Druckschrift 
1 (1478)
Entstehung
Seite
194
Einzelbild herunterladen
 

TitulusQuartus

Apoſſunt cōſiderari in generali ſimul omnes.et ſic non ſunt in poteſtate noſtra. quiavni obuiare nitimur: ex alia ꝑte motus illicitus ſurriꝑe poteſt. Cuius ratō eſt. quiap̄t ſimul intentio volūtatis renitentis ꝯtradiuerſa in actu. aūt in ſenſualitatepoſſit eſſe mortale peccatum triplici ratōneꝓbatur. Primo ſic. Aortale peccatū habeteſſe in illa potentia quam homo poteſt ſeparari a deo. qd̓ patet qꝛ peccatū mortalefit ſeꝑatio a deo. ſꝫ ſeꝑari a deo ē ſenſualitatis. ſed rōnis et voluntatis. Secundaeſt. quia peccatum mortale ſemꝑ ſequit̉ iuditium ratōnis. ſed motus illiciti ſenſualitatis p̄ueniunt iuditium ratōnis. ergo mortale nullo modo habet eſſe in ſenſualitate. ſetin ratōne et voluntate. Tertia ratō eſt. quiain eadem potentia habet eſſe actus virtutiset peccati. ſiue meritum et demeritū. ſꝫ actꝰvirtutis ſeu meritum non perficitur per ilquod eſt ſenſualitatis ſꝫ magis per id quodeſt rationis et voluntatis. cuius eſt eligereet ordinare in finem. ergo mortale peccatum non habet qd̓ ſit mortale ex eo eſt ſenſualitatis. cuius non eſt ordinare in finem.ſed ex eo eſt ratōnis et voluntatis. cuius ēauerti ab vltimo fine. hec. b Tho. ſupͣ ſecundum ſen. di. xxiiij. et in queſtionibꝰ de veritate. q. xxv. Item ſciendum ratō ſe poteſthabere ad motus illicitos qui fiūt in ſenſualitate tripliciter. vt .ſ. reſiſtens. vt p̄cipiens.vt non impediens. Et primo ratō ſe habet vtreſiſtens .ſ. quando ipſa ratō et volūtas motibꝰ illicitis ſenſualitatis reſiſtūt .ſ. habendodiſplicentiā de tali motū conatū ad repellendū. et tunc nullum ē peccatum ſꝫ meritūcorone .ſ. ſi ſit in ſtatu merēdi. Secūdo ſe habet ratō vel voluntas vt p̄cipiens motus illicitos ſenſualitatis: puta cum aliqͥs ex ꝓpoſito votum ꝯcupiſcētie excitat et imꝑat. Ettunc ſi ſit illicitum in genere peccati mortalis: erit mortale. Tertio ratio vel volūtas ſehabēt vt non ꝓhibens motus illicitos ſenſualitatis. et tunc talis non ꝓhibens ꝓhibere poſſit: venialiter peccat. Dr̄ autem facere aliqͥs illud quod non impedit cum impedire poſſit. hec. b Tho. vbi ſupra.Quartū principa .§. iiij.le ꝯſiderandū circa ſenſualitatem ē duratioip̄ius. Si em̄ queratur quāto tꝑe motus illiciti ſenſualitatis nobis durent .ſ. rebellioſēſualitatis carnis ad ſpm̄. Rn̄det̉ ī iſta vita ſēſualitas a p̄dicta corruptōe rebelliōeliberari non p̄t. niſi ꝑdiuinum miraculum.vt fuit in beata virgīe. que fuit a fomite miraculoſe liberata. Et nullus naturalit̓ valeat liberari. a predicta corruptōne. ꝓbaturtripliciter. Ratōne .ſ. ſimilitudine. et ſufficiēti diuiſionē. Et ratōne quidem ſic. Neceſ-

ſitatem peccandi ſaltem venialiter: ꝯſequit̉neceſſitas moriendi. Sed in hac vita neceſſitas moriendi non tollitur. ergo nec neceſſitas peccādi ſaltem venialiter. Et ſic nec corruptio ſenſualitatis ex qua predicta neceſſitas venit. Unde ſic ut homo naturaliter morit̉ nec a mortalitate reduci poteſt niſi miraculoſe. ita naturaliter ꝯcupiſcibilis tēditin delectabile. et iraſcibilis in arduū vel difficile. etiam preter ordinem ratōnis. Non ergo corrupto ita remoueri p̄t niſi miraculoſevirtute ſuꝑnaturali. Secūdo hoc idembatur ſimilitudine vel exēplo. Naꝫ ẜm ph̓mvij. ethicoꝝ. Temꝑatus non caret oīnocupiſcētijs. ſꝫ aliqn̄ vehemētibꝰ ꝯcupiſcētijspexat̉. quales pn̄t eſſe in incontinēti ⁊cͣ. Tertio ꝓbatur idem ex ſufficiēti diuiſione. videlicet ex ꝑte medici. morbi. medicinecauſe. Ex ꝑte quidē medici ꝓbatur. Licet deꝰſit potens oēm morbū curare. tn̄ ẜm ordinēſue ſapiētie diſpoſuit voluit. vt om̄is morbus vel corruptio in hac vita non curet̉. Ethoc meliori vt infra patebit. Ex parte v̓omorbi .ſ. culpe vel ſequele. ꝓbatur idem ſic.Licet talis corruptō ſit ꝯtra ſtatum naturepͥmitus inſtitute. eſt tamē conſequens principia nature ſibi derelicte. Ex ꝑte quoqꝫ medicīe talis īfectio natural̓r curet̉. ꝓbat̉ſic. Licet donum gracie quod per xp̄m confert̉ ſit efficatius ꝙͣ peccatum primi hominis. non tamen ordinatur predictum donūad remouendū corruptōnem p̄dictam. que ēnature. ſed ad remouēdum culpam perſone.Demum probatur hoc idem ex ꝑte finaliscauſe ſic. Deus non debet omnino remouere illud ex quo ſequitur bonuꝫ. Sed p̄dictacorruptō eſt vtilis ad multa. et p̄cipue ad vitandum elatōnis vitium. Ideo ꝯueniens eſtvt infirmitas ſenſualitatis maneat etiā pꝰbaptiſmum. Propter quod dicit Apl̓us. ij.ad Corin. xij. Ne magnitudo reuelatōnū extollat me. datus ē mihi ſtimulus carnis mee⁊cͣ. ſicut etiam ſapiens medicus dimittit aliquē morbum non curatum. quia talis curari non poſſet ſine ꝑiculo maioris morbi. hecb. tho. in queſtiōibꝰ de veritate. q. xxv. Etnotādum ip̄a ꝯcupiſcentia in quibuſdamplus in quibuſdam minus inuenitur. Sicuem̄ eſt de ꝑfectōne nature. ita ē de corruptōne eius. Perfectō aūt nature pōt ꝯſiberaridupliciter. Uno ꝙͣtum ad rōnem ſpēi. etſic eqͣliter in omnibꝰ inuenit̉. Alio modo exꝑte indiuidui. et ſic vnus homo in corꝑe eſtpotētior alio in explendis oꝑatōnibꝰ ſpeciēcōſequentibꝰ. Et in mente vnus promptioralio ad intelligendū vel ratōcinandū. Similiter eſt de corruptōne fomitis. qꝛ ſi ꝯſideretprout eſt infectio nature. ſic eſt equaliter inomnibꝰ. Sed ſi ꝯſideretur prout eſt infectioperſone. ſic in vno eſt maior ꝙͣ in alio. ſcd̓m