CapitulumPrimum
tria. ſūt ⁊ alia q̄dam in aīa. vt actus quidē.ſicut velle eſt ī voluntate. et cognita ī cogͦſcente. ⁊ naturales ꝓprietates aīe inſūt ei. vtimmortalitas et hmōi. Sindereſis autē ẜmBaſiliū dr̄ lex intellectus nr̄i. inqͣtū eſt habitus cōtinēs p̄cepta legis naturalis. vt noninferri iniuriā alteri. reddere depoſitū. vimvi repellere. educare liberos ⁊ alia. di. j. Iusnaturale. Inꝙͣtum oīa referūt̉ ad vnū pͥmūp̄ceptum. habēt ratōnē vniꝰ legis naturalis.Reducunt̉ aūt ad iſtud primū p̄ceptum .ſ. ꝙbonū eſt faciendū. Sicut em̄ ens eſt primūqd̓ cadit in apprehēſione ſimpliciter practicerōnis que ordīatur ad opus. Om̄e em̄ agēsagit ꝓpter finē. qui habꝫ rationē boni. Et iōpͥmū pͥncipiū ī rōne pͣctica eſt. ꝙ finitat̉ ſuꝑrationē boni. que eſt. bonū eſt quod oīa appetunt. hoc ergo eſt primū p̄ceptū legis naturalis. ꝙ bonū eſt faciēdum et ꝓſequēdū. etmalū vitādum. Et ſuꝑ hoc fundāt̉ oīa aliap̄cepta legis naturalis. vt .ſ. omnia illa facienda vel vitāda. pertineāt ad precepta legisnat̉e: q̄ rō pͣctica naturaliter apprehēdit eſſebona. hec Tho. ī pͥma ſcd̓e. q. xciiij. arti. ij.ī capite libri ſcriptuᵐ. §. j.eſt de me vt facerem voluntatem tuam deusmeus volui et legeꝫ tuā ī medio cordis mei.pͣs. xxxix. Loquit̉ pͣs. in ꝑſona xp̄i vel etiaꝫcuiuſlibet iuſti ad deū patrem. Et on̄dit qūohabeatur recta vita ſeu ſāctitas ex tribus.Primo qꝛ eſt ex diſpoſitōne diuina bonū p̄ordinatū. ibi. In capite libri ⁊cͣ. vt fa. vo. tu.Scd̓o qꝛ eſt ex electione humana bonum p̄optatū. ibi. deus meꝰ volui. Tercio qꝛ eſt exlege ſeu illuſtratione nature bonū demōſtratum. ibi. legem tuam in medio cordis mei.¶ Ꝙͣtum ad primū. liber dei eſt noticia dei.ſiue lex eterna. ī quo oīa ſunt ſcripta. et oēshoīes ſūt ſcripti qͥd face̓ debeāt et qͥd faciēt.pͣs. In libro tuo oēs ſcribēt̉. In iſto libro nōeſt aliqͥd ſcriptum ī capite vel ī fine. priꝰ velpoſtea ẜm ordinē tꝑis. qꝛ vnico actu ſil̓ oīanouit. ſꝫ ẜm dignitatē: vt illa dicāt̉ ī capiteſcpͥta q̄ ſūt digniora ẜm naturā vl̓ grāꝫ. et qꝛdigniſſima ſuꝑ oēs eſt xp̄c. inqͣtū hō. et ꝯſequēt̉ electi eiꝰ qͥ dicūt̉ mēbra vnigeniti. ideoī capite hꝰ libri. eſt de eo et qͦlibꝫ iuſto ſcpͥtū.Et quid ſit ſcriptū on̄dit: dicēs. vt fa. vo. tu.Hoc eſt p̄ordīatū a deo de electis ſuis. ꝙ faciant ī mūdo ꝯuerſantes volūtatē dei. qꝛ ī hoccōſiſtit ꝑfectio ⁊ ſct̄itas creat̉ę. vt ſubijtiat̉volūtati dei ſeu legi et̄ne. Un̄ apl̓s ad Eph̓.j. Elegit nos deꝰ voluntarie an̄ ꝯſtitutōnemmūdi. vt eſſēꝰ ſct̄i ⁊ immacl̓ati ī ꝯſpectu eiꝰ.Sed vt ait Aug. Noli te cogitare inuitū trahi. non em̄ inuitꝰ trahit̉ animꝰ. ſed amore .ſ.boni. qd̓ ꝑtinet ad volūtateꝫ. Obiectū eī volūtatis eſt bonū intellectū. Ideo nō ſufficit
ad ſāctitatē ⁊ ſaluteꝫ obtinēdam p̄ordinatiobei. ſed oꝑtet etiā ꝙ hō cooꝑet̉ deo. volendofacere volūtatē dei. Et ꝓpterea ſubdit qd̓ ēſcd̓m. deus meꝰ volui .ſ. facere volūtatē tuā.Et hoc eligēdo bonū veꝝ. Vt em̄ dr̄ Eccͣi. xvDeus ab initio ꝯſtituit hoīeꝫ et reliquit eū īmanu ꝯſilij ſui. poſuit an̄ eum malū ⁊ bonū.ignē et aquā. mortē ⁊ vitā. ad qd̓cūqꝫ voluerit extēdat manū ſuā. Uult pct̄or bonum. ſꝫnō ẜm voluntatē dei ꝙ eſt veꝝ bonū .ſ. opusv̓tuoſum. ſed apparēs bonū .ſ. ẜm ſenſualitatem. et ꝯͣ dei volūtatē. qꝛ ꝯͣ dei p̄cepta. Sꝫ ſacti hoīes eligūt verū bonū. qꝛ volūt face̓ voluntatē dei ⁊ cū magͦ deſiderio. Un̄. ij Mach̓.j. dr̄. Faciatis eiꝰ voluntateꝫ corde magno ⁊aīo volēti. Et. j Mach̓. ij. dr̄. Cōgregata ē ſinagoga fortis viribꝰ omīs voluntariꝰ ī lege.Et hoc eſt qd̓ ait ꝑ Salo. Fili prebe mihi cortuū .i. voluntatē. qͥ em̄ ht̄ voluntatē verā faciēdi voluntatē dei qd̓ eſt face̓ bonū. vtiqꝫ facit. Nec eſt ꝯtͣ qd̓ ait apl̓s ad Ro. vij. Nō em̄qd̓ volo bonū hoc ago. ſed qd̓ odi malū illd̓facio. Intelligit̉ .n. illud vel de pct̄ore ꝑmanēte ī peccato. qͥ vtiqꝫ abſqꝫ dei grā nō pt̄ dimittere peccatum. qd̓ ẜm rōneꝫ appetit. ⁊ facere bonū meritoriū: pt̄ tn̄ ſe p̄parare ad gͣtiam. Uel ſi intelligat̉ de iuſto. loqͥt̉ de pͥmismotibꝰ volūtatis ad malū. qͦs euadere n̄ pt̄.ꝙͣuis hoc optet: ita exponit glo. illa. Qd̓ at̄ſit bonum. ꝙ debet velle ⁊ face̓. on̄dit lex naturalis de qͣ ſubdit̉. ¶ Ꝙͣtū ad terciū ſciēdū.ꝙ lex nat̉alis docet nos volūtatē dei. Et iſtaeſt ſcripta ī medio cordis. Sꝫ ⁊ lex euāgelica etiā d̓r ſcripta ī cordibꝰ. ẜm illd̓. ſcribā leges meas ī cordibꝰ eorū. Et vt on̄dit apl̓s adHeb̓. loquit̉ ibi de euangelica lege. Sed ẜmTho. Rex naturalis dr̄ ſcripta ī corde ꝑ lumen nat̉ale imp̄ſſū hōi. Eex at̄ euāgelica d̓rſcripta ꝑ lumē gr̄e. additū lumini naturali.Excellit aūt lex naturalis leges hūanas. ī tribꝰ ꝯditionibꝰ qͣs ht̄.Dabꝫ em̄ pͥmo dignitatē cōitatis. Scd̓o firmitateꝫ immutabilitatis. Tercio pͥoritatemtꝑalitatis. ¶ Ꝙͣtū ad primū dīc Iſido. ī libroethimo. Ius naturale .i. lex naturalis eſt cōeoīm nationū. Qd̓ ſic declarat. b Tho. j. ſcd̓e.q. xciiij. arti. iiij. Lex nat̉e ꝙͣtū ad principiapͥma ꝯn̄ia. eſt eadē apd̓ oēs. et ẜm rectitudinem ⁊ ẜm noticiā: vt puta. ꝙ agat̉ ẜm rōnēꝙ bonū ſit ꝓſequendū ⁊ hmoi. Sꝫ ꝙͣtū ad q̄daꝫ ꝓpͥa. q̄ ſūt qͣi ꝯcluſiones pͥncipioꝝ cōmuniū. eſt eadē apud oēs. vt ī pluribꝰ ẜm rectitudinē ⁊ ẜm noticiā. ſꝫ vt ī pautōribꝰ pt̄ deficere. et ꝙͣtū ad rectitudinē ꝓpter ꝑticulariaimpedimēta. ſicut nat̉e generabiles deficiūtvt ī pautōribꝰ ꝓpter impedimēta. Verbi grā.Ex iſto cōi principio ꝙ agendum eſt ẜm rōnem. ſequit̉ qͣſi cōcluſio ꝓpria. ꝙ depoſita ſūt