QuartusTitulus

claratione dicit b. tho. prima ſcd̓e. q. xiij. ar. ti. iij. ꝙ electio conſequitur ſententiam ſeuiudiciuꝫ. quod eſt ſicut concluſio ſillogiſmioperatiui. Unde illud cadit ſub electōne. qd̓ſe habet vt concluſio in ſillogiſmo operabilium. finis autē in operabilibus ſe habet vtprīcipium. et non vt concluſio vt dicit ph̓sin. ij. phiſicorum. Unde finis inꝙͣtum huiꝰ.non cadit ſub electione. Sꝫ ꝯtingit ꝙ id qd̓eſt in vna operatione vt finis. in alia operatione ordinatur ad aliquid vt ad finem. Ethoc modo ſub electione cadit finis. ſicut inoperatione medici ſanitas ſe habet vt finisUnde hoc non cadit ſubelectione medici: ſꝫhoc preſupponit tanꝙͣ principium. Sed ſanitas corporis ordinatur ad bonum cōmune anime. Unde apud eum qui habet curaꝫde ſalute anime. poteſt ſub electione cadereeſſe ſanum vel eſſe infirmum. Nam ⁊ apl̓usdicit. Cum infirmor. tunc fortior ſum. ⁊ potens. ij Corin. xij. Sed vltimus finis nullomodo ſub electionē. Sicut etiam id quod ēprincipium in vna ſcientia vel demonſtratione. poteſt eſſe concluſio in altera ſciētiavel demonſtratione. Sed primum principium indemonſtrabile in nulla poteſt ſcientiaeſſe concluſio. ¶ Eſt etiam electio ſolum reſpectu humanorum actuū. quia vt dīc ph̓usin. iij. ethicorum. Nullus eligit niſi qui extimat fieri per ipſum. Quod ſic declarat beatꝰ tho. vbi ſupra arti. iiij. Sicut intentio eſtfinis. ita electio eorum que ſunt ad finē. Finis autem vel eſt actio vel res aliqua. et cūres aliqua fuerit finis. neceſſe eſt ꝙ aliquahumana actio interueniat. Uel inꝙͣtum homo facit rem illam que eſt finis. ſicut medicus facit ſanitatem que eſt finis illius. Unde facere ſanitatem dicitur finis medici. pl̓inꝙͣtum homo aliqua vtitur vel fruitur reque eſt finis. ſicut auaro finis ē pecunia velpoſſeſſio pecunie. Et eodem modo dicenduꝫeſt in eo ꝙ eſt ad finem. quia neceſſe eſt ꝙ illud quod eſt ad finem. vel ſit actio. vel resaliqua. interueniente aliqua actione ꝑ quāfacit illud quod eſt ad finem vel vtitur eo.et ſic electio eſt ſemper humanorum actuū¶ Eſt etiam electio poſſibilium tm̄. Undeph̓us dicit. iij. ethicorum. Electio non ē impoſſibilium. Huius ratio eſt ẜm b. tho. vbiſupra. arti. v. quia vt dictum eſt. Electōnesnoſtre referuntur ſemper ad actiones noſtras. Ea autem que per nos aguntur ſuntnobis poſſibilia. Unde neceſſe eſt dicere. ꝙelectio non ſit niſi poſſibiliū. Similiter ratio eligendi aliquid eſt. vt ex hoc quod dicitad finem. poſſimus conſequi finem. Per idautem quod eſt impoſſibile. nō poteſt quisconſequi finem. Cuiꝰ ſignum eſt. ꝙ cū in cōſiliando ꝑuenerint homines ad id quod eſt

impoſſibile. diſcedunt quaſi non valentesvlterius procedere. Voluntas igitur cōpleta non eſt. niſi de poſſibili. Sed voluntas īcōpleta que dicit̉ a quibuſdā velleitas. poteſt eſſe de impoſſibili. quia .ſ. vellet illud ſieſſet poſſibile. Et quia electio nomīat actūvolūtatis determinatū ad id quod eſt huicagendū. Ideo non poteſt eſſe de impoſſibili.Et quod benedictꝰ dicit in regula. ꝙ ſi prelatus aliquid p̄cepit impoſſibile. a ſubdito eſttemptandū. hoc ideo dicit. quia an aliquidſit poſſibile vel nō. ſubditꝰ non debet ſuo iuditio diffinire: ſed in vnoquoqꝫ iuditō ſuperi oris ſtare. ¶ Electio autem non eſt ex ne bceſſitate in homine: quia quod poſſibile eſtnon eſſe. nō neceſſe eſt eſſe. Huiꝰ ratō ex duplici hominis poteſtate accipi poteſt. ẜm btho. vbi ſupra. arti. vj. Poteſt em̄ homo velle ⁊ non velle. poteſt agere ⁊ nō agere. poteſtagere hoc vel illud. ⁊ velle hoc vel illud. Cuius ratio ex ipſa virtute ratōnis accipiturQuicquid em̄ ratio poteſt apprehēdere vt bonum. in hoc voluntas tendere poteſt. poteſtautem ratio apprehendere vt bonū. nonſolūhoc quod eſt velle aut agere: ſed etiam hocquod eſt non velle aut nō agere. Et rurſusin omnibꝰ ꝑticularibꝰ bonis. poteſt conſiderare rationē boni alicuiꝰ. et defectū alicuiꝰboni. quod habet ratōnem mali. Et ẜm hocpoteſt vnūquodqꝫ hoꝝ bonoꝝ apprehenderevt. eligibile aut fugibile. Solum auteꝫ perfectum bonuꝫ quod eſt beatitudo. nō poteſtratio apprehendere ſub ratione mali. aut alicuius defectus. et ideo ex neceſſitate homobeatitudinem vult. et non poteſt velle noneſſe beatus aut eſſe miſer. Electio aūt cū nōſit de fine: ſꝫ de his q̄ ſūt ad finē vt dictū eſtnon eſt perfecti boni quod eſt beatitudo: ſedaliquoꝝ particularium bonorū. Et ideo homo nō ex neceſſitate ſed libere eligit.Circa materiā electōis. §. ij.poteſt induci illud pͣs. Beatꝰ quē elegiſti etaſſūpſiſti inhabitabit ī atrijs tuis pͣs. lxiiij.Signanter autem dicit in ſingulari. Beatus quē elegiſti ⁊cͣ. Nā vt dicit ſaluator Math̓. xx. Et iteꝝ. xxij. Pauci ſunt electi. Nec ē 4contra hanc ſententiam. illud quod Ioh̓. dicit de electis Apoca. vij. Uidi turbā magnāquam dinumerare nemo poterat. ex omnibus gentibus ſtantes ante thronum. Namelecti ⁊ ſi in ſe pre multitudine a nobis quaſi īnumerabiles ſunt: reſpectu tamē reproborum pauci ſunt. Exempli gratia. Sextarius vel ſaccus arene in ſe qͣſi īnumerabiliseſt reſpectu tn̄ totiꝰ arene maris quid paucum eſt. Sic ⁊ electi reſpectu paucoꝝ pauciſunt. et iſti demū beati. iuxta illud qd̓ dictūeſt ꝑ pͣs. Beatus quē ⁊cͣ. Ubi poſſunt notari tres electiones ẜm deum.