TitulusSextus
preſentie vel ſue glorie. ex merito peccati nōſtri. tunc deus poteſt et debet timeri a nobisUnde Malach̓. j. Si ego dn̄s veſter vbi eſt timor meus. Secundo timet homo humanaꝫpoteſtateꝫ quādo eſt leſiua vel quādo eſt iniuſta. quia ſic in promptu habet nocumētūinferre. ſicut legitur de Holoferne. ꝙ cecidittimor illius ſuꝑ omnes inhabitātes terramIudith. ij. At hoc ꝓpter potentiam magnamvſur patam. tū quia n̄ receperāt legatos nabuchodonoſor cuꝫ honore. Tertio timet homo crimen eius ꝯgnoſcentem. ſicut ille qui ēꝯſcius criminis. quia p̄t nocumētū inferre:timet ne crimen reuelet. Sicut moyſes. cumreprehenderet hebreum ſocio ſuo iniuriantem. et ille reſpondiſſet. Quis te ꝯſtituit iudicem ſuper nos? Num interficere me vis. ſicut interfeciſti heri egiptium. timuit moyſes eo ꝙ ille ſciret illud. Un̄ et fugit a facie ⁊curia Pharaonis. ne .ſ. accuſaret̉ Exo. ij.¶ De defectu timoris.§. ijSciendum ꝙ triplex eſt ꝯditio vel varietashominū. Nam quidā ſuꝑhabūdāt in audēdoquidam in timendo. quidam in nō timēdo.¶ Primi ſunt qui ſunt nimis audaces. ſicutfuerūt illi tres viri de exercitu dauid. qͥ iuerunt uſqꝫ ad portā bethleem. vbi morabant̉caſtra philiſtijm. qui erant inimici iſrl̓. et exciſterna que ibi erat hauſerūt aquā. quā deſide ratā ad auid attulerūt ei. Sꝫ nō voluitbibere. ymo libauit dn̄o ꝓpter maximū periculū. ad qd̓ ſe ſine cauſa vrgenti poſuerāt. ijRegū. xxiij. Horū ſocietatē admonet vitareſapiēs: dicens. Cum audaci nō eas .i. nō cōuerſeris cū eo. qui nō metuit vt recta ratiodocet. ¶ Sūt alij qui ſuꝑhabundāt in timēdo. et hi dicūtur timidi. qui .ſ. timent qn̄ nonoportet. et vbi nō oportet. et eo mō quo nōoportet. De quibꝰ pͣs. Timuerūt timore vbinō erat timor. Et hoc ē peccatū. Sicut Petrus ita timuit mortē ꝙ xp̄m negauit. vt pꝫLuc̄. xxij. Un̄ Augꝰ. Timēdo morteꝫ carnistue: dabis mortem aīe tue. ¶ Tertij ſunt quiſuꝑhabūdant in nō timēdo. et tales dicūturimpauidi. qui .ſ. nihil timēt. tales ſūt ſimilescuidā iudici de quo dr̄ Lu. xviij. Erat quidāiudex in ciuitate qui deū n̄ timebat. et hoīesnon verebat̉ ⁊cͣ. Et licet timor dei magis debeat r̄trahe̓ a peccato ꝙͣ verecūdia mūdi. tn̄oppoſitū frequēter ꝯtingit. Un̄ Theophilusſuꝑ illo verbo ſic dicit. Uide ꝙ impudentemerga hoīes eſſe: gͣuioris ē mali inditiū. Deūem̄ ꝙͣplures hoīes nō timēt. attamē humano cohibētur pudore. Cum em̄ aliqͥs fit impudens erga hoīes. tūc creſcit tumultꝰ vitioruꝫ. Et de dÿabolo dr̄ Iob. xlj. Factus eſt vtnullū timeret .i. non ꝑ naturā ſed elatōnemad hoc venit vt nullū timeret. Uel ſic. Factus eſt bonus. ſꝫ per ꝓpriam p̄ſumptōem ad
hoc venit. vt nec deū nec ꝙ paſſurus ē: timeret. Licet em̄ demones timore naturali tormēta timeant. qꝛ vt dr̄ Iaco. ij. demones credūt et ꝯtremiſcūt. non tn̄ hn̄t timorē filialē.Uel ſic. Factus ē vt nulluꝫ timeret .ſ. ꝑ huncmodum ꝙ vellet ei ſubici. Qūo aūt timor etintimiditas ſit peccatū. vide in ſecunda ꝑte.De effectu timoris.§. iijrlota ꝙ tria in nobis cauſat timor int̓ alia.Primo ꝯtractōnem efficit. Secūdo tremorēelicit. Tertio oꝑatōnem impedit. ¶ Ꝙͣtumad pͥmū timor ꝯtractōem efficit. ẜm. b. thovbi ſupͣ. Naꝫ ex ÿmaginatōne alicuius malique cauſat timorē. fit in nobis ꝯtractio v̓tutis et coloris. Cōtrahitur em̄ v̓tus aīalis adinteriora. cuius rō ē. qꝛ ꝙ malū aliqd̓ repelli nō poſſit: ꝓuenit ex debilitate v̓tutis. Uirtus aūt quāto debilior ē. tanto ad pautioraſe p̄t diffundere. ⁊ ad exteriora ſe pōt minusextendere. Et hoc patet ꝑ exempluꝫ. Uidemꝰem̄ in moriētibꝰ. ꝙ calor naturalis ad interiora retrahit̉. ꝓpter debilitatē virtutis. Similiter ī ciuitatibꝰ qn̄ ciues timēt. retrahūtſe ab exterioribꝰ et recurrūt ad interiora loca magis tuta ꝙͣtum pn̄t. Fit ſecundo ex timore ꝯtractio coloris. cuius rō ē. qꝛ ſpiritvel calor qͥ eſt cauſa coloris in timētibꝰ. ret̉hit̉ ab exterioribꝰ ad interiora. qͦ ſubtractoremouet̉ color. ¶ Ubi notandū ꝙ timor facit pallētes. tacētes. et fugiētes. Primo palētes facit. cuius rō eſt. qꝛ cū calor ⁊ ſpūs intimētibꝰ (vt dictū ē) retrahit̉ ab exterioribꝰad interiora. hoc ſubtracto remouet̉ colorſequit̉ palledo. Un̄ videmꝰ ꝙ timētes mortepalleſcūt. eo ꝙ tūc ex timore mortis calor qͥē cauſa coloris ad interiora retͣhit̉. Oppoſitū aūt hꝰ verecūdia cauſat. Nā verecūdati n̄palleſcūt. ſicut faciunt inuidi ſed potius rubeſcunt. Cuius rō eſt. qꝛ ſicut ī timore fit retractō vel ꝯtractō caloris ad interiora. ita īperecūdia fit diffuſio caloris ad exteriora.Quāto aūt calor qͥ eſt cā coloris ad exteriora diffūdit̉. tā tomagis rubedo cauſat̉. Facittimor ſecūdario hoīes tacētes. Cuius rō ē.qꝛ in timentibꝰ fit motꝰ interioris caloris ⁊ſpirituū a corde ad īferiora. ⁊ iō timor ꝯͣriat̉formationi vocis. q̄ fit ꝑ emiſſionē ſpirituūad ſuꝑiora ꝑ os. ꝑ qd̓ timor nō ſinit formare vocē. ⁊ ꝑ ꝯn̄s tacētes facit. Sꝫ in dolētibꝰē oppoſitū. Nā in dolore natura ꝯſeruat interius ſpm̄ et calorē. vt hoc vtat̉ ad expellēdū nociuū. Aultiplicatis aūt interius ſpiritibꝰ a calore. neceſſe ē ꝙ emittant̉ ꝑ vocem.et iō dolētes vix pn̄t ſe ꝯtine̓ qͥn clamēt. vt dicit ph̓s in li. de ꝓbleumatibꝰ. ¶ Tertō timorfacit fugiētes. cuius rō ē. qꝛ in timentibꝰ ꝓpt̓frigiditateꝫ ingroſſantem ſpūs et calorem.Spūs et calor a ſuꝑioribꝰ ad inferiora mouent̉. nec ꝯgregat̉ circa cor. ſed magis rece-