ἀλλ' οἱ μὲν, οὐδὲ εἶναι φύσει τὸ ἄνω καὶ τὸ κάτωνομίζουσιν, ἀλλὰ κατὰ τὴν πρὸς ἡμᾶς σχέσινθεωρεῖσθαι. ὅσοι τὸ ὑπὲρ κεφαλῆς ἡμῶν ἄνω λέγουσι, τὸ δὲ ὑπὸ τοὺς πόδας κάτω, καὶτὸ αὐτὸ ἄνω καὶ κάτω τίθενται, κατὰ τὰς διαφόρους σχέσεις. καὶ δηλονότι οὐκ ἄν εἴηοὕτως ἐναντία. οὐ γὰρ ὑπάρχει τῶ αὐτῶ κατὰ ταύτοντα ἐναντία. εἰ δὲ τὸ ἄνω καὶ τὸ κά-τω οὐ κατὰ σχέσιν, ἀλλὰ κατὰ τὴν τοῦ παντὸς διάστασιν λαμβάνουσι, τήντε ἀπὸ τοῦ μέ-σου προς τὰ πέρατα, καὶ τὴν ἀπὸ τῶν περάτων πρὸς τὸ μέσον. φύσει γὰρ διάφοραταῦτα. Αλλὰ καὶ πρὸς τούτους ῥητέον, ὡς τὸ ἄνω καὶ κάτω, οὐ τόπον σημαίνει, ἀλλὰ τὴντοῦ που κατηγορίαν. ὥσπερ τὸ χθὲς καὶ σύμερον, οὐχρόνον, ἀλλὰ τὸ ποτε. τοῦτέ στι τὸκατὰ χρόνον. ταῦτα γὰρ καὶ τῶ ἀνδρονίκω δοκεῖ. μήποτε δὲ καὶ τὸ ἄνω καὶ τὸ κάτω τόπουδιαφοραί εἰσι. καὶ τὸ χθὲς καὶ τὸ σήμερον χρόνου. οὐ μέντοι καθὸ ποσόνο τόπος καὶ ὁ χρό-νος ἔχει τοῦτο. ἀλλο μὲν, κατὰ τὴνθεσιν καὶ τὸ τοπικὸν ἰδίωμα, ὅπερ ἐν τῆ τοῦ που κα-τηγορια παραδέδοται. ὁ δὲ, κατὰ τὰ ὑπὸ τῆς κινήσεως μέτρα. καὶ γὰρ ὁ τόπος καὶ ὁ χρό-νος ἐν μὲν τῶ ποσῶ, κατὰ τὴν διάστασιν μόνην παραδίδονται. κατὰ μέντοι τὸν ἴδιον χα-ρακτήρα, ὁ μὲν τόπος, ἐν τῆ τοῦ ποῦ κατηγορία. ὁ δὲ χρόνος, ἐν τῆ ποτέ. ὥσ τε καθὸ πο-σον ὁ τόπος, οὐκ ἔχει τὸ ἄνω καὶ τὸ κάτω, ἀλλὰ καθὸ τοιόνδε ποσόν. ὁ μέντοι ἀριστο-τέλης εἰ μήτις φησὶ τὸ πολὺ τῶ ὁλίγω φαιη ἐναντίον, ἢ τὸ μέγα τῶ μικρῶ. δοκεῖ γὰρταῦτα ποσὰ ὄντα, ἐναντία εἶναι. ἀλλὰ δείκν ὑσι πρῶτον μὲν, ὅτι οὐκ ἔστι ποσά, ἀλλὰπρός τι. ἔπειτα ὅτι κᾶν ποσᾶ ἢ, κὰν μὴποσά, οὐκ ἔστιν ἐναντία. καὶ ὅτι μὲν οὐκ ἔστι ποσὰἀλλὰ πρός τι τὸ μέγα καὶ τὸ μικρὸν, δείκνυσιν οὕτως. εἰ τὰ μικρὰ μεγάλα λέγεταικαὶ τὰ μεγάλα μικρὰ, πρὸς τὰ ὁμογενἡ παραβαλλόμενα, οὐδὲν ἔσται καθ' αὑ τὸ μέ-γαἡ μικρὸν, ἀλλὰ πρὸς ἕτερα ἕξει τὴν ἀναφορᾶν καὶ πρός τι ἔσται. ἀλλὰ μὴν τὸ ἡ γού-μενον, τὸ ἀρα ληγον. ἐνδὴ τούτω τῶ συλλογισμῶ, τὸ ν, συνημμένον, ὡς σαφὲς παρῆ-κεν. εἰ γὰρ τὰ μεγάλα μικρὰ λέγεται, καὶ τὰ μικρὰ μεγάλα, δηλονότι οὐδὲν ἔσταικαθ' αὐτὸ τοιοῦτον. τὴν δὲ πρὸς ληψιν ἀποδείκνυσιν, ἐκ τοῦ καὶ ὅρος μικρὸν λέγεσθαι. καὶκέγχρον μεγάλην, πρὸς τὰ ὁμογεν ἡ παραβαλλόμενα. εἶτα τὸ αὐτὸ καὶ ἐπὶ τοῦ πολ-λου καὶ ὀλίγου δείκνυσι. πολλοὺς μὲν ἐν τῆ κώμη λέγων, ἢ ἐν τῶ οἴκω, ὡς πρὸς κώμηνκαὶ οἱκὸν. ὀλίγους δὲ ἐν τῶ ἄστει καὶ τῶ θεάτρω, ὡς πρὸς αὐτὰ. δεύτερον δὲ ἐπιχείρη-μα, ἀπὸ τῆς ἐνεργείας ἐπάγει τῆς σημαντικῆς. οὐ γὰρ ὅμοιόντι σνται τὸ τρίπηχυ καὶ τὸ μέ-ἵπη χυ, ποσόν. τὸ δὲ μέγα, πρός τι. καὶ οἰκείως ἀπὸ τῶν σημασιῶνγα. ἀλλὰ τὸποιεῖται τὴν ἀπόδειξιν. ἐπειδὴ κατ' αὐτὰς αἱ κατηγορίαι διε στήκασι. καὶ ἔστι καὶ οὗτοςὁ συλλογισμὸς, τοιοῦτος. πᾶν ὁδηλοῖ ποσὸν τουτό ἐστι ποσόν. τὸ δὲ πολὺ καὶ ὀλίγον ἢ τὸ μέγα καὶ μικρὸν, οὐδηλοῖποσόν. οὐκ ἄρα ἐστὶ ποσά. εἶτα κατασκευάζει ἐκπεριουσίας, ὅτι κάντε ποσὰ ἧ, κάητε μὴ, οὐκ ἔστιν ἐναντία. δείκνυσι δὲ αὐτὸ οὕτως. τὸμέγα καὶ μικρὸν καὶ πολὺ καὶ ὀλίγον, οὐκ ἔστι καθ' αὐτὰ, ἀλλὰ πρὸς ἕτερον ἀναφέρεταιτὰ δὲ τοιαῦτα, οὐκ ἔστιν ἐναντία. τὰ γὰρ ἐναντία καθ' ἑαυτά ἐστι, καὶ ἐπὶ τῆς οἰκείας φύ-σεως ὑφέστηκεν. εἶτα τὸ αὐτὸ καὶ διὰ τῆς εἰς ἀδύνατον ἀπαγωγῆς ἀποδείκνυσιν. εἰ γὰρἔσται τὸ μέγα καὶ το μικρὸν ἐναντία, συμβησεται ἅμα τὰ ἐναντία ἐπιδόχεσθαι. ἀλλὰ