PrimusTitulus
terminū ht̄ ẜm quē res alteri ꝯiungit̉. neceſt ꝑ totū illud cū quo ꝯtinuatur. Aīa autēeſt ꝑ totū corpꝰ abſqꝫ termino ⁊ ſitu. Un̄ dīcAugꝰ. ꝙ nō eſt in corꝑe ſicut vinū ī vtrē. ſꝫtota toti corpori ꝯiuncta eſt. Eadē rōne necꝑ modū ꝯtiguitatis. ſed nec ꝑ modū mixtōnis. qꝛ ī mixtōe oportet eſſe ꝑtiū diuiſionē.⁊ qꝛ nō pt̄ qd̓cūꝫ quātocūqꝫ corpori miſceri.aīa v̓o quātocūqꝫ corpori ꝯiūgit̉. Sil̓it̓ necꝑ modū imp̄ſſionis. Imp̄ſſū em̄ nō ſubſiſtitſine eo cui eſt imp̄ſſum. vt ptꝫ ī for̄a imp̄ſſaſtatue vel ſigillo. Sꝫ ꝑ modū agglutinatōnis. Qn̄ em̄ egredit̉ vel excidit̉ ſemē ab homine ī pueri generatōne. ſpūs qͥ dr̄ edificator vel artifex ſimul egredit̉. qui diſpoſitōnes acquirit ī corpore priuſꝙͣ aīa infundat̉.et qͣi ad eaꝫ recipiēdā habilitat corpꝰ vl̓ coaptat. Sicqꝫ iſta duo ī vnū glutinat. Suntat̄ vnū nō vt ꝯtinuū vl̓ indiuiſibile. ſꝫ vnūrōne. nō qꝛ ſit eadeꝫ ratio vtriuſqꝫ. ſed qꝛ faciūt vnū cuiꝰ eſt vna ratio .ſ. hoīeꝫ. hec ille.Fit at̄ hec vnio aīe q̄ tūc de nouo a deo creatur. in capite. xl. dieꝝ a principio ꝯceptōisquo ad mares. vel. xlvj. vt notat mgr̄ ſent.poſt Aug. in. iij. diſ. iij. ¶ Et vt dicit Inno.extͣ. de cele. miſ. in qͣdaꝫ. Ad compoſitōꝫ at̄corꝑis elemēta ꝯcurrūt videlꝫ terra. aqͣ. aeret ignis. Et ad vegetatōꝫ eiuſdē corꝑis qͣtuor humores ꝯſil̓es illis ꝯueniāt. videlꝫ ſanguīs. colera. flegma. et melancolia. hec ibi.Colera eſt ſicca ⁊ calida et ꝯgruit igni. Sāguis eſt calidus et humidꝰ et cōgruit aeri.Flegma humidū et frigidū ⁊ ꝯgruit aque.elancolia frigidū et ſiccū et ꝯgruit terre.Ex his humoribꝰ ht̄ homo inclinatōꝫ naturaleꝫ ad aliqͣ vitia et ad aliqͣs virtutes ⁊ ſcientias. Nam colerici inclinātur ad irā ⁊ admagnanimitatem ⁊ fortitudinē. Sāguineiad luxuriā et ad beniuolētiā ⁊ affabilitatē.Flegmatici ad pigritiā et incuriā ⁊ māſuetudinē et patiētiam. Melancolici ad deſꝑationem ⁊ ſuſpitōnes ꝯpunctōeꝫ ⁊ modeſtiā.Ꝙͣtū ad ſcīas ẜm Ioh̓. dn̄ici ī dÿalogo ſuopoſt Albertū magnuꝫ. colerici inclināt̉ admetaphiſicalia. ſanguinei ad naturalia. flegmatici ad moralia. melācolici ad poeticalia. His etiaꝫ correſpondent quatuor paſſiones animi. Gaudiū ſanguini. ſpes colere.timor flegmati. dolor ſeu triſticia melancolie. Et ſicut ex inproportōne humoꝝ corporis generat̉ infirmitas. ita ex inordinatōnepaſſionū infirmitas pct̄i. que tandeꝫ inducit mortem. In huiꝰ figurā dr̄ Luc. vij. hi qͦportabāt .ſ. mortuū ſteterūt. Hi qui portātmortuum in aīa ex inordinatione paſſionūſūt. gaudiū md̓i. ſpes lōgeue vite. timor nōvalēdi penitere vel recidiuādi. dolor aduerſoꝝ que ducūt ad ſepulchrū inferni. Sꝫ grāxp̄i ceſſādo a malis reuiuiſcit pct̄or.
Onitur auteꝫ anima .§. ij.humana tali corpori .ſ. humano valde ꝯuenienter. Et ratio eſt ẜm. bTho. ī prima ꝑteq. lxxvj. qꝛ aīa intellectiua ẜm nature ordinem infimū gradū tenet ī ſubſtantijs intellectualibꝰ. intātū ꝙ nō habꝫ naturaliter ſibi inditam noticiā peritatis ſicut angeli. ſꝫoportet ꝙ eā colligat ex rebus ſenſibilibꝰ ꝑviam ſenſus. vt dicit Dioniſiꝰ. Natura aūtnulli deeſt ī neceſſarijs. Un̄ oportuit ꝙ anīaintellectiua nōſolū hr̄et virtuteꝫ intelligēdi ſed etiā ſentiendi. Actio at̄ ſenſus nō fitſine corporeo inſtrumēto. Oportuit gͦ aīamintellectiuaꝫ tali corpori vniri. ꝙ poſſet eſſeꝯueniēs organū ſenſus. Om̄es at̄ alij ſenſusfundātur ſuꝑ tactū. Ad organū at̄ cōueniens tactus requiritur ꝙ ſit mediū inter cōtraria q̄ ſūt frigidū et calidū. humidū ⁊ ſiccum et ſil̓ia. qͦrū eſt tactꝰ app̄henſiuus. Sicem̄ eſt ī potētia ad ꝯtraria. et pt̄ ſentire ea.Un̄ ꝙͣto organū tactꝰ fuerit. magis reductūad equalitatem ꝯplexionis tanto ꝑceptibilior eſt tactus. Anima at̄ intellectiua habeꝯpletiſſime virtuteꝫ ſenſitiuā: qꝛ ꝙ eſt inferioris p̄exiſtit ꝑfectius ī ſuꝑiori. vt dīc Dioniſius. Unde oportuit corpꝰ cui vnit̉ aīa intellectiua eē corpꝰ mixtū inter oīa alia magis reductum ad equalitateꝫ cōplexionis.Et ꝓpter hoc inter oīa aīalia homo eſt melioris tactꝰ ⁊ inter ip̄os hoīes. qui ſūt melioris tactus. ſunt melioris intellectus. Cuiꝰſignū eſt qꝛ molles carne bene aptos mentepidemus. vt dicit̉ in ſcd̓o de aīa. hec. b Tho.¶ Ꝙͣuis at̄ anime humane ſint ſub̓e incor Pºporee in ſe vt angeli. nō tn̄ ſūt ſingule dr̄ſarum ſpēꝝ vt angeli. ſꝫ oēs aīe ſiue vnite ſiueſeꝑate ſunt vniꝰ ſpēi. et eiuſdeꝫ ꝑfectōis naturalis. etſi nō accidētalis. Ꝙ autē vna aīaſit acutior et virtuoſior alia. procedit vel exmeliori corꝑis diſpoſitōe ⁊ ꝯplexione. vl̓ exmeliori exercitio. vel ex maiori grā collata.Un̄ Sap̄. viij. dr̄. Sortitꝰ ſum aīaꝫ bonaꝫ.¶ In vnionē at̄ anime cū corꝑe aīa ip̄a q̄ adeo immaculata creat̉ maculā ꝯtrahit originalis pct̄i. ꝓpter qd̓ videt̉ ꝙ nō deceat diuinam ſapientiā aīaꝫ humanā corpori infundere. Naꝫ nullus ſapiens ponit theſaurum ſuū ī loco ī quo macl̓aꝫ ꝯtrahit. Sꝫ adhoc rn̄det̉ tripliciter. Primo ſic. qꝛ ſic̄ noneſſꝫ ſapiēs qͥ theſauꝝ in loco mūdo ꝯſeruabilem. poneret ī loco immūdo. ita eſſet valde inſipiens: qͥ theſauꝝ nō aliter ꝯẜuabileꝫetiā pone̓t ī loco immūdo. ⁊ p̄cipue ſi emūbandi theſauꝝ poſſibilitas remane̓t. Scd̓opt̄ ſic rn̄deri. ꝙ ꝙͣuis illi qui ī peccato mortali naſcūt̉ ſint obnoxij. vt pͥuēt̉ illa ꝑticipatōe diuine bōitatis. q̄ ī pr̄ia bt̄os efficit.tn̄ ꝑticipāt facultatē ꝑticipādi illā. Un̄ nō