Druckschrift 
1 (1478)
Entstehung
Seite
267
Einzelbild herunterladen
 

QuintumCapitulum

delectabilia. Et delectator habeat duo .ſ.quietē in bono et huiuſmōi qͥetis ꝑceptōeꝫꝙͣtum ad pͥmū ꝑfectius ſit ꝯtēplari veritatē ꝯgnitā ꝙͣ inquire̓ ignotā: ꝯtēplatōnesreꝝ ſcitaꝝ ſe loquēdo ſūt magis delectabiles ꝙͣ inquiſitōes reꝝ ignotaꝝ. Ꝙͣtum ad ſecundū inquiſitōnes ſūt qn̄qꝫ delectabilioresẜm ex maiori deſiderio ꝓcedunt. vn̄ homomaxime delectat̉ in his que de nouo inuenitvel didicit. hec om̄ia Tho. pͥma ſcd̓e. q. xxxi.Et nota delectatōnes ſpūales intelligibiles. ſi ꝯꝑentur delectationibꝰ ſenſibilibuscorꝑalibus: ſimpliciter et ẜm ſe loquēdo ſūtmaiores. Et hoc apparet ẜm tria que reqͥrūtur ad delectatōem .ſ. bouū ꝯiunctū. id cuiꝯiūgit̉. et ip̄a ꝯiunctio. ip̄m bonū ſpūale ē maius ꝙͣ bonū corꝑale magis dilectū.cuius ſignū eſt hoīes a maximis voluptatibꝰ corꝑalibꝰ ſe abſtinēt. vt ꝑdant honorem qui ē bonū intelligibile. Similiter ipſas intellectiua ē nobilior et magis ꝯgnoſcitiua ꝙͣ ſenſitiua. Coniūctio autē vtriuſqꝫ eſtmnagis intima et ꝑfecta et firma. Intimiusquidem ē. qꝛ ſenſus ſiſtit circa accidentia reiexteriorā. Intellectus v̓o penetrat uſqꝫ adei eſſentiā. Perfectior ē. qꝛ ꝯiūctionis ſenſiilis rei ad ſenſū adiūgit̉ motus. eſt actusimꝑfectus. vn̄ delectatōnes ſenſibiles ſūttote ſimul. ſed eis aliquid trāſit. aliqͥd reſtatꝯſumandū vt patet in delectatione ciboꝝ etpenereoꝝ. Sꝫ intelligibilia ꝯiūgunt̉ intellectui abſqꝫ motū. vn̄ delectatōes eoꝝ ſūt toteſimul ſic ſūt magis ꝑfecte. Eſt em̄ firmiorqꝛ delectabilia corꝑalia ſunt corruptibiliaito deficiūt. bona v̓o ſpūalia ſunt incorruptibilia. Sꝫ quo ad nos delectatōnes corporales ſūt magis vehemētes ſpūalibꝰ ꝓptertria. Primo quia ſenſibilia ſūt magis notaquo ad nos. Secundo qꝛ cum delectationescorꝑales ſint paſſiones: appetitꝰ ſenſitiui ſūt aliqua tranſmutatōne corꝑali. Trāſmutatio aūt eſt delectabilis hoī. quaſi ei naturalis. Sꝫ trāſmutatō corꝑalis ē in ſpūalibus delectatōnibꝰ. niſi quandā redundantiaꝫ ab appetitu ſuꝑiori in inferiorē. Tertioquia delectatōes corꝑales appetūtur vt quedam medicine ꝯtra corꝑales defectus et moleſtias. ex quibꝰ triſticie quedā ꝯſequunt̉ inhoīe. Un̄ delectatōnes corꝑales ſuꝑueniēteshuiuſmodi triſtitijs magis ſentiūtur. et perꝯſequens magis acceptātur ꝙͣ delectatōnesſpūales. que non habēt triſtitias cōtrariasTho. prima ſcd̓e. q. xxxj.§. iij.De gaudio pario.Gaudete in dn̄o ſemꝑ ait apl̓s ad Phil̓. iiij.Notandū gaudere naturaliter quilibꝫ deſiberat. Sꝫ eſt gaudium crimīale qd̓ ꝯgruitpeccatoribꝰ. et hoc ē gaudere. Eſt gaudiumſpūale quod ꝯgruit iuſtis viatoribꝰ. et hoc ē

gaudere in dn̄o. Et eſt gaudiū quod ꝯgruitꝯprehēſoribꝰ et hoc eſt gaudere in dn̄o ſemꝑ.De his gaudijs varijs notabilē diſtinctōemponit Petrus de tarātaſia ſuꝑ epl̓am pauliad Phil̓. iiij. circa finē ſic dicēs. Quidā gaudēt in banitate mūdi. Alij in voluptate pct̄iTertij in volūtate boni. Quarti in viſionedei. Primū gaudiū eſt ꝑiculoſū vanū. ſecū ꝑnitōſum et inſanū. tertiū gr̄oſum bo. quartū eſt gl̓oſum et veꝝ. Eſt pͥmogaudiuꝫ mūdi. de quo Ioh̓. xvj. Aūdus gaudebit. hoc oſtēdit eſſe bonū quatuor. Pri falſitas caſus. Aerito timet et non gaubet qui videt domū ꝓximi ꝯburi. Ideo Hiere.xlv. Quos plātaui ego euello. vt luciferum.adā. iudā. vniuerſā terrā hanc. vt diluuioet tu queris tibi grandia. Hoc p̄cipue ꝓbatbanitatē gaudij. gaudemꝰ in ſtatu poſſumus dānari. Secundum ignorātia ſtatus.erito dolet et gaudet viator. dubitatde rectitudine vie. Nemo aūt ſcit an amorevl̓ odio dignus ſit Eccͣs. ix. Et ideo Thob̓. v.Quale gaudiū mihi ē qui in tenebris ſedeo.Tertiū ē cauſe gaudij trāſitus. Plus dolꝫ ꝙͣgaudeat pr̄ vidēs filiū hodie naſci cras mori. Sic mūdus trāſit de gaudemus. IdeoIob. xx. Gaudiū ypocrite .i. mūdi inſtarcti. Quartum ē multiplicitas reatus. Uaneexpēdit ſuꝑflua obligat̉ ad multa. In multis em̄ offendimꝰ om̄es qd̓ emēdare tenemurluctu. ideo vane gaudemus Iſa. xxij. Uocauit dn̄s ad fletuꝫ et planctū ad caluitiumecce gaudiū et exultatō ⁊cͣ. Secūdo ē gaudiū peccati de quo Eccͣi. xix. Qui gaudet iniquitate: de notabit̉ .i. de nota libri vite delebitur. Qd̓ gaudiū oſtēdunt eſſe inſanū qͣtuor.effitiens. materia. forma. et finis. Aliqn̄ em̄iudicatur res vituꝑabilis rōne efficiētis. vtdona iniquoꝝ. Aliqn̄ rōne materie. vt nummus plūbeus. Aliqn̄ rōne forme. vtſtruoſus. Aliqn̄ rōne finis. vt ſi renaꝝ cantus. Sic gaudiū peccatorū ẜm quālibet ſuicauſam vituꝑabile inſanū ē. Et pͥmo rōneefficiētis. Si laborās ad mortē ridret gauderet: reputaret̉ freneticus. Peccās mortaliter laborat ad mortē aīe Eccͣs. ij. Riſū reputaui errorem. et gaudio dixi. quid fruſtradeciperis. Vere peccator decipit̉ ignorantiā ſtatus. qꝛ ſi auerteret peccati maculam.offenſam. et penā: fleret. ẜm illud Luc̄. xix.Qm̄ ſi ꝯgnouiſſes et tu ⁊cͣ. Secūdo rōne materie fatuus reputaret̉. ignē ad ſe ꝯburē. vel laqueū ad ſuſpēdendū. vel gladiū adſe interficiendū faceret ſcient̓ et gaudenter.ſic facit qui gaudet in peccato. Ideo ꝓue rb̓.xv. Gaudium eſt ſtulto facere ſtultitiā. Tertio ratōne forme. Fatua eſſet mulier que coram marito ſuo oſtenderet ſigna impudicitie ſue. Sic fatui ſunt qui in choreis ꝯmeſ-