Tractatus primus Memoria eſt ſimpliciter
ageret reflectēdo ſe ſuꝑ ſenſibile. formā ſui ſenſibilis obiecti ſuſcipiēdo. ⁊ ꝑ eā ſuſceptā in actū exiēs iudicādo. Sedin hͦ differūt. qꝛ memoria ſuſcipit an̄ter intentōeꝫ mediāte eſtimatiua tanqͣꝫ rei p̄terite. ⁊ ꝑ hāc ſuſceptaꝫ mēorarid̓r. Hoc eſt fert ſe in rē in p̄terito ſenſatā eā iudicando ⁊cognoſcēdo. Et lꝫ imaginatiua in hͦ ꝯueniat cū mēoria.qꝛ eſt reſeruatiua ſeu ꝯſeruatiua imaginuꝫ ſicut memoriaintentionū. nō tn̄ tanqͣꝫ reꝝ in p̄terito ſenſataꝝ. ſicut memoria. q̄ lꝫ ſolū formalit̓ habeat intentōnes. virtualiter tn̄in eis hꝫ imagines. Immo per eas p̄t ſe ad eſtimatiuā ⁊imaginatiuā. imo ad ſenſum cōem cōuertere. ⁊ ſic de rebꝰin p̄terito ſenſatis nō ſolū ꝑ intentōes. ſed vtcunqꝫ ꝑ imagines iudicare. Et ſi dicat̉. ſupͣ dcm̄ eſt ẜm Albertū.memoria vt intētio eſt ⁊ imagine vt imago eſt vtat̉ .ſ. vtreferant̉ in rem. Sed alij interiores ſenſus vtant̉ iſtis ẜmꝙ ſtꝭ motus facti a ſenſu ẜm actū ſine relatōe adrē priusſenſatā. Ad hͦ dd̓m eſt ꝙ ꝓ tāto dicunt̉ interiores ſenſusalij a memoria vti ſuis paſſionibꝰ ſeu formis ẜm ꝙ ſtꝭ ineis a ſenſu ẜm actū. nō qꝛ hmōi cōſiderēt obiectaliter qd̓eſt phātaſtice ⁊ deceptiue ꝯſiderare. qd̓ etiā eis ꝯuenirenō p̄t̄. qꝛ nō pn̄t reflecti ſuꝑ ſuā ſpēm. Sed qꝛ ꝑ eas ſoluꝫres ꝯſiderāt ⁊ nō ẜm ꝙ in p̄terito app̄henſe ſtꝭ ſiue ꝑ ſenſum exteriorē ſiue quēcunqꝫ interiorē alium a memoria.Nō em̄ p̄t mēoria ſup̄ ſuū ꝓpriū actū Si em̄ ꝯſiderandoimaginē vt imaginē. mēoria diceret̉ mēorari. vt inqͥt All̓tus in liº de hoīe. tūc poſſit mēorari futura. ſicut artifexreſpiciens ꝑadigmā ſeu imaginē. ad quā rem aliquā facitet operatur. quod falſum eſt. ⁊ ergo ſub interp̄tatione tacta dictum illud intelligendū eſt.¶ Scd̓s diſcurſus. Maior Licet in mēoria ſit pn̄s paſſio rei ſenſate. eſt tn̄ vt obiecti. reip̄terite. Minor Sunt aūt in hoc obiectotria. ſcꝫ p̄teritū. imago vt imago. ⁊ intētio Cōcluſio. Ergo memoria ẜm quid eſt p̄ſentis.ſimpl̓r aūt rei p̄terite et abſentis¶ Prima ꝓpō eſt ph̓i in textu in vltimo capl̓o. Qꝭ āt inmemoria nccārio debeat eſſe paſſio pn̄s pꝫ. Quia potentia paſſiua eſt q̄ nōͣ p̄t oꝑari pͥuſqͣꝫ patiat̉ vt dictū eſt. Fitaūt hec paſſio pn̄s a ſenſibili ꝑ mediū ſenſuuꝫ interioꝝ etalicuiꝰ ſenſuū exterioꝝ. Nihil em̄ eſt in mēoria niſi priusfuerit in ſenſu exteriori formalit̓ vel virtualit̓. Uirtualitdico. qꝛ intentōnes qͣꝝ thezauraria potētia eſt mēoria etꝓmptuariū nō ſtꝭ for̄alit̓ in ſenſu exteriori vel in ſenſu cōivl̓ imaginatīa. ſꝫ ſolū virtualit̓ ⁊ elicibilit̓ inqͣntū ꝟtuteeſtīatīa ab ill̓ elici pn̄t. Dr̄ āt mēoria rei p̄terite n̄ abſolute. qꝛ rei p̄terite p̄t eē aliꝰ īterior ſenſus Sꝫ rei in p̄teritoſenſate aliqͦ ſenſu. nō ſic qͣſi ſolū ſenſatio p̄terita ſit illud qd̓mēorari ꝯtingit. īmo q̄cunqꝫ res in p̄terito ſenſate dicuntur mēorabiles. Preteritio gͦ formale ē obiecti memorie.nō ẜm ꝙ ſpecificat ſenſatōem ẜm ſe nec vt ſpecificat rem.ſed rē ſenſatā. Sic aūt interiores ſenſus nō ferunt̉ in reſenſibilē vt in p̄terito ſenſatā. Si em̄ imago eēt in imaginatiua poſſet ſentire id qd̓ nō eſſet ſenſatuꝫ pͥori ſenſu ẜmactū. p̄ſupponūt ipſi interiores ſenſus alij regularit̓ ſenſationē ſenſus ẜm actū. ſed tn̄ abſolute ferunt̉ in ſuū ꝓpriumobiectū ſenſibile nō ẜm ꝙ ſenſatū eſt ſicut mēoria ¶ Minor ꝓpō eſt Alphorabij in ſuo libro de mēoria et reminiſcētia. Et declarat eā Alb̓. in liº de hoīe dicēs ꝙ in obiecto mēorie ꝯcurrūt tria qͦꝝ vnū determīat rē in quā fertmēoria ꝑ actū recordatōis qd̓ eſt tp̄s p̄teritū. Scd̓m eſt
qd̓ ducit in illā rē ex ꝑte aīe et eſt ꝓximū rei qd̓ eſt imagovt imago ducēs in re imaginatā. Terciū eſt id ꝑ qd̓ illaimago eſt illius rei. ⁊ hoc eſt intētio ellicita ꝑ ꝯponem etdiuiſionē imaginū. ⁊ hͦ ē ꝓximū mēorie. ꝑ intētionē deuenit mēoria ī imaginē. ⁊ ꝑ imaginē ī rē in p̄terito acceptāSed ꝯtra. idē nō eſt obiectū ꝯgnitū. ⁊ pͥncipiū cognoſcēdi. In mēoria āt pͥncipia cognoſcēdi ſtꝭ intētio ⁊ imago gͦ. nō ſtꝭ illa duo p̄ter p̄teritu tp̄s reꝑta in obiecto memorie. Minor ē manifeſta. ⁊ ſil̓r maior. Soº. hec non ſtꝭin obiecto mēorie ẜm ſe. ſic em̄ vt dcm̄ eſt obiectuꝫ mēorieeſt ſenſibile in p̄terito apprehēſum. ⁊ ita de rōe obiecti memorie eſt ſolū p̄teritō rei apprehēſe. ita ꝙ res ipſa vt apīhenſa ⁊ hͦ in p̄terito ē mēorie obiectū. vn̄ formalizās ſimpl̓r obiectū mēorie ē p̄terito Apprehēſio āt hͦ ſolū fac̄ ẜmqͥd. Alia āt duo .ſ. imago ⁊ intētio dicunt̉ ꝓtāto ad mēorie obiectū ꝑtinere. qꝛ nos in obiectū ducut ⁊ nō al̓s. Ipſius em̄ intentōis ꝓprie nō eſt mēoria. ſed ꝑ eā mēoria recordari d̓r. Uel p̄t dici ꝙ imago ⁊ intētio accipiunt̉ ꝓ reimaginata vel intenta q̄ cū p̄terito ad obiectu mēorie reqͥrunt̉. Arguit̉. terciū ꝯcurrēs ad obiectū nō videt̉ eēid ꝑ qd̓ imago videt̉ eē illius rei. qꝛ hͦ ꝯpetit imagini ꝑ ſe.eo ꝙ ꝑ ſe eſt in imaginatū tanqͣꝫ ꝓpria ſil̓itudo eius referibil̓. ⁊ hͦ ꝑfectius intentōne q̄ ſolū eſt q̄dā ſcd̓aria rei ſil̓itudo. Soº. ꝓprie ꝑ imaginē res imaginata repn̄tat̉ ⁊ magꝭqͣꝫ ꝑ intentionē. Nec intētio ſic videt̉ nccāria. qꝛ ſcꝫ ſoluꝫimaginē facit eē illius ꝓprij ⁊ ꝑ ſe imaginati. Sed iō qꝛ facit imaginē eē illiꝰ rei cuius imago nō eſt ꝑ ſe ſil̓itudo. ſedꝑ accn̄s. ſicut eē amicū vel inimicū. dn̄m. vel hmōi. vt imago lupi on̄dit colorē ⁊ figurā lupi ꝑ ſe. ſed ꝙ ſint lupi mnimiciouiū hͦ on̄dit eſtimatīa. ¶ Cōcl̓o ſeqͥtur ex p̄miſſis.Eſt em̄ mēoria imaginis pn̄tis in mēoria ſicut qͦ fit mēoria. ⁊ eſt ipſius rei p̄terite ⁊ abſentis ſicut eiꝰ de qͥ eſt memoria. Dicit̉ gͦ rei abſentis nō ꝓpter abſentiā intentōnisvl̓ imagīs. qꝛ intētio in mēoria eſt. ⁊ imago in imaginatīanec ꝓpt̓ abſentiā rei repn̄tate ꝑ imaginē vel intētionē. qͥailla p̄t eſſe pn̄s. ſed ꝓpter abſentiaꝫ rei vt in p̄terito ſic velſic app̄hēſe ¶ Ad rōes Ad pͥmā dd̓m ꝙ mēoria nō ē paſſio pͥmi ſēſitiui for̄alit̓. vt ille gtūs pͥmi ſenſitiui regat̉ ex videmōſtratōis eēntie. ſed ex vi effectus cauſe efficientis inſtrumētalis. vt ſit ſenſus. mēoria eſt paſſio pͥmi ſenſitiui .i.facta a pͥmo ſenſitiuo. ⁊ non in primo ſenſitiuo. ſic em̄ vnapotētia bene p̄t eſſe alterius paſſio Nec ſolū mēoria ſic eſtpaſſio pͥmi ſenſitiui. ſed oēs interiores ſenſus ſunt paſſiones primi ſenſitiui. Et per hoc patet ſolutio ad confirmatōem ¶ Ad ſcd̓am dd̓m ꝙ argumentū virtualit̓ peccat penes fallaciā eqͥuocationis. qꝛ memoria equocat̉. Intellectual̓ em̄ mēoria de qͣ ꝓcedit argumentuꝫ nō ē paſſiopͥmi ſenſitiui vt hmōi. ſed mēoria ſenſitiua. Dico vt huiuſmōi. qꝛ intellectual̓ mēoria qͦdammō lōginqͣ origineepaſſio pͥmi ſenſitiui inqͣntuꝫ nihil fit in intellectu qͥn priusaliqͦ mō fuerit in ſenſu. Et hͨ maxime veritatē hꝫ de mēoria intellectuali ad ſenſibilia ꝯuerſa. ¶ Ad terciā dd̓mꝙ mēoria eſt potētia formalit̓ accepta in ſe. ſed ẜm ꝙ accipit̉ ꝓ potētia ꝑfecta ꝑ formā intētionalē rei ſenſibil̓ in preterito appreheſe. vel potius ſi accipiat̉ ꝓ illa forma q̄ etiāqͦdāmō habitꝰ d̓r. ſic ē paſſio. Uel p̄t dici paſſio accipiendo paſſionē ꝓ motu qͦ mēoria patit̉ a ſenſibili mediāte pͥmo ſenſitiuo ſeu ſenſu ẜm actū. qͦ mō etiā phātaſia d̓r motus factus a ſenſu ẜm actū. Sepe nāqꝫ motus ꝓ paſſiōeet ecōuerſo paſſio ꝓ motu accipiunt̉. Un̄ ſupͣ dcm̄ eſt ꝙmēoria ſicut intellectꝰ aliqn̄ accipit̉ ꝓ potētia. qn̄qꝫ ꝓ habitu vel intentōe. qn̄qꝫ ꝓ actu. hic accipitur pro habitu