CapitulumTercium
reddendū philetum diſcipulum Iacobi apl̓iante ꝯuerſionē eius. nō aūt poſt baptiſmūeius. ¶ Scd̓m genus bonorum ſpiritualiūeſt fructus meritorum. et hec ſunt triꝑtita.videlicet. Merita agendoꝝ. Merita geſtoꝝ.Merita ſeu ſb̓ſidia alioꝝ. ¶ Et ꝙͣtū ad pͥmaUnuſquiſqꝫ (ait apl̓us) ꝓpriā mercedem accipiet ẜm ſuū laborem. Quod veꝝ eſt d̓ hisque fiunt in gratia ꝙͣtum ad mercedem glorie. Et quia caritas eſt radix merendi. ẜmtho. in. iiij. quodlibet autē mortale contrariat̉ caritati ẜm ip̄m: ideo exiſtēs ī mortali nullo modo poteſt mereri. nec ꝓ ſe nec proalijs. aliquod bonū glorie ſeu gradū premijeterni. Que ergo facit de genere bonoꝝ quieſt in mortali. Etſi ad multa bona ſibi valeant. ⁊ temꝑalia ⁊ ſpūalia. quia diſponit̉ perilla ad gratiam ⁊ hmōi. nō tamē de his mercedem accipit. vt congreget fructum ī vitaꝫeternam. Nec etiā reuerſo tali ad veraꝫ penitentiaꝫ. illa bona reuiuiſcunt ad premiūglorie. Unde apl̓s. j. ad Corin. xiij. Si diſtribuero facultates meas in cibos pauperum⁊ tradidero corpus meuꝫ ita vt ardeam. caritatem autē non habeam nihil mihi ꝓdeſtſcꝫ ad vitam eternā. vt exponit augꝰ. de pe.diſt. iij. Siquis. Et ſicut qd̓ viuū nō fuit vnꝙͣ reſuſcitari non poteſt: ſic viuere nō poſſunt .ſ. oꝑa mortua. que nūꝙͣ viua fuerunt.ẜm hoſti. ¶ Ꝙͣtum ad ſcd̓m. ſcꝫ merita acqͥſita. verum eſt quod dicit̉ Aggei .j. Cōgregauerūt mercedes .i. merita ex bonis factisin gratia: ⁊ miſerunt eas in ſacculū ꝑtuſū.i. ꝑforatum. vnde egredit̉ quicꝙͣ īmittitur.Uult dicere. ꝙ qͥ acquirit aliqua merita peropera virtuoſa. ea amittit ꝑ peccatuꝫ. quodpoſtea cōmittit. ſi eſt tale quod perforet. ideſt tollat vnitatem anime eius. vt eſt mortale. Nam perſeuerans in eo ſi moriatur. p̄mium non ꝑcipit illorum meritorum. ꝓpterdefectum ſuum. ⁊ obſtaculuꝫ peccati. quo ſeindignum fecit p̄mio ſuꝑno. Ad quod īnuendum dixit nobilis homo de illo ſeruo quiꝓpter ſuā pigritiā nō multiplicauerat mnāſibi traditā. familiaribꝰ ſuis. Auferte ab illo mnaꝫ. ⁊ date ei qui habet deceꝫ mnas. vtꝑabolice habet̉ Luē. xix. c. Erogat̉ ergo illud meritū inter electos. Uerū eſt tamen ꝙſi ille reuertit̉ ad penitentiam. merita illaque acquiſiuit in ſtatu gratie. ſibi reſtituūt̉non autem que fecit bona extra gratiaꝫ. vtdictum eſt. Unde augꝰ. Pium eſt credere etfides noſtra hoc expoſtulat vt cū gratia xp̄ideſtruxit mala priora. etiā remūeret bona.ſ. mortificata .ſ. ꝑ peccatum. de pe. diſti. iij.¶ Ꝙͣtum ad terciuꝫ .ſ. ſubſidia ꝑticularia.Sciendū ꝙ ſicut corpꝰ mortuū nō pt̄ aliquēiuuare. nec ab aliquo iuuari: ita mortuꝰ ꝑpeccatū in aīa. nō eſt capax operis boni. qd̓
fit ꝓ eo. inꝙͣtum eſt opus ip̄m ſatiſfactiuū.Nec ꝑ ſe ſatiſfacere poteſt ꝑ opera ꝙͣtūcunqꝫ penaͣlia. vt ieiunia. ꝑegrinatōnes. elemoſinas. et huiuſmodi. Peccator em̄ inimicusdei ꝯſtituit̉. ꝓpter offenſam ꝯmiſſam. Durāte ergo īimicitia. nō acceptat deꝰ aliquamemendā. vel ſatiſfactōnem. cū deficiat amicitia quā acceptat̉. Unde pͣs. l. Pedificēturmuri hieruſalē .i. v̓tutes ꝯgregate ī anīa deſtructe ꝑ peccatū. que rehedificant̉ ꝑ penitentiaꝫ. Et tunc tu deus acceptabis ſacrifitium iuſticie .i. religionis ⁊ oratōis. oblatōnes elemoſinaꝝ. holocauſta ieiunioꝝ. Inſuper ī mortali exiſtēs pro alio ſatiſfacere nōpoteſt. viuo vel defuncto. ex operibꝰ mere ꝓprijs ⁊ directe. Nam indirecte hoc facere poteſt: puta. dando elemoſinas ꝓ miſſis dicendis. vel alijs oratōnibꝰ fiēdis a clericis ꝓ viuis vel defūctis. Ꝙͣuis eī elemoſine tales nōvaleāt illis ad expiatōꝫ pro quibꝰ facit. tamen miſſe ⁊ oratones dicte a clericis. etiāſiſint mali valēt. nō inꝙͣtum pͥuate ꝑſone: ſꝫinꝙͣtum miniſtri eccleſie. cuiꝰ p̄ces deo nonpoſſunt nō eſſe grate. Ualent tamē talia adalia bona. cū fiunt p̄ciſe a malis: et ideo nōnō ceſſandū ab eis. vt deus mentē illuſtret.¶ Tercium genꝰ pͥncipale ſpūalium bonoꝝſunt virtutes ⁊ dona. pͣs. De reliquit me virtus mea .ſ. quā habebam. Et quia ẜm magiſtrum in tertō ſenten. Uirtutes om̄es ſuntꝯnexe. ita ꝙ vna ſine altera haberi n̄ poteſtcū quis ꝯmittit aliquod mortale. illud directe oportet ꝙ ꝯtrariet̉ alicui virtuti. ⁊ ꝑ cōſequens vt ſuum ꝯtrariuꝫ eam expellit. ⁊ cūilla omnes alie ab anīa recedunt. Et hoc figuratum extitit in illo qui incidit in latrones Luce. x. qui eum expoliauerūt. Latrones ſunt demones. qui cū capiunt aīaꝫ perpeccatū in deſerto mūdi. expoliant v̓tutibꝰ.Fides igitur amittit̉ ꝙͣtum ad meritum. etſi non ꝙͣtum ad informeꝫ habitum. Sic Ieroboam filius nabach. rex primus iſrahel.victus a pct̄o ambitōnis. ne populꝰ iſrahelaccederet ad templum in hieruſalē. ad offerenda ſacrifitia vt mandabat̉ in lege timēsinde amittere regnum: fieri fecit duos ditulos aureos. quos ip̄e cum populo adoraret.et ſacrifitia offerret. vt habetur. iij Reguꝫ.xij. Spem omnem amiſit iudas patrato facinore proditōnis. vnde ⁊ laqueo ſe ſuſpendit Math̓. xxvij. Caritatem omnē a ſe eliminauerat diues epulo. nō ſubueniendo neceſſitatibꝰ lazari vlcerati Luc̄. xvj. Dona ſpūsin peccatore reꝑiri nō poſſūt. Nā ſapientiaꝑ inſipientiaꝫ deicitur. vt diuina nō guſtet.Intellectus ꝑ ebetudinem obſcurat̉. vt ſcripture ſint ī eis ī ꝑabolas. nō intra medullāpenetrantes. Conſiliū ꝑ precipitatōnem perijt. vt ſine examinatōne cūcta faciat. For-