Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

nam apud eos dies ſeptimus. menſis. vij. annus .vij. in ſumma veneratōne habebat̉. De decimo menſe Ca. xvijEcimus menſiseſt october. quia ab ymbre eſt octauus qui apud hebreos dicit̉ marizon. apud grecos yꝑbeos. habens dies. xxxj.cuius nox habet horas. xiiij. dies ꝟo. x. qui ī pͥncipio ſui adhuc eſt calidus ſed ī fine forti frigore corpus pungit. ideo in eius medio ſol dicitur intrare ſignum ſcorpionis qui eſt vermis facie blandiens cauda pungens. Hic menſis.quia naturaliter eſt frigidus ſiccus terram deſiccat eam ad ſuſceptionem ſeminum diſponit habilitat. Unde tunc temꝑis ſemina hyemalia glebe commendantur. ideo depingiturin ſimilitudinem hominis ſeminantis. Cap̄. xviij. De vndecimo menſeANdecimus meſis eſt nouember ſic dictus quaſi abymbre nonus eſt apud hebreos dicitur caſleū. apd̓ grecos dyos habēs dies. xxx.cuius nox habet horas. xvj. dies ꝟo. viij. Hicmenſis frigitate ſua penetrat ad interiorauiter ledit corpora. ideo in ipſius medio dicit̉ſol ſignum ſagittarij ſubintrare ſiccitate frigiditate ſua conſtringit deſiccat deijcit arborum folia. poros etiaꝫ in animalibus claudit recollectis humoribus intrinſecus eos congelat compingit. Et ideo tunc temporis animalia maxime porci multum impinguant̉. ꝓpterquod depingitur ruſficus quercus percutiensqui et glandibus reficit porcos ſuos. Caxit. De decembriEcēbris duodecimus menſis eſt ſic dictus. quia abymbre marcij eſt decimus. Marciꝰquidem eſt menſis pluuioſus. hic apud hebreos dr̄ thubeth. apud grecos epileos. habēs dies. xxxj. cuiꝰ nox habꝫ horas. xviij. dies ꝟo. vj.Hic mēſis eſt ſolſticial̓. quia in eius medio ſolingreditur ſignum capricorni quando eſt a remotis de noſtro habitabili non poteſt a nobis plus aliqualiter elongari. tunc a circul̓ meridionalibus incipit paulatim reuerti aſcendere per circulos boriales. Eſt autem finis autūni principiuꝫ hyemis que ſe extendit vſqꝫ adxvij. diem marcij vbi incipit tempus veris. Ethoc menſe propter aſperitatem frigoris ſūt altilia aīmalia domeſtica multe quietis paruimotus. ideo plurimum impinguantur. vndetunc temporis interficiūtur potiſſime mactātur. propter quod depingitur tanqͣꝫ carnifexcum ſecuri percutit mactat porcum ſuuꝫ. Exhis enim duodecim menſibus perficitur annꝰtam ſolaris qͣꝫ lunaris.De ebdomoda diebus Ca. xx.Udomoda ſiueſeptimana a ſeptem dierum numero eſt vocata. cuius replicationeſes anui ſecula peraguntur. Ab eodem enimdie incipit in eodeꝫ terminatur. cuius partesſunt dies artificiales naturales. Sūt dies dicti a dijs quorum nomina quibuſdam ſyderibus ſunt ab antiquis conſecrata. Primum ſoli aſcripſerunt qui princeps eſt ſyderum dominus planetarum. ideo dies dominica nuncupatur. que priuilegiata eſt in multis. quia indie dominica mundus eſt creatus. in eademdominus natus fuit. in eodeꝫ dominus reſurrexit. in eadem etiam dominus miſit ſpiritumſanctum. Secundum diem aſcripſerunt lune.que ſoli in magnitudine ſplendore proximaeſt. Tercium autem marti. ſic de alijs. Dierūautem alius eſt egiptiacus. alius non. Egiptiacus eſt dies ille in qua miſit deus plagā aliquāin egiptum. Unde cum ſint vigintiquatuor dies egiptiaci. patet plures miſit deus plagasſuper egiptios qͣꝫ decem que inter ceteras magis ſunt famoſe. Ponuntur autem in kalendario eccleſie. non quia aliquid ſit in illis plus qͣꝫ īalijs omittendum ſed vt miracul a dei ad memoriam reducantur. Dierum alius eſt artificialis ſiue vſualis alius eſt naturalis. Artificialis ēſpacium quo voluitur ſol in noſtro emiſperioab oriente ad occidentem. dicitur artificialis.quia quaſi artificio diuerſificatur ẜm diuerſosſitus clymatum regionum. Naturalis ē ſpacium quo ſol voluitur ab oriente occidentemin orientem. talis dies continet horas vigintiquatuor. Artificialis ꝟo dies cōtinet in equinoctio duodecim horas. In alijs ꝟo temporibus plus vel minus ẜm dierum incrementumvel decrementum. Dierum autem alius nominatur a kalendis alius ab ydibus. alius a nonisPrimus auteꝫ dies menſis dicitur nomine kalendarum. a kalon quod eſt voco. quia tunc ſolebant mercatores ad nundinas conuocari. eterat feſtum ſolenne quod vocatur feſtum neomenie. id eſt noue lune. quia tunc luna videbatur eſſe noua. None dicuntur quaſi nundine qꝛ tunc nundine inchoabāt. Ydꝰ ideꝫ ē