶ Capi. lxj.Erinacius idemeſt qd̓ cirogrillus aīal paruū et ſpinoſum habitans in cauernis. ſimilehericio ſꝫ dicit̉ eē maius. de quo plinius lib. ix.cap. xxxviij. herinacij inquit more hericij ſe volutant ſuper poma: que ſpinis infixa deferūt inarboꝝ concauitates. ⁊ preter illa que geſtat indorſo vnū ſemꝑ geſtat in ore. qn̄ venat̉ in modum pile ſe voluit neqn̄ poſſit ꝓpt̓ aculeos cōprehendi. qn̄ aūt poſſe euadere ſe deſperat: herinacius vrinam ex ſe mittit tabificā ⁊ venenoſam. ⁊ illa vrina pͥmo nocet ſibi ſi eius dorſumvel ſpina inde aliqualiter aſpergat̉. nā tali flu-xu dorſum ſuū ledit̉ ⁊ euelluntur ſpinule dorſiſui. ⁊ ideo ignorat ꝙ inde facilius capiat̉ vndealios ledere ꝓponebat. ⁊ ideo ars eſt ꝙ tunc venet̉ tal̓ beſtiola quādoqꝫ vrina talis beſtie penitus immorat̉ in ea. quia tunc fracto dorſo ⁊laxatis ſpinis ipſi minime valet fuga. Et ideoquia odore ſuo naturaliter percipit tanta ī vrina ſua lateſcere venena. ſemꝑ vrine ſue parcitne eius virulentiam a ſe moueat aut diffūdatquouſqꝫ captiuitatis neceſſitas vltima hūc cōpellat. Hec beſtiola qͣꝫuis paruula: tāta ſe cōſtringit fortitudine quando timet: ꝙ vix ſaluocortice poterit aperiri. In aqua igit̉ calida ponitur: qua aſꝑſa quaſi ſubito aperitur. et tuncligatis pedibus poſterioribus ſuſpendit̉. et ſicſuſpenſa fame tandem interficitur. nec alit̓ bonō modo interficitur vt eius pellicula aculeataportetur. Et qͣꝫuis illius animalis corpuſculūhumanis vſibus non multum ſit neceſſarium:tamen eius pellicula tam ſpinata ita mortalibꝰeſt neceſſaria. ꝙ ſi non eſſent aculei fruſtra vellerum mollicies in pecudibus mortalibus eſſetdata. cute enim hericina veſtes poliunt̉. Hocautem dicitur habere propriuꝫ herinacius. ꝙpoſtqͣꝫ pomīs ⁊ racemis eſt oneratus. ſi ceciderit pomū de ſuis ſpinis caſu aliquo: p̄ indignatione omnia de dorſo excutit. ⁊ vt ſe iteꝝ oneret reuerti ad arbore conſueuit.¶ De iuuenca. ¶ Capitulum. lxij.Uuenca vel iuuencus eſt iuuenis vacca q̄ ad terram excolendaꝫ iugo ſubijci ē aptavt dicit Iſidorus. vel ideo ſic dicitur. quia antiquitus ioui iuuencus immolabat̉ ⁊ non taurus vt dicit idem. animal eſt petulcum ⁊ laſciuum propter iuuentutem. ⁊ ideo fortiori iugopremitur vt dometur. ſtimulo etiam pungiturvt rectius ſequi boum veſtigia coartetur. Iuuenca taurorum copule ſolet eſſe apta. quia intali etate eis coniūgitur vt pregnetur. Impinguatur in paſcuis vt pro varijs hominū vſibꝰducta ad macelluꝫ a carnifice immolet̉ ſeu mactetur carnes ſicciores ⁊ ſolidiores hꝫ qͣꝫ vitulilactantes propter remotionem a lacte: ſed teneriores calidiores ⁊ humidiores qͣꝫ habēt boues decrepiti ſiue vacce. quia lactanti etati magis ſunt vicine vt dicit̉ in dietis.