Druckschrift 
Parva naturalia : [Mit Komm. von Johannes de Mechlinia]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De ſenſibilibus in ſe conſideratis

gibilia. Nec em̄ intelligit intellectus que exterius niſi ſenſu. Sed ſi hec habēt ſic videt̉ teſtificari illis qui indiuiſibiles faciūt magnitudines. Sic qͥdem vtiqꝫ ſoluetur ſermo ſed hocimpoſſibile. dictum eſt enim prius in ſermonibus qui ſunt de motu. In hac ſcd̓a ꝑte capl̓i arguit ad ꝑtes huius queſtōisEt pͥmo ad partē negatiuā. ſcd̓o ad affirmatiuā. Ad parAlxiūt pruiꝰ ad n1c Fabtem negatiua arguit tali rōne. Nam ſi qͣlitas ſenſibilis diuideret̉ in infinitū ſequeret̉ ſenſus ip̄m ſentire diuiderent̉ in infinitū. ſequeret̉ etiam oēm magnitudinē ſenſibilē. Sed hoꝝ vtrunqꝫ falſum eſt impoſſibile. qualitas ſenſibilis poteſt in infinitū diuidi. Maiore pro5bat ad primā partē. qꝛ vnūquodqꝫ ꝓpriū ſenſibiliuꝫ eſtactiuū in ꝓpriū ſenſum. In hoc em̄ ꝯſiſtit ſenſibilisprij vt poſſit mouere ſenſum. et om̄ia ſenſibilia ſunt eodicunt̉ ſenſibilia. qꝛ pn̄t mouere ſenſum. Quo ad ſcd̓ampartē ſic ꝓbat. qꝛ impoſſibile eſt videre albū quantūMinor pꝫ. qꝛ minimū in qd̓ p̄t diuidi albū impoſſibile ēvidere. ita non p̄t om̄is magnitudo qͣntūcunqꝫ paruaſenſibilis. ꝯn̄s virtus ſentiēdi ſentire diuiduntur in infinitū. In oppoſitū ꝑte affirmatiua arguitOlaguit a ꝑpcum. ſequeret̉ erit dabile aliquod corpus cares om̄iph̓s tali rōne. Si qͣlitas ſenſibilis diuideret̉ in infinilitate ſenſibili qd̓ ſcꝫ nec habebit colorē nec grauedinē neqꝫ aliquā ſil̓em ſenſibilē paſſionē ⁊c̄. ita diuiſionē derelinquent̉ corꝑa oīno inſenſibilia. qd̓ eſt incōueniens. p̄tin infinitū diuidi qͣlitas ſenſibilis ad diuiſionē corꝑis ineſt ſubiectat̉. Maior nota eſt. qꝛ poſtqͣꝫ ſteterit diuiſioſenſibiliū qͣlitatū corpus in ſubiectat̉ adhuc erit diuiſibile in ꝑtes erūt corꝑa. Sed minorē ꝓbat ph̓us dupl̓r.ducēdo ad duplex incōueniens. Primū eſt. qꝛ cum eadeꝫſint pͥncipia cōſtitutionis reſolutionis corpus ſenſibileeſſꝫ ex inſenſibilibꝰ cōpoſitū ex mathematicis qd̓ falſuꝫeſt. ex nihilo em̄ nihil fit. ita ex non ſenſibili ſimpl̓r. p̄tfieri ſenſibile. Nec ex mathematicis fieri poſſunt. qͥa mathematica ſunt pͥncipia corpoꝝ ſenſibiliū. Secūdumincōueniēs eſt hmōi inſenſibilia poſſunt a nobis cognoſci. qꝛ ſenſu cum ſint inſenſibilia. nec intelligibilia. qꝛnihil intelligit intellectus quod exterius ſenſu apprehendit̉. Nec valet ad ſoluendū dictam dubitatōnemdicat̉ vt qͥdam ſcꝫ om̄ia ſenſibilia ex indiuiſibilibꝰ ꝯponi dixerūt magnitudines indiuiſibiles. hoc falſuꝫon̄ſum eſt ſuꝑius in ẜmonibꝰ de diuiſiōe motꝰ .ſ. vi. phyſi.De ſolutōe aūt eoꝝ ſimul erit manifeſtū. Etqͣre terminate ſpēs coloꝝ ſaporum ſonoꝝ etalioꝝ ſenſibiliū. Quoꝝ qͥdem em̄ ſi ſunt vltimaneceſſe terminata eſſe intus. ꝯtraria autē vltima Om̄e em̄ ſenſibile hꝫ cōtrarietateꝫ. velut incolore album nigrū In ſaporibꝰ dulce ama. et in alijs vtiqꝫ om̄ibus. vltima ſunt quetraria. Continuū quidē igit̉ ad infinita diuiditur inequalia. ad equalia vero finita. quod autē ẜm ſe continuū in ſpecies finitas. Qm̄ ergopaſſiones qͥdem vt ſpēs dicendū. exiſtūt aūt incōtinuitate et in his ſumendū. qꝛ quod poten-

tia quod actu aliud Et ꝓpter hoc decimūleſimū milij latet viſum. qͣꝫuis viſus ſuꝑueniatet in diaſi ſonus latet. qͣꝫuis cōtinuus exiſtēsaudit̉ om̄is cantus. diſtātia vero interexiſtentis ad vltima latet. Similiter aūt in alijs ſenſibilibꝰ parua oīno. potētia nanqꝫ viſibilia ipſa. actu autē non. niſi quādo ſeꝑauerint. Etem̄ineſt potētia que pedalis bipēdi. actu itaqꝫ diuiſa Separate aūt tante ſuꝑabundātie rōnabiliter vtiqꝫ reſoluunt̉ in cōtinētia. velut minimusſapor mari infuſus. qͥnimo qm̄ neqꝫ ſenſus ſuꝑabūdantia ẜm ip̄am ſenſibilis nec ſeparata Potentia em̄ ineſt certiori ſuꝑabūdantia. Nectm̄ſenſibile ſeparatū erit actu ſentiri. ſed tn̄ erit ſenſibile. Potētia em̄ eſt. actu erit adueniensqͥdē igit̉ q̄dā magnitudines paſſiones latēt.ꝓpter quā cām. qūo ſenſibilia. qūo dictūeſt Cūqꝫ aūt vtiqꝫ inexiſtētia ſic quāta q̄dā ſintvt actu ſenſibilia ſint. ſolū qd̓ in toto ſed etſeorſum finita neceſſe eſt ẜm aliquē numeruꝫ etcolores ſapores ſonos eſſe In hac tercia ꝑte ſoluit ph̓s dictā dubitatiōem dicēs In dubitatōem dictam ſoluēdo ſimul manifeſtabit̉ finite terminate ſint ſpēs qͣlitatū ſenſibiliū ſcꝫ coloꝝ. lapoꝝſonoꝝ alioꝝ ſenſibiliū. Anteqͣꝫ ergo dictā dubitationeꝫſoluat Primo on̄dit qͣlitates ſenſibiles diuidi in infini ad ꝑtes ſubiectīas ſtꝭ ſpēs eaꝝ ꝑtes ẜm formaꝫ.Et tali rōe. qꝛ qͣlitates ſenſibiles ſaltē vniꝰ gn̄is ad inuicē ꝯͣriant̉. om̄e em̄ ſenſibile hꝫ ꝯͣriū. In ꝯͣrietate āt inueniunt̉ duo extrema vltima. ncc̄e eſt termīata. extremaſenſibiliū qͣlitatuꝫ ꝯͣriaꝝ ſtꝭ finita qꝛ duo. Et qꝛ interduo extrema tit motꝰ finitꝰ. opꝫ media eſt motꝰfinita. ſic etiā erūt finita media inter duo ſenſibilia ꝯͣriaOſtēſa finitate ſpēꝝ ſeu ꝑtiū ſubiectiuaꝝ qͣlitatū ſenſibiliū ſoluit dictā dubitatōem dicēs in effectu qͣlitates ſenſibiles finitas eſſe ad ꝑtes integrales qͣntitatiuas iuqͥs accn̄s diuidunt̉ ad diuiſionē corpoꝝ in qͥbus ſunt.Pro ſupponit tria. Primū eſt qd̓ dcm̄ eſt. iij. phyſicorū nde infinito videlꝫ qn̄ cōtinuū diuidit̉ ineqͣlia. tūc diuiſione tali ſit ꝓceſſus in infinitū vt d̓r aliqͥd diuidi in duoet medietas iterū in duo. ſic de alijs ꝯn̄ter. Si aūt diuidat̉ in qͣcunqꝫ eqͣlia vt in tres tercias. in tres qͣrtas. ⁊c̄.vel in alia eqͣlia. Illa abſqꝫ dubio mēſurabūt totū. ta dꝓpvl flis diuiſio ſtabit. Scd̓m ſuppoſitū eſt. Qd̓ ẜm ſeip̄m noneſt cōtinuū. hoc diuidit̉ diuiſione cōtinui niſi accn̄s.ſed in ſpecies oppoſitas. et ergo non diuiduntur qualitates ſenſibiles ad diuiſionem cōtinui. ſed ſolum in partesſubiectiuas accidens. ergo ſolum ad diuiſionē cōtinuidiuidunt̉ in quo ſunt. Terciuꝫ ſuppoſitum eſt aliud eſt. a r ſōſenſibile potentia aliud actu. Quod declarat ph̓us perexēpla. Primo de viſu Nam decimamilleſima pars milinon eſt actu viſibilis. ſed totum videtur cuius eſtꝑs Similit̓ ſcd̓o declarat hoc de auditu. ſoni minima ꝑs etſoni minima drn̄a que d̓r diaſis grece apud muſicosma cōmatis (exiſtēs illud quo ſemitoniū maius exceditſemitoniū minus) d̓r actu inaudibilis. qͣꝫuis oīs hoc eſtProbal̓ clin̄ꝰ aplarpu. Sa baſu