SextumCaptiulum

cipum ppl̓i ad ſubditos. et ẜm hoc dant̉ quedam p̄cepta iuditialia de inſtitutōne principū et offitioꝝ eoꝝ. ⁊ reuerētia eis exhibēda.⁊ hec ē vna ꝑs eoꝝ. Secūdus ordo ē ſubditorū abinuicē. et ẜm hoc dant̉ quedā alia p̄cepta ꝑtinētia ad ꝯciues adinuicē: puta circaemptōnes. venditōes. iuditia. et penas. ⁊ hꝰ.et hec ſecūda ꝑs iuditialiū. Tertius ordo eſteoꝝ qui ſūt de ppl̓o quo ad extraneos. et ẜmhoc dant̉ quedā alia p̄cepta ꝑtinētia ad exraneos: puta de bellis ꝯtra hoſtes. et de ſuceptōne ꝑegrinoꝝ et aduenaꝝ. et hec ē teria pars. Quartus eſt ad domeſticos. vt vxois ad viꝝ. patris ad filiū. dn̄i ad ſeruum. etẜm hoc dant̉ alia p̄cepta ꝑtinētia ad dometicam ꝯuerſatōnem. ſic ut de filijs. vxoribꝰ. ⁊ſeruis. ⁊ hec eſt quarta pars. Et de ſingulisponetur in ſeque. §. ſed breuiter. ¶ Et notābum ꝙ aliqua ex his iuditialibꝰ p̄ceptis eccleſia ſumpſit ꝓ ſuis ꝯſtitutōnibꝰ in diuerſistitulis decretaliū. et p̄cipue in quinto libro.vnde obligāt vt ſtatuta eccl̓ie. nō vt in legemoſaÿca mādata. ¶ Et primo extra de adulterijs dr̄. Si ſeduxerit qͥs virginē necdū deſponſatam. dormieritqꝫ cū ea: dotabit eam⁊ habebit in vxorē. Si b̓o pater virginis dare noluerit pecuniā: reddet .i. dabit pecuniāiuxta morē vl̓ modū dotis quā b̓gīes reciꝑeꝯſueuerūt. Glo. ibi. dotabit .i. donatōeꝫ ꝓpternuptias aſſignabit ei. vel potius pecuniamdabit mulieri. quaꝫ pro dote ſibi reſeruabitquod fieri p̄t. ff. de dona. inter vi. et vx. ſi qͥsvxori. Etiam ſi cum ea non ꝯtrahat. nihiloninus habebit illā pecuniaꝫ. Glo. ſuꝑ illudhabebit eā vxorem .ſ. ſi pater ei dare voluerit et ipſa ꝯſenſerit. vel ſi ip̄e eam acciꝑe vouerit. Al̓s puniet̉ ꝓut ꝯtinetur capitulo ſeuēti .ſ. ꝑuenit. Gloſa ſuꝑ illud iuxta modūui extimabit̉ iuxta facultates ip̄ius et dinitatem puelle. Et illo capitulo ꝑuenit. dicit glo. talis non cogitur illam accipere invxorem ſi noluerit. Sed quia illam decepit.al̓s punietur. Et ſcd̓m leges. ſi per vim hocegerit: punitur morte. Inſtitu. de pub. iudi.5. ſin autē. Si decepit puellam: relegat̉. velſi ē vilis ꝑſona: verberatur ẜm ꝙ iudici viſūfuerit. Inſtitu. e. §. ij. Scd̓m canones ſi nonacceꝑit: excōmunicatur quouſqꝫ viſum fuerit ſuꝑiori. et in monaſteriū ad agēdum penitentiam ad tēpus retruditur vt dicitur indicto capitulo ꝑuenit. ¶ Item in titulo defurt̉. capitulo primo dicit̉. Qui furatus fuerit hominē et vēdiderit eum nocte: cōuictusmorte moriatur. Etiā glo. ſuper illud hoīemſ. liberum. nā qui furatur ẜuum hac pena n̄tenet̉. ff. ad. l. fa. de pla. l. vltima. Et ſcd̓m canones hec pena non imponit̉. vt de raptore.in archiep̄atū. vbi dicitur ꝙ pro certis exceſſibꝰ ep̄i pn̄t certā penā pecūiariā īponere ⁊

flagellis afficere. ea moderatione habita. ꝙ 4 Lflagella in vindictā ſanguinis trāſire nō videamur. Sꝫ vbi ē ita grauis exceſſus. ꝙ mortem et membroꝝ truncatōem mereat̉ reusſuſtinere: reſeruēt illa pt̄atibꝰ ſecularibꝰ. Etſi ep̄s habet iuriſditōem tꝑalem. cauſas ſanguinis d̓mādet ei cui hꝰ ꝯpetat. dicit ibi glo.¶ Item in ti. de iniur̄. et dam. c. j. dr̄. Si rixati fuerīt homines. et ꝑcuſſerit alt̓ ꝓximūſuū lapide vel pugno. et ille mortuus nō fuerit. ſi iacuerit in lecto. qui percuſſerit: oꝑaseius ⁊ impenſas in medicos reſtituet Ex od̓.xxj. Glo. ibi oꝑas amiſſas ⁊ impēſas curatore p̄ſtabit. ¶ Item ſi qͥs apperuerit ciſternāet fōderit et nō operuerit eā. cecideritqꝫ bosvel azinus in eā: dn̄s ciſterne reddet p̄ciumiumētoꝝ. Qd̓ aūt mortuū fuerit ipſius erit.extra. eo. ti. Glo. ibi. ſi hoc fecerit in publico.nā ſi in occulto vbi ꝯſueuerūt fieri: nō tenetur. Rō primi ē quia occaſionē dāni dedit.¶ Item ſi bos cornupeta eſſet ab heri ⁊ nudiuſtertius et nō cuſtodiuit eum dn̄s ſuus:redbet bouē pro boue. et cadauer integꝝ recipiet Exo. xxj. et eo. tit̉. Glo. ſuꝑ illud noncuſtodierit .ſ. ſi bouē alterius occiderit: tenebitur. quia non adhibuit diligētiam quā debuit. ¶ Item ſi leſerit quiſpiā agrum vel vineam. et dimiſerit iumētum ſuū vt depaſcataliena: pro damno extimatōnem reſtituet.Glo. ſuꝑ illud extimatōnem. vltra extimatōnem em̄ non tenetur. expellere debet aīal qd̓damnū bedit. tanꝙͣ ſuum nō includere. cumdn̄s eius teneat̉ ad damnū. ¶ Item ſi egreſſus ignis ꝯprehendat aceruos fruguꝫ. ſiueſtantes ſegētes in agris: reddet damnuꝫ quiignem ſuccendit Exo. xxij. eo. tit̉. Glo. ſuperillud reddet. ſi fuerit in culpa cū ignē appoſuit. nec adhibuit diligentiaꝫ quam debuit.ff. ad. l. aquil̓. qui occidit. Al̓s ſi nihil de cōtingentibꝰ omiſit: non tenetur. infra eo. ca.vltimo. ¶ Item in ti. de homicid̓. ca. primo.Si quis ꝑ induſtriā occideret ꝓximū ſuū etꝑ inſidias: ab altari meo euellas eū vt moriatur Exo. xxj. Glo. ſuꝑ illud ꝑ induſtriā.Secus in can̄. ar. xv. q. j. ſi quis nō iratus.Inſidias. Iſte talis inſidians. ſi occidit nonhabet īmunitatem ab eccleſia .ſ. vt nō poſſitextrahi. quod forte intelligitur. quando hocagit in eccleſia.De ratione precepto .§. j.rū iuditialiū legis moſaÿce. q̄ ꝑtinēt ad pͥncipes. Pro qͦrū declaratōe dicit. b Tho. pͥmaſcd̓e. q. cv. ꝙ circa bonā ordinatōem principū in aliqͣ ciuitate vel regno duo ſūt attendenda. qͦrum vnū ē vt om̄es habeāt aliquapartem in principatu. per hoc em̄ ꝯſeruat̉pax populi. et omnes talem ordinationemamant et cuſtodiunt. vt hr̄ in ſecūdo pollit̉.