IurisDe regulis
ſint diſtincte. xcvj. diſ. cū ad veꝝ. ⁊ di. x. qm̄.vbi de hoc. In his at̄ ī qͥbꝰ vertit̉ ꝑiculū aīe.pt̄ tollere qͦ ad vtrunqꝫ foꝝ. Probant̉ hec deiudic. nouit. de p̄ſcrip. c. vlt. et per alia iura.Si q̄rat̉ de eo qui ꝯpleta p̄ſcriptōe incipitr̄e malam fibē: an teneatur reſtituere remillam dic. vt no. xiiij. q. vj. c. j. et. xxxiiij. q. ij.ſi virgo. ⁊ de p̄ſcrip. vigilāti. Et ꝯcluſiue ibiicit̉ ꝙ nō. niſi haberet ꝯſcientiā remordētēquā nō poſſꝫ deponere. Et aſſignat̉ ibi ratōidei. Fides dicit̉ h̓ ꝯſcīa. ſic ſumit̉. xxviij. o.§. ex his. Et qūo multis modis ſumit̉ fidesabes. xxij. q. j. mouet. et de ſum. tri. ⁊ fi. ca.in heica. Ullo tꝑe potes facere punctum an̄t poſt. ⁊ ſic habebis d̓uos intellectꝰ. Primſt ꝙ nulla antiqua dieꝝ poſſeſſio ⁊cͣ. de precrip. vigilāti. Scd̓s eſt ꝙ nullo tꝑe p̄ſcriptionis debet agnoſcere malā fibeꝫ. Quid ſitp̄ſcriptio ⁊ qͥd vſucapio. et q̄ in eis requirāt̉t quis eoꝝ effectꝰ: habes plene no. xvj. q. iijn ſumma. ⁊ infra in. ij. parte. Uſurarij ⁊ ratores ⁊ hmōi. nō p̄ſcribūt onꝙͣ. nec heredeseoꝝ. de quo vide ī ſecūda ꝑte ti. j.Sine poſſeſſione p̄ſcriptio nōcedit. Hec regula ſumpta eſt ex. l. ff. eo. ti. l.qui ī ſeruitutē. Per quaꝫ etiā pōt h̓ poni caus. et ꝑ. c. xvj. q. iij. porro. et de p̄ſcrip. cauam. Quia ſeruus cū ab alio poſſideat̉: nonpoſſidet. vt ī pͥmo caſu. Pereticꝰ ⁊ paganꝰ vtſecūdo. laicꝰ ſpūalia vt ī tercio. ¶ Sciendūūt ꝙ poſſeſſionū. alia iuris. alia facti. aliauris et facti. Hic interdū habet plurimumris et minimū facti. interdum at̄ econtra.d̓ ꝓſequere. vt no. de ꝯceſ. p̄ben. bone. Vt gͦurrat p̄ſcriptio. debet poſſidere de facto ⁊ dere. De facto planum eſt: qꝛ qui non poſſit. nō p̄ſcribit. Et debꝫ poſſidere ꝓprio noīealieno: al̓s ille p̄ſcriberet cuiꝰ noīe poſſiet. xvj. q. iij. clerici. Debet etiam poſſidede iure. quia ad p̄ſcriptōꝫ requirit̉ ciuilisſſeſſio. et ꝙ talis ſit perſona ī quā cadereſſit poſſeſſio huiuſmōi. vt ꝑ inducta iurabatur in prin. glo. Ad hoc etiaꝫ. xiiij. q. j. īincipio. ⁊ qd̓ ibi notat̉. hoc dico: quia lade facto interdū poſſident decimas ⁊ ſpūia. vt notat Bar. brix. xiiij. q. j. ī pͥncipio.iꝫ vt ibi patꝫ. aliud eſt poſſidere. aliud leittime poſſidere. ¶ Nota .n. ꝙ hec poſſeſſioacti debet eſſe continua. quia ſi interrūpat̉poſſeſſio: interrupta eſt p̄ſcriptio. xvj. q. iij.poteſt. ⁊ de p̄ſcrip. illud. Si tamen fiat inerruptio ciuiliter: puta. ꝑ litis ꝯteſtationēẜm canon̄. videt̉ ꝙ ammodo nō currat p̄ſcritio. quia p̄ſumitur titubare et malā fidemhabere. Secꝰ ẜm leges. et hoc notat Io. xvj.q. iij. c. j. Et quod dicit regula de poſſeſſione.ntelligas etiaꝫ vel de quaſi poſſeſſione. quiancorporalia nō poſſident̉ ſed quaſi poſſidēt̉
ff. de vſuc. l. ſequit̉. §. ſi viam. Hic etiā plura 4ponunt̉ de vſucapione que ob breuitateꝫ dimitto Ioh̓. an.Pro poſſeſſore hētur qui dolodeſijt poſſidere. Hec regl̓a ſumpta eſt ex. l. ff.eo. ti. l. qui dolo. Et pone caſum. vt lite pen.eccl̓ia ſancte Marie. Hec regula vera eſt quoad hoc. vt ī tātū teneatur qui dolo deſijt poſſidere in quātū poſſidēs. Nō tn̄ tenet̉ taliternam cōtra poſſidenteꝫ dat̉ directa. hic autēdatur vtilis. ff. de noxa. l. electio. ¶ Iteꝫ noͣ.ꝙ hec regula habꝫ locū ī priuato et ī p̄lato qͦad bona ꝓpria. Si aūt eccl̓ia deſinat poſſidere dolo p̄lati. nō habet locum ī eccl̓ia iſte rigor. quia delictum ꝑſone ⁊cͣ. vt ſupͣ ī regl̓a.Et quod dixi. ꝙ qui ſine dolo deſijt poſſidereabſoluitur: veꝝ intellige hoc. cum a principio ſine dolo poſſedit: puta. per vſuras. ꝑ rapinam. vel furtū. vel ſimili modo: etiāſi ſinedolo deſijt poſſidere: puta. naturali interemptōne vel caſu vel furto vel violentia: nihilominꝰ tenetur. vt de vſur. cuꝫ tu. et de rapto.ſuper eo. Et facit quod dictum eſt ſupra inre. mora Ioh̓. andree.000Peccatum nō dimiti liūreſtituatur ablatū. Hic ponit̉ ꝓ regula derbum Aug. qd̓ habet̉. xiiij. q. vj. c. j. et de vſur̄.cum tu. Quod autē dicit̉ ī hac regula veꝝ ītelligas. ſi illud ablatum reſtitui poteſt. vt īpredictis. c. dicit̉. Si autē res ip̄a ablata reſtitui nō poteſt. vel quia conſumpta eſt. autꝑdita. diſtracta. aut ſine magno ſcādalo nōpoteſt reſtitui res illa. reſtituet̉ eiꝰ extimatōetiamſi res illa caſu perijt. ſine culpa ſua. qꝛipſo inſtanti fuit in mora. xvj. q. j. decime. etde cōmo. c. j. Si auteꝫ nec eſtimationem reſtituere poteſt. quia euidēter eſt inops. benequideꝫ dimittit̉ peccatū. ſi videlicet al̓s ip̄mpenitet: remanet tn̄ obligatō. Et ſi poſtea ꝑuenerit ad pinguiorem fortunā tenebit̉. ar.xxvj. q. vj. ſiquis. ⁊ de ſolu. odo ardꝰ. ¶ Notatn̄. ꝙ inops qui debet ex contractu. ſufficit ſꝫbonis cedat. C. qui bo. ce. poſ. l. vltima. Sedinops qui debꝫ ex malefitio. caſtigatur verberibus. xij. q. ij. fraternitas. Quod ergo dixi. ꝙ tenetur ſi venerit ad pinguioreꝫ fortunam. verum eſt: ſi penas corporales non eſtpaſſus al̓s ſecus. vt notat Ber̄. ẜm Lau. dehomici. ſicut dignum. Reſtituat̉. Quod dicit de reſtitutione. intelligas niſi is cui facienda eſt reſtitutio liberaliter remittat .i. ſinevi ſine metu ſine fraude: quia ſatiſfactum ītelligitur qualitercūqꝫ ſatiſfaciat. ff. quibusmo. pig. vel ȳpothe. ſol. l. item liberatur. Etquod dico de remiſſione. intellige niſi in hiscaſibus in quibꝰ expreſſum eſt in iure. ꝙ nonliberat remiſſio. vt de cenſibus Exigit. in fi.¶ Eſt aūt reſtituēdum ei a quo extortū eſt.