Druckschrift 
1 (1478)
Entstehung
Seite
16
Einzelbild herunterladen
 

PrimusTitulus

fine ſexti libri de ciuitate dei .ſ. Theatricaꝫſeu fabuloſā. .ſ. recitabāt̉ repn̄tabāt̉ permimos facta deoꝝ ī theatris multis pitudinibꝰ. Ciuilē .ſ. colebāt̉ dij et innūeri ītēplis. tn̄ hoīes fuerāt vl̓ aliq̄ alie creat̉e.Et naturalē .ſ. ea dicebāt̉ de dijs. exponebāt̉ rebꝰ naturalibꝰ ꝓpͥetatibꝰ eaꝝ. Sꝫoīa mixta erāt plena fatuitatibꝰ erroribus. vt ꝓbat ibideꝫ Aug. Sed vera hec theologia pleniſſime hr̄ in biblia a ſpūſct̄o reuelata: id̓o veriſſima. Etiā his agit̉ ī lib.ſnīaꝝ. ī primo de diuinis. vt de trinitate ꝑſōaꝝ. vnitate eſſentie. et ꝑfectōibꝰ eiꝰ. vteternitate. om̄ipotētia. ſapiētia. voluntateet hmōi. In ſcd̓o de creatone angelorum etlapſū aliqͦꝝ. et ꝯfirmatōe bonoꝝ ꝑfectōne. De creatōe hoīs et lapſu eiꝰ et pct̄o originali inde ſecuto. De oꝑe ſex pͥmoꝝ dierū.De grā et libero arbitrio. De peccato actuali breuiſſime tamē. In tercio de miſterio īcarnatōnis. de virtutibꝰ theologicis. de donis v̓tutibꝰ cardīalibꝰ multū breuiter. deinde agit de decē p̄ceptis. In qͣrto de ſacr̄is.demū de finali iuditio et vltima reſurrectōe gl̓a beatoꝝ pena reproboꝝ. Suꝑ hoc libro ſuīaꝝ ſūt facta ſcripta innūera a doctoribꝰ. Huic videt̉ ſubalternari ſcīa iuris canonici. p̄cipue ꝙͣtū ad ea ſūt fidei ſacr̄aet declaratio articuloꝝ et dubioꝝ. Phiſica. i. nat̉ alis ſcīa tractat de inuiſibilibꝰ viſibilium cauſis. Naꝫ corpꝰ et ea ſunt corꝑisprīcipaliter ꝯſiderat. Corpꝰ at̄ ꝯſiderat̉ ī generali ꝑtibꝰ ſuis aut ī ſpeciali. Si ī generali ſic determinat illud Areſtoteles ī librophiſicoꝝ. Si ī ſpāli ꝯſideratur corpꝰ: tūcdupliciter. qꝛ aut eſt incorruptibile. et ſicctat Areſtoteles de illo ī libro de celodo. dīc em̄ ibi celū ē corpꝰ generatū necfabricatū nec recipiēs aliqͣs imp̄ſſiōes. Autcorpus eſt corruptibile. tūc aut ē ſimplexaut compoſitū. Si ſimplex tūc tractat eoAreſto. ī li. de generatōe et corruptione. Etloqͦr de ſimplicitate illa opponit̉ ꝯpoſitōni naturali ex qͣtuor elemētis. Si ꝯpoſituꝫaut igr̄ eſt aīatū aut. Si eſt aīatū ſictractat de eo ī libro methauroꝝ vbi Areſtoteles determīat de imp̄ſſionibꝰ aeris et grādinis generatōne niuis corpoꝝ mineraliū ꝯſil̓ium. Si v̓o corpꝰ ſit ꝯpoſitū aīatū.tūc aut illd̓ ē aīa vegetatiua aīatū de talidetermīat̉ ī libro de vegetabilibꝰ. Aut anīaſēſitiua. de tali agit̉ ī li. de aīalibꝰ. Autma intellectiua. et de eo agit̉ ī li. de aīa. Ceteri v̓o libri: vt de ſomno vigilia. de morteet vita. de ſenſu et ſenſato. de dr̄a ſpūs et aīe⁊cͣ. ſupponūt̉ libro de aīa. et libro de aīalibꝰ.Huic ſb̓alternat̉ ſeu ad .ſ. nat̉alē ph̓iaꝫ.reducit̉ ars medicine. Metaphiſica d̓o ꝙͣtitateꝫ abſtractā a materia ꝯſiderat: ſic tͣ-

ctat de inuiſibilibꝰ inuiſibiliū for̄is. Quātitatū at̄ alia diſcreta ml̓titudo dr̄. alia ꝯtinua magnitudo dr̄ diſcrete. alia qͥdeꝫ diſcreta ſe. vt duo tria qͣtuor. Et hec eſt materia ariſmet̉ce. alia diſcreta ad alteꝝ: vt ſexqͣter ſex qͥnterciū. hec ē materia muſice.Magnitudo v̓o alia ē īmobil̓ vt ſpera t̓re. ethec ē materia geometrie. Alia eſt materiamobil̓ vt ſpera fir̄amētū. et hec eſt materiaaſtronoīe. Hec igr̄ ſūt qͣtuor ſpēs matemathice .ſ. Ariſmet̓ca nūeris. Auſica de ꝓportōe. Geometria de ſpacio. Aſtronoīa motu. Elemētū ariſmetrice ē vnitas. muſice ēvniſonū. geomet̄ce pūctū. aſtronoīa inſtāsractica que dr̄ a pͣſisᵐ. §. v ē opꝰ. ē agibiliū ẜm rōeꝫ ī ordīe ad felicitatē ciuilē ſuꝑnā .i. de oꝑbꝰ v̓tuoẜ.cupīa .i. inclīatio ad malū regl̓at̉ et vīcit̉: hec deo aſſil̓at̉. Diuidit̉ pͣctica ī ethicaꝫycomicā. politicā. et ad hac moralē ph̓iaꝫreducit̉ ſcīa iuris. Ethica ē ſui curā gerēscūctis ſe erigit et exornat. augetqꝫ v̓tutibꝰ.nihil inuita admittēs gaudeat. nihil faciēs penitēdū. yconomica eſt faīliaris offitij curā mediocri diſpoſitōe ꝯponēs diſtribuit. Politica ē reipublice curā ſuſcipiēs.cūctoꝝ ſaluti ſua prudētia ſolertia iuſticieqꝫ lib̓a fortitudinis ſtabilitate ac tꝑantiepatīa medet̉. hec Uincē. Ex qͥbꝰ v̓bis hr̄. pt̄ qͥs ſeip̄m bn̄ gub̓nare vel faīliaꝫ vl̓ciuitateꝫ recte oꝑari. niſi hēat v̓tutes. Etcardīales qͥdē ncc̄e ſūt ad ciuilitatē hūanaꝫbn̄ gerēdaꝫ. Theologice at̄ et dona ſpūſſct̄iad ciuilitatē fut̉aꝫ ꝯſequendā. Prudētiaqͥdeꝫ eſt recta ratio agibiliū. et ht̄ regl̓arerōeꝫ ī ſeip̄a. ẜm Senecā ht̄ tres ꝑtes integͣles ad qͣs reducūt̉ alie pl̓es ponūt̉ a ph̓o īli. ethicoꝝ .ſ. recogitatio ſeu mēoratio p̄teritoꝝ. ordīatio pn̄tiū agēdoꝝ. ꝓuidētia futuroꝝ. Habꝫ at̄ qͣi ānexas vt ꝑtes potētiales ẜm ph̓m ī li. ethicoꝝ. feubuliā eſt bn̄ꝯſiliatiua. et ſene ſim ē bene iudicatiua. etgnomin ē bn̄ iudicatiua ī his occ̄rūt extͣcōeꝫ legē. Sineſis at̄ ī his ſūt ẜm cōes leges bn̄ iudicat. ꝑtinet ad prudētē pͥmo bn̄ꝯſiliari infra ſe c̓ca agēdum dr̄ſa inqͥrēdo etdiſcutiēdo. ſcd̓o bn̄ iudicare .i. ex ꝯſiliatismeliꝰ eſt elige̓. tercio eſt pͥncipale opusprudētie imꝑare .i. executōni mādare bn̄iudicatū ē. Iuſticia ē ꝯſtās et ꝑpetua volūtas reddēs vnicuīqꝫ ſuū ē. et ht̄ regl̓arevolūtatē ī ordīe ad aliū. Et ꝑtes eiꝰ integͣlesſūt due .ſ. declīare a malo et face̓ bonū ergaalios. Partes eſſētiales ſūt diſtributiua ēcirca iudicia officia onera et penas etmīa alijs impēdēda. qui ht̄ curā alioꝝ.Et cōmutatiua eſt circa ꝯͣctus et alia ꝑtinētia ad ꝯuerſatōem hoībꝰ. vt .ſ. rectenociue quis ſe habeat ad ꝓximum ī verbis