cia) et precepta (eius) iuſta et recta qꝛ in onmiterra eſt gloria eius vbiqꝫ predicantur iudiciaeius. q. d. nō putetis filios abrahe ⁊ iacob tm̄eſſe in vna gente ẜm carnem qꝛ vbiqꝫ ſunt fideles quibꝰ iudicia ſua manifeſtat. Ideo etiaꝫdebetis eſſe memores qꝛ.Memor fuit in ſeculū teſtamēti ſui: verbi qd̓ mandauit in mille generatōes.Memor fuit teſtamenti ſui/ ſcꝫ noui (in ſeculum) id eſt ineternū duraturi implendo ꝓmiſſa in eo. Deinde vt determinet cuius teſtamenti ſubdit (verbi qd̓ mandauit in mille generationes) manſurū id eſt in omnes quibꝰ exfide eſt viuendū mille enim ꝓpter numeri ꝑfectionem ꝓ omnibꝰ accipit̉. quādiu enim generatio generatōni ſuccedit tamdiu mandatū eſtviuere ex fide hoc eſt verbū fidei quod predicamus vt iuſtus ex fide viuat ⁊ huic fidei hereditas eterna in nouo teſtamento ꝓmittit̉.Quod diſpoſuit ad abrahā: et iuramenti ſui ad iſaac.Quod diſpoſuit ad abrahā) et pepigit cumeo ſibi ꝓmittendo dicens in ſemine tuo benedicent̉ omnes gentes. Non ꝙ abrahaꝫ teſtamentuꝫ nouū legerit. ſed qꝛ ipſe fidem vnde eſtnouum teſtamentū diſponente dn̄o habuit. etmemor fuit (iuramenti ſui) quod diſpoſuit velꝑtinentis (ad iſaac) de quo dixit abrahe in iſaac vocabit̉ tibi ſemen. Iuramentū firmā dicit ꝓmiſſionē tanquā iuramento firmatā.Et ſtatuit illud iacob in preceptū: ⁊ iſrl̓in teſtamentū eternū.Et ſtatuit) .i. firmauit (illud) ſcꝫ teſtamentūet verbum fidei ip̄i (iacob) adhuc luctanti (inpreceptū) precipiendo ei vt firmiter crederet illud implenduꝫ (et iſrael) id eſt ipſi iacob iamiſrael facto (in teſtamentu id eſt ꝓmiſſum (eternum et eternaliter manſurū id eſt ꝙ ex ip̄o verbo ⁊ precepto impleto daturus eſſet aliud eternum. Ecce illud verbū ⁊ in p̄cepto eſt quo adopus et in ꝓmiſſo quo ad mercedē.Dicens tibi dabo terrā chanaan: funiculum hereditatis veſtre.Dicens tibi) o abrahā iſaac̓ ⁊ iacob (daboterrā chanaan) ſcꝫ ꝓmiſſionis id eſt quod peream ſignificat̉ ſcꝫ eternaꝫ hereditatē et hoc ſicſcꝫ (funiculū) id eſt menſurā diuiſionis cuilibet competentē (hereditatis veſtre) id eſt iurehereditario poſſidendā hoc aliquid eternū ſignificat ſcꝫ terram viuentiū que electis ſcd̓mexigentiā diuerſoꝝ meritoꝝ ꝑ diuerſas manſiones in hereditatē diſtribuit̉. dedit enim eisterraꝫ ꝓmiſſionis in figura eterne hereditatiset ſicut funiculo diſtributa eſt terra ꝓmiſſionis in diuerſas ꝑtes ita in domo celeſti diuerſe ſunt manſiōes. Congrue autē hereditas celeſtis dicit̉ terra chanaan. interpretat̉ enī chanaan humilis qꝛ in eam nemo intrat niſi humilis. deinde exequit̉ hiſtoriā veritate notiſſimam. q. d. hoc ꝓmiſit deus.Cum eſſent numero breui: pauciſſimiet incole eius.Cum) adhuc (eſſent) ſcꝫ abrahā iſaac et iacob (numero breui et paruo antequaꝫ in egypto multiplicarent̉ pauciſſimi) ad inhabitandum terra illlam (et incole) id eſt aduene ⁊ pegrini (eius) ſcꝫ terre chanaan terre aliene. quādo enim ibi patres habitauerūt abrahā iſaacet iacob antequā eam in hereditatē acciperentin ſemine ſuo pauciſſimi erant ac inquilini etincole eius nō dn̄i ⁊ indigine.Et ꝑtranſierūt de gente in gentem: ⁊ deregno ad ppl̓m alterū.Et ꝑtranſierūt) inde diſpoſitōe dei (de gente) in cuius terra habitabāt ſcꝫ chanaan (in getem alterā ſcꝫ egyptiā ⁊ repetit dicens (et de regno) vno ſcꝫ terre ꝓmiſſionis que dicit̉ regnuꝫnon quod tunc eſſet ſed qd̓ futurū eſſet ibi regnum iſracl (ad ppl̓m alterū) id eſt alterius regni ſcꝫ egyptiū. hoc autē facere vl̓ in hoc ꝑdurare nō ſuis viribꝰ potuerūt. Sed deus.Non reliquit hominē nocere eis: ⁊ corxipuit ꝓ eis reges.Non reliquit) .i. nō ꝑmiſit (hominē nocere eis) ſcꝫ pr̄iarchis notabili nocumēto (et corripuit) ꝑ internā inſpirationē occulte vel ꝑ angelum expreſſe vl̓ ꝑ exteriorē afflictionē (ꝓ eisreges) volentes eis iniuriari vt regē egypti nenoceret abrahe. ⁊ regē gerare ne noceret iſaac.et alios ne nocerent iacob dicens eis ꝑ talemcorreptionē monendo.Nolite tangere chriſtos meos: et in ꝓphetis meis nolite malignari.Nolite tangere exteriori iniuria (chriſtosmeos) .i. vnctos meos vnctōe ſpūali ſcꝫ gratiaſpeciali. Et bn̄ dicit chriſtos qꝛ iam tunc chriſtiani erant ⁊ ſi latenter. Un̄ in euāge. abrahāexultauit vt videret diem meū vidit ⁊ gauiſuseſt. Nullus enim preter hanc fidē vel ante incarnationē vel poſt deo reconciliatꝰ eſt. vnusenim mediator dei ⁊ hoīm homo chriſtꝰ ieſus(et in ꝓphetis meis) .i. cōtra ꝓph̓as meos (nolite malignari) .i. interiori affectu iniuriari qͥ ⁊ ſinō ſcripſerūt futura cum p̄uiderūt ⁊ factis ꝓ-
Druckschrift
Expositio in Psalterium : Mit Vorwort von Jakob Wimpfeling
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten