Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

defectum viſus patiuntur. tandē deficiente virtute videndi potentie penitus deſtruūtur. Aliquando fit ex cauſa exteriori ſicut per oculoruꝫvulneratōem nimiā etiā cōtinuam lacrimarum effuſionē. per ſubſtantie oculi diſſolutōeꝫper tunicarum oculi inſpiſſatōem induratōeꝫ humoꝝ in oculo cōpactionē. tūc enim ē pupilla ſpiritui viſibili ꝑuia. ideo talis cōpactioeſt cecitatis in oculo inductiua. ſubſtantialishumoris ſubitam deſiccationē. vt in pupilla accidit in quibuſdam potionatis in munitis quiex nimia ſanguinis ſubtractōe qn̄qꝫ incurruntpericulum cecitatis. Aliqn̄ ꝓpter ſubitam cuꝫdeſiccatione ſubſtantialis humiditatis ſpiritusviſibilis diſgregationē vt patet in vrſo qui adaſpectum peluīs ardentis quaſi ſubibo excecat̉cuius excecationis cauſa eſt aſpectus peluis ardentis lucētis cuius ignea virtus tunicā oculi criſtallino humore deſtruit cōſumit eiuſdem luciditas que ſpiritui eſt improportionalis ipſum diſgregat diſpergit ſic neceſſariocecitatis perpetue viciū introducit. Inter om̄sitaqꝫ ſenſibiles paſſiōes miſerabilior eſt ipſacitas vt dicit cōſtan. Nam ſine omni vinculo cecitas ceco carcer eſt. decipit̉ in apprehēdēdo ẜꝫymaginatiuā qꝛ de albo ymaginat̉ ſit nigrū ecōuerſo. Impeditur in iudicādo vim deliberatiuam. iudicat eniꝫ penes ſe deliberat ire adorientē deceptus in ſuo iudicio vadit ad occidentē. peruertitur affectiua qꝛ oblato ſibi adeligendū denario argēteo cupreo affectat eligere argenteū eligit ipſum cupreū. Tanta ſiqͥdem eſt ceci miſeria vt ſoluꝫ puero vel ſeruoſe ſubijciat regimine ducatu. verū ſepiusipſi cani. ſepe ad tantā deducit̉ neceſſitateꝫ vtad tranſeundū pontis vel vadi periculū plꝰ cogitur credere cani qͣꝫ ſibipſi. Itē ſepe ī periculisvbi oēs dubitātᶠ qꝛ videt̉ ꝑiculū ſecuriꝰ ē cecus ecōuerſo ſepiſſime vbi nullum periculumīminet maxime cecus timet. ſepe in plano ceſpitat pedibus offendit ſepe. vbi pes eſſet eleuādus deprimit pedē ecōuerſo vbi eſſet terre figēdus ipſum eleuat ſuſpendit. vndiqꝫ palpādo cōtrectando manus dirigit. vndiqꝫ de itinere dubius manu baculo viā querit. raro aliquid ſecurus agit ſemꝑ fere dubiꝰ timēs erit.Itē cecus qn̄ nudus iacet vel ſedet tectuꝫ ſe reputat. ſepe etiā qn̄ videt̉ ab omnibꝰ ſe latere prꝰtat. Itē faciē aliqn̄ oculos ad ſoleꝫ vel celū cecus eleuat. ſed ipſius oculis ſol pn̄te exhibet ſuum radiū ſed tn̄ preſentis ſolis virtutē percipit effectū vt dicit Greg. Item cecꝰ aliquādo puerū ſuū ductorem verberat percutit etoffendit. ſed eadem verbera cito puerum luitnam puer verberū non īmemor ī pontis medioſiue a quocūqꝫ alio periculo ipſum ſoluꝫ deſerit ipſum fugiens ſibi viā euadendi periculū nonoſtendit ideo eſt miſer cecus. qꝛ in domo nihilaudet fiducialiter agere. in itinere deſeri a ſociomultū timet. in hoc tn̄ ꝑeior eſt cōditio habētium oculos qͣꝫ cecoꝝ quia ipſi oculi hoſtes ſūt etpredones humani animi quoꝝ cōcupiſcentiasdum ſequimur ſeuiſſimis hoſtibꝰ ſubijcimur ſic̄dicit expoſitor ſuper illud Tren. oculus meusdepredatus eſt animam meam: melius auteꝫ eſthomini oculis erutis cecum fieri qͣꝫ habere oculos eorum blanditijs decipi abduci vt dicitGreg. ſuper illud Math̓. vj. meliꝰ eſt tibi luſcūad vitā ingredi qͣꝫ duos oculos habentē in yehennam ignis mitti. De ſurditate. Capitulum viIſceſimum.Urditas eſt priuatio ſiue impedimentum auditusfingit aūt aliqn̄ auditū totaliter auferri tūcqui ẜm conſtan. ianua mētis eſt.prie dicitur ſurditas. Et habet fieri ex humoribus opilantibꝰ neruos audibiles buccas aurium replentibꝰ intantū in eis nulla poteſt fierialliſio. qn̄qꝫ ex toto aufertur ſed ꝓpter diminutōem hūoris fit difficultas in ſenſatōe dicitur grauitas auditus. qn̄qꝫ eſt ibi ſonitus tynnitus ita putat patiens ſit iuxta molēdinūſiue iuxta organa hoc habet fieri ex groſſatoſitate intercluſa. hoc habet fieri aliquandoſine interpolatione tunc ex priuata cauſa contingit quandoqꝫ interpolatione tunc eſt excauſa remota quandoqꝫ enim nihil exterius auditur ꝓpter opilationem. ſed auditus ab interioribus immutatur ita patieus credit ſe audire ab exterioribꝰ hoc quod ſentit ab interiobꝰ ẜm hoc fallitur auditus. Vultis alijs modisauditus hominis impeditur. Accidit etiaꝫ auridolor aliqn̄ ſiue apoſtema hoc ex calore diſſoluente vel ex frigiditate conſtringente ſi ſit ex calore dolor eſt acutus. locus rubet. calida obſuntfrigida ꝓſunt. Si ſit ex frigiditate dolor eſtderoſus grauatiuus. locꝰ pallet. calida obſūtfrigida proſunt. aliqn̄ eſt ex apoſtemate calido tunc ad predicta ſigna eſt vehemens febrisſemper enim apoſtema aurium febris concomitatur ſed remiſſior cum minori dolore in cauſa frigida qͣꝫ in calida. Aliqn̄ relinquitur in aurevulnus ex apoſtemate ꝑcedente qd̓ cognoſcit̉