CapitulumPecimum

Secundum ſcrupuloſe conſcientie cauſatōIbi. A puſillanimitate.Tertium ſcrupuloſe ꝯſcientie nociua aggrauatio ſeu ꝓpagatio. Ibi. Et tempeſtate.¶ Incipiendo aūt a ſecundo vt ordinatiusloquamur. Sciendū ꝙ ſcrupulus eſt vagillatio quedā conſurgens cum formidine exaliquibus coniecturis debilibus et incertis.Unde videtur eſſe ſcrupulus id quod apudalios dicit̉ puſillanimitas que eſt tedio ſeutimore reꝝ aduerſaꝝ iners et inconſideratatracti animi deiectio. Et ſic vtrūqꝫ .ſ. tā ſcrupulus ꝙ puſillanimitas importat inordīatū timorē. Un̄ ip̄e ſcrupulus a quibuſdā vocatur erronea conſcientia. ab alijs timor cōſcientie: et ab alijs puſillanimitas. Contraquod dicitur Eccͣi. vij. Noli eē puſillanimisin animo tuo. Sciendum aūt ẜm albertuꝫin li. de quatuor coeuis. ꝙ differentia eſt inter ſcientiam. fidem. opinionē. dubitationēet ſcrupulū ſeu ſuſpitionē. Nam ſcientia ꝓprie ē eorum que cognoſcuntur per cauſaꝫet quia impoſſibile eſt aliter ſe habere. Fides at̄ eſt perfecta ꝑſuaſio vnius partis ſeuconcluſionis ꝑ multa probabilia vl̓ auctoritatē dicentem. Et hoc etiam appellatur credulitas et cōſcientia. Opinio aūt ē acceptiovnius partis cū formidine alteriꝰ. ita tamēꝙ ad illā quā formidatur: nō habetur ratioexpreſſa: formidatur tamē ꝓpter debilitateꝫrationis alterius partis. Dubitatio v̓o ē īterminatus motus rationis ſuꝑ vtrāqꝫ ꝑtēcontradictionis ꝑ equalia media ita ꝙ nonmagis pendet ad vnā partē ꝙͣ ad aliā: ⁊ hecetiam dicit̉ ambiguitas. Demuꝫ ſcrupulusex leuibus ꝯiecturis ſeu medijs ⁊ multū debilibus: mouet̉ ad vnā ꝑtium. Et hic etiamdicitur ſuſpitio et puſillanimitas ſpūs. querepellēda eſt. Unde dicitur. vj. q. j. oues. Omnis ſuſpitio potiꝰ abitiēda eſt ꝙͣ acceptanda. Et ratio aſſignatur in tertia parte cuꝫdicitur. Et tempeſtate. ¶ In qua quidē tertia parte notatur effectus nociuus qui ſeqͥtur ex ip̄a puſillanimitate ſeu ſcrupl̓o. Inducit em̄ ad quoddā tediū ⁊ triſtitiā aggrauātem animū. vt nil boni ei agere libeat: etſic velut tempeſtas que deſcendit in egiptūconſūpſit omne quod r̄perit viride. Sic triſtitia ꝓcedens ex ſcrupulo ꝯſumit digoremet robur animi. ¶ Diminuit etiā audatiaꝫaliorū ad bonū ſui exemplo. ꝓpter quod dominus p̄cepit. ꝙ hi qui erāt cuꝫ gedeone pugnaturi ꝯtra hoſtes formidoloſi et puſillanimes: nō irent cum alijs: ſed reuerterent̉ domū. ne videlicet ex timore fugiendo: alioruꝫaudatiā debilitarēt. vt habetur iudicū. vij.Et ī figuraꝫ ſcribit̉ iōne .jͣ. ꝙ hi qui nauigabat cum iona ꝓpheta. orta tēpeſtate in mari

omnes timuerūt valde: ſꝫ ip̄o iona ab eis ſemoto ceſſauit tempeſtas et ſecuri facti ſūt.¶ Inducit demū ſcrupuloſa conſcientia tēeſtatē deſperationis a qua liberari ſe petebat. pͣs. dicens. Non me demergat tēpeſtasſcꝫ deſperatōis. Unde et bern̄. Puſillanimitas parat perturbationē. ꝑturbatio deſperationē. deſperatō v̓o interimit. In cuius figurā legit̉. jͣ. macha. ij. ꝙ quidaꝫ ſcrupuloſi exſocietate machabeorū. quia noluerūt ſe defēdere contra hoſtes bellātes aduerſus eos indie ſabbati timētes neꝓpt̓ hoc violarēt ſabbatū occiſi ſūt ab eis. ¶ Cauſatur autē iſtaſcrupuloſitas ſeu puſillanimitas inducenstempeſtatē multorū malorum. quandoqꝫ excōplexione ad timorem ydonea. vt eſt complexio frigida. puta ī feminis vetulis ⁊ melancolicis. Timor eī naturaliter ẜm damaſcenum cor conſtringit. ſicut et frigida conſtringūt et ꝯgelationem faciunt. Ad quemmotū contractionis imaginatio mouetura timoris diſpoſitōe. ita vt concipiat quisaliquod eſſe futurum malū: et ꝑ conſequēsfugiendum. ¶ Quandoqꝫ cauſatur puſillanimitas ſeu ſcrupulus ex egritudine manica vel melancolica. que eſt infirmitas capitis per quaꝫ leditur imaginatio et quādoqꝫratio. Unde galienꝰ et auicēna dicūt. ꝙ mania eſt infectio anterioris cellule capitis cūdiminutōe ÿmaginatōis. Mel ācolia v̓o ē īfectō medie cellule capitis cū dimīutōe rōis¶ Cauſat̉ et aliqn̄ ſcrupulꝰ ex tēptatōe diabolica. pt̄ em̄ diabolus deo ꝑmittēte moueremelancolicos humores ī homine. per quosimaginatio vel errare poteſt: aut turbariad timorem inorbinatum. Unde et auicēnadicit ꝙ quibuſdam medicis viſuꝫ eſt. ꝙ melancolia ꝯtingat a d̓monio. ¶ Aliquandov̓o procedit puſillanimitas ſeu ſcrupulꝰ exregiminis corporalis negligentia .ſ. per nimiam abſtinentiam. vigiliam et huiuſmodiUnde hieronimus. Rationalis hominis dignitatem amittit. qui vel ieiunium caritatiaut vigilias prefert ſenſus integritati. vt ꝑīmoderatam abſtinentiam atqꝫ indiſcretaꝫpſalmorum vel offitiorum decantationem.aut amentie aut triſtitie .i. melancolie īcurrat notam. de conſe. diſ. v. Non mnediocriter¶ Aliquādo cauſantur ſcrupuli ex ſocietate timidorum. Nam vnus ſcrupuloſus facitalium ſcrupuloſū. Remouende igitur ſuntpuiuſmodi cauſe ne ip̄a puſillanimitas temheſtatem inducat: et demum in infernuꝫ d̓uoluat. Quod inde conſequi oſtēdit. pͣs. quipoſtꝙͣ dixit. Nō me demergat tempeſtas vtexpoſituꝫ ē. Subdit. Neqꝫ abſorbeat me ꝓfūdum. ſcilicet. infernus.Quō aūt remoueatur tal̓. §. x