Liberſunt enim quidam angues maximi vt dicit pli.li. viij. ca. xvj. ſcribit inquit megeſtenes in indiaſerpentes in tanta magnitudine adoleſcere vtintegros deuorent ceruos atqꝫ thauros. vnd̓ ⁊in punico bello iuxta flumen bragadā a reguloimꝑatore interciſus ē cum baliſtis ⁊ tormentisvnus anguis. cxx. pedes habens longitudinis.cuius pellis ⁊ maxille fuerunt ſuſpenſe ante qd̓dam templum rome ⁊ durauerunt vſqꝫ ad bellum numantinum ſub claudio ceſare. In italiafuit quidā ſerpens interfectus in cuiꝰ aluo qͥdāpuer integer ē repertus. ⁊ tales ſerpentes maxime ledunt nunc morſu. nunc flatū. nunc caudeictu. nunc tortura. nunc punctura. nūc aſpectu.Sunt ⁊ alij ſerpentes ita exigui quidem corꝑeſed maxime ſunt nocendi poteſtate. dipſas enīſerpens eſt vt dicit Iſi. tante exiguitatis vt cuꝫcalcatur vix videtur. cuius venenum extingutanteqͣꝫ ſentiatur nec inducit triſticiam mortuo.Unde poeta lucanus. Signiferum iuuenemtureni ſanguinis album. Torta caput retro dipſas calcata remordit. Uix dolor aūt ſenſꝰ dentis fuit ⁊cͣ. Ita dicit Iſi. ſimiliter tirus minimꝰ ēſerpentulus. ⁊ tameū vt dicit ariſ. li. vij. contraeius morſum vix inuenitur remedium. ⁊ differunt in figura ⁊ diſpoſitōne. nam alij hn̄t duocapita vt amphibena. de quo yſi. li. xij. dicit. amphibena ē dicta. eo ꝙ duo habeat capita. vnūin principio aliud in cauda currens. ex vtroqꝫcapite tractu corporis circulato. hec ſola ſerpētum frigori ſe cōmittit. prima omnium precedens. Item etiam dicit pli. li. viij. ca. xxiiij. habetinquit amphibena duplex caput tanqͣꝫ paruꝫeſſet vno ore venenum fundi. ſunt aliqui ſerpentes habentes plura capita vel duplicata vl̓triplicata vl̓ quadruplata. ſicut idem dicit yſi.ydra eſt ſerpens multoꝝ capitum qualis apparuit in prouincia archadie in palude. ⁊ dicit̉ ꝙvno ceſo tria capita creſcebant ſed hoc fabuloſum eſt. nam conſtat ydram fuiſſe locum euomentem aquas vaſtantes vicinam ciuitatē ī qͣvno meatu clauſo multi erumpebant. Quodhercules videns loca exuſſit. ⁊ ſic clauſit meataque ⁊ ꝓ tanto dicitur hercules ydram ſerpentem quinqꝫ capitum occidiſſe vt dicit yſi. li. xij.Item differunt ſerpentes in coloris varietate.nam quidam ſunt nigri. ⁊ quidam ſunt rufi vttyrus. ⁊ illi ſunt peſſimi. ⁊ quidam maculoſi ſic̄ſcitalis ſerpens qui vt dicit yſi. ita p̄fulget tergivarietate vt nodoꝝ gratia viſui admirationeminducat intuentis. ⁊ quia reptando eſt pigrior⁊ quos aſſequi non valet miraculo ſui ſtupētescapit. ⁊ quantomagis eſt diſcolor. tanto eſt de.XVIII.terior qꝛ eius venenum acutiſſimum ⁊ calidiſſimum eē dicitur. Nam ille idē anguīs tanti eſtferuoris vt etiam hyemis tꝑe exuuie eius d̓ corpore depoſite ſunt feruētes. Un̄ lucanus. Etſcitales ſparſis etiā nunc ſola pruinis. exuuiaspoſitura ſuas vt dicit yſi. ⁊cͣ. Similiter ophites eſt ſerpens maculis depictus qui tot habetnocendi modos quot habet colores varios etdiſtinctos. vn̄ lucanus. Quam pictus maculistebanus ophites concolor exuſtis ⁊cͣ. Itē differunt in loci ⁊ ſitus diuerſitate. nam quidam latitant in cauernis terre ⁊ lingunt puluerem ⁊ſugunt terre humoroſitatem vt di. pli. alij ſuntaquatiles qꝛ in aquis ⁊ aquarum ripis cōmorant̉ vt enidris ſerpens aquatilis a quo ꝑcuſſiobturgeſcunt in ydropiſim quam multi bouaꝫvocant. qꝛ fimo bouis remedicet̉ vt dicit yſid̓.li. xij. Similiter ē rinatrix ſerpens dictus veneno aquas inficiens. omnem .n. fontem ī quo fuerit veneno inficit vt dicit lucanus rinatrix violatrix aque ⁊cͣ. Iſi. li. xij. Alij morantur in ſiluis etſpecūbus vmbroſis quoꝝ venatōes ſunt vt volucres ⁊ beſtiole minores quarū ſugunt humiditatem vt dicit ariſ. li. xiiij. ⁊ tales ſerpentes inſidiant̉ dormientibꝰ ⁊ ſi aliquoꝝ hominum velalioꝝ animalium orificia inuenerint aperta illaſubintrant diligentes calorē quē inueniunt ibipariter ⁊ humorem. ſed cōtra tales angues pugnat ſaura beſtia ſcꝫ modica .i. lacertula. Namſentiens ſaura ſerpentis preſentiam ſaltat ſuꝑfaciem dormientis ſcalpens pedibꝰ. vt eum excitet ⁊ p̄muniat contra angue vt dicit auic. ⁊ eſtſaura vt dicit yſid̓. li. xij. lacertus qui qn̄ ſeneſciteius oculi excecantur ⁊ tunc intrat foramen parietis aperiens oculos contra orientē ⁊ orto ſole incendit ⁊ illuminatur. Dicunt̉ aūt quedā anguiū ſpēs habitare in igne. vt patet in ſalamandra q̄ noīat̉ ab yſi. ⁊ pli. inter venenoſa ſalamādra vt dicit yſi. li. xij. eſt nominata eo ꝙ valensſit ⁊ potens contra incendia cuius inter omniavenenoſa vis maxima eſt. Cetera enim venenoſingulos feriunt. hec plurimos ſimul interimit.nam ſi arbori irrepſerit omīa poma inficit ⁊ eosqui ederint perimit ⁊ occidit ſi etiam in puteocadat potantes inficit vis veneni. Iſta quidē ꝯͣincendia repugnans ſola inter animalia extinguit ignes. viuit etiā medijs flāmis ſine ꝯſumptōne ꝑiter ⁊ dolore nec aduſtionem ab igne recipit ſed ip̄m incendium mitigat ⁊ extinguit vtdicit ibidem yſi. Idē per omnia dicit pli. li. x. c.xlvij. ſalamandra inquit ē ſimilis lacerte in figura. nunqͣꝫ apparet niſi qn̄ multum ꝑ luit. in ſerenitate deficit. huic ē tātꝰ frigiditatꝭ rigor vt ignē