TitulusTertius

driaꝫ. vbi erant multi epiſcopi congregati.vnus ex eis ſanctiſſimus fixe intuitus ē eā:admirans de ornatu eius et ſtudio adhibitꝭad capiendas animas. Et demuꝫ conuerſusad alios epiſcopos: dixit cum multis lacrimis. Iſta meretrix confundit et condemnatnos. Non em̄ tꝑe vite mee ego habui tantaꝫdiligentiam ad placendum deo: quantā iſtahabuit ad placendum mūdo. Demum orōeeius conuerſa eſt ad fidem et penitentiam.Magnam erubeſcentiam debꝫ habere homoꝙ plus faciat ꝓ mundo et damnatione eiusꝙͣ pro deo et ſaluatione ſua. Unde apl̓us adRo. vj. Pumanum dico ⁊cͣ. Sicut exhibuiſtis mēbra veſtra ſeruire iniquitati ad iniqtatem. ita nunc exhibete ea ſeruire iuſtitie īſanctificationem. id eſt non minus laboretis pro deo ꝙͣ feceritis pro mundo. ¶ Secūdo vita mundanorum confundit vit̓am ſpiritualiū. īquātū ſūt ſolicitiores ad īquirēdūdiuerſos modos augendi diuitias. et cautiores ad vitanda damna tēporalia: ꝙͣ ſpirituales circa ſpiritualia. Unde xp̄c luce. xvj.Filij huius ſeculi prudentiores filijs lucis īſua generatione ſunt. ¶ Tertio quia magisdolent de damnis mund̓i: ꝙͣ multi boni dedamnis anime. Qui em̄ amittit ſubſtantiāvel aliquē conſanguineum: dolet aliquando uſqꝫ ad mortem: ſicut experientia docet.Sed pro damnis anime ⁊ amiſſiōis glorievix poteſt quis dolere ⁊ vnam lacrimam abocl̓is extorquere. Sed vt dicit augꝰ. Sciatſe culpabiliter reum qui deflet damna amici vel tēporis .i. temporalia. et peccata commiſſa nō deflet. Et hoc precipue quando ꝓcedit ex paruitate doloris et amoris dei. Deduc ergo quaſi torrenteꝫ lacrimas: et nō qͥeſcat pupilla oculi tui Tren̄. ij.¶ Capituluꝫ octauum. De ratione ſuperiori et inferiori.Ciendū ꝙ ratio et intellectus in homine nō poſſūt eſſe diuerſe potentie. ẜm. b. tho. inprima parte. q. lxxix. artic. viij.Et hoc maīfeſte cognoſcitur ſi vtriuſqꝫ conſideretur actus. Intelligere em̄ eſt ſimpliciter veritatem intelligibileꝫ apprehēdere. Ratiocinari autē eſt ꝓcedere de vno intellectu īaliud ad veritatem intelligibilem cognoſcēdam. Et quia angeli perfecte poſſident ẜmmodū ſue nature cognitionem intelligibilisperitatis: nō habent neceſſe ꝓcedere de vnoī aliud: ſꝫ ſimpliciter et abſqꝫ diſcurſu veritatē rei apprehendūt. Et ideo dicunt̉ intelligētie ſeu ītellectuales. homines v̓o ad intelligibilē veritatē cognoſcendā ꝑueniūt ꝓcebēdo de vno in aliud. Et iō hoīes rōnabilesdicunt̉. Un̄ patet ꝙ ratōcinari ꝯꝑatur ad ītelligere. ſicut moueri ad quieſcere. vl̓ ſicut

acquirere ad habere. quorū vnū ē ꝑfecti aliud imꝑfecti. Manifeſtū ē aūt ꝙ quieſcereet moueri nō reducunt̉ ad diuerſas potētias: ſed ad vnā et eandē etiā in rebus materialibꝰ. quia ꝑ eandē materiā aliquid mouet̉ad locū ⁊ quieſcit in loco. multo igit̉ magisꝑ eandē potētiā ītelligimus et ratōcinamurAugꝰ. etiā dicit ſuꝑ Gen̄. ad lr̄am. ꝙ illudqͦ homo irratōnabilibꝰ aīalibus antecedit:ē rō vel mēs vel intelligētia: vel ſi quo aliqͦalio vocabulo cōmodiꝰ appellet̉. Et ſic patꝫꝙ ratio et mēs ſūt vna potētia realiter ſꝫ differūt ratione. ¶ Itē nota ꝙ intelligētia nōeſt alia potētia ab intellectu. Pro cuiꝰ declaratōe dicit. b. tho. q. vbi ſupra. ꝙ hoc nomēintelligentia ꝓprie ſignificat ip̄m actū intellectus. qui eſt intelligere. Un̄ in qͥbuſdā libris de arabico tranſlatis ſubſtantie ſeꝑatequas nos angelos dicimus intelligētie vocantur. Forte ꝓpter hoc quia huiuſ. ſubſtantie ſemper actū intelligūt. In libris tn̄ d̓ grecō tranſlatis: dicunt̉ angeli intellectusmētes. Sic ergo intelligentia ab intelleonō diſtinguitur. ſicut potētia a potētia: ſedſicut actus a potētia. Inuenit̉ talis diuiſio 1etiā a philoſophis. Quādoqꝫ eī ponūt quatuor intellectus .ſ. intellectū agentem. ītellectum poſſibilem. intellectū in habitu. et intellectū in actu vel adeptū. quorū quatuointellectus agens ⁊ ītellectus poſſibilis ſūtdiuerſe potētie. ſicut et ī omnibus alia ētētia actiua et alia paſſiua. Alia v̓o triaſtinguuntur ẜm tres ſtatus. ītellectus pobilis. qui quādoqꝫ ē in potētia tm̄: et ſic dicitur poſſibilis. Quādoqꝫ eſt ī actu primo. idēſcientia: et ſic dicitur intellectus in habituQuādoqꝫ aūt in actu ſecūdo qui eſt conſiderare: et ſic dicitur intellectus in actu ſiue ītellectus adeptus. Nec obſtat quod in librode ſpiritū et aīa dicitur. ꝙ cū ab inferiori adſuperiora aſcendere volumꝰ: prius occurritnobis ſenſus deinde imaginatio ⁊ poſtea ratio. poſtea intellectus et poſtea intelligētiaponitur eī intelligētia ibi ꝓ actu intellectꝰet ratio ꝓ actu diſcurſiuo ip̄ius intellectus.et ſic diſtinguit̉ intelligētia et ratio ab ītellectū. ſicut actꝰ ꝯͣ potētiā: ⁊ nō ſicut vnatētia ꝯͣ aliā. Sꝫ ⁊ ille liber nō ē multe auritatis. ẜm tho. ¶ Notandū etiā ꝙ diuiſioītellectꝰ ī ſpeculatiuū ⁊ practicū n̄ ē diuiſioreal̓ .ſ. ꝙ ſint diuerſe potētie realiter diſtincte: ſed ſūt actꝰ vniꝰ potētie ītellectiue diuerſi ꝑ reſpectū ad finē Nā intellectꝰ ſpeculatuus ē qͥ hoc qd̓ apprehēdit nō ordīat ad opſꝫ ad ſolā veritatis ꝯſideratōnē. Practicꝰ b̓ointellectꝰ dr̄ quia hoc quod apprehēdit orꝭnat ad opus. Et hoc ē qd̓ dicit ph̓us in. i.de anima. ꝙ ſpeculatiuus differt a practicofine. Unde et a fine denominat̉ vterqꝫ. Hic