Druckschrift 
Parva naturalia : [Mit Komm. von Johannes de Mechlinia]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

An in motū manimatorū ſit auquod quielces.

tibia. ſi pedem tibiam moueat quieſcit coxa ⁊c̄. Sil̓r inexpirantibꝰ oportꝫ intus aliquid quieſcere.Utrū aūt in mouente ſeip̄m ẜm locū ſolo oportet aliquid manere. aut etiaꝫ in alterato ip̄o a ſeipſo augmentato. De generatōe aūt ea que apͥncipio corruptōe altera ratio. Si em̄ eſt qd̓quidē dicimus pͥmus motus generatōis corruptōis. hec qͥdem vtiqꝫ erit aliorum fortemotuū omniū. quēadmodum autē in toto inaīali motus pͥmus iſte ꝑficiatur. Quare augmnentationis ſiqͥdem fit ip̄m ſibijpſi alterationis. ſi aūt. non neceſſe. Prime aūt augmentatōes alteratōes ab alio fiunt alteras. Generationis aūt corruptōnis nequaqͣꝫpoſſibile eſt ip̄am cām eſſe ſibijpſi nullam. p̄exiſtere em̄ oportet ei qd̓ mouetur mouens generans ei qd̓ generat̉. Nihil aūt pͥus eſt ipſumſeipſo. De aīa qͥdem igit̉ ſiue moueatur ſiueet ſi mouet̉ qūo mouetur pͥus dictū eſt in determinatis de ipſa.Hic ꝯn̄ter ph̓s mouet dubitatōnem de alijs motibꝰa motu locali in aīatis reꝑtis dicēs. Utrū ſoluꝫ in motulocali aīalis ſeip̄m mouentis requirat̉ aliqd̓ fixū qͥeſcenset in alijs motibꝰ. ſicut in motu alteratōis augmentationis. De generatōe vero corruptōne fit a pͥncipiointrinſeco alteratio eſt. qꝛ ẜm generatōem eſt a pͥncipiointrinſeco adquiritur eſſe. ideo p̄t eſſe aliquid talimotu ſeipſum moueat. Si aūt generatio ſit pͥmus moterit cauſa alioꝝ motuū. qꝛ pͥmuꝫ in vnoquoqꝫ genere eſtcauſa alioꝝ. ſil̓iter eſſet in toto vniuerſo. Si em̄ eſſet generatio primus motus in celo. eſſet cauſa motus localisnūc aūt non eſt ſic. qm̄ generatio eſt finis motus alterationis preſupponentis motum localem. ideo generatiop̄t eſſe pͥmus motus in celo. Tamē ſicut motus localiseſt pͥmus in vniuerſo. ita generatio in aīali generat̉mus motus eſt. dico via generatōnis. qꝛ via perfectionismotus localis eſt pͥor. Uel aliter p̄t exponi. videlꝫ ſi in toto generatio eſſet primus motus. ſic totum eſſet generatum. ſic em̄ in aīali cum generat̉ generatio eſt pͥmus motus. Hanc dubitatōem ſoluit. pͥmo qͣꝫtum ad alterationē augmentatōem. iecūdo qͣꝫtum ad generatōem. ibiGenerās aūt. Soluit aūt ſub ꝯditōe qͣꝫtum ad augmētatōem alteratōem. dicens aīalia habeant in ſe pͥncipiū ſue alteratōis. Et huius eſt. qꝛ augmentuꝫ fit aliquo adueniente qd̓ ꝯuertit̉ in ſub̓am menbꝝ eiꝰ qd̓ d̓rnutriri. nutrimentū aūt in pͥncipio eſt ꝯtrariū. ideo oꝫip̄m digeri. hoc aūt fit alteratōem. alteratio ꝟo non fitniſi aliqua ꝟtute inexiſtente. ſi aūt aīalia habeāt in ſe pͥncipiū ſue augmentatōis oportꝫ vt habeant in ſe pͥncipiūalteratōis. ſi aīalia a ſe augmētent̉ a ſe alterent̉. pͥmetn̄ augmentatōnes alteratōnes fiunt ab alijs cauſiset ab aliquo pͥncipio ſicut apparet in embrione. alteratioem̄ fit in materia ex qua generat̉ aīal non eſt a pͥncipiointrinſeco ſed extrinſeco. et verū eſt aīalia mouent̉ iſtismotibꝰ a ſe que hn̄t pͥncipiū iſtoꝝ motuū in ſe. illud autēpͥncipiū qͥeſcens eſt. ideo in motu alteratōis augmen

tationis eſt aliqd̓ fixum ſtans qd̓ vel eſt virtus aīe alterat augmentat in alterata augmētata ſaltē illa alteratiōe quā alterat ſe. vel ſi qͥdē vna ꝑs alterat̉ a ſeip̄amo. fixū eſſꝫ illud altera ꝑs in qua virtus erit alterādi. otn̄ alterat̉ illa alteratōe ẜm illū gradū. Quātū ad generatōem vero ſoluit p̄dictā q̄ſtionē dicēs. nihil p̄t moueri a ſeip̄o motu generatōis. Cuiꝰ eſt. qꝛ ſicut dictuꝫeſt generās ex hoc generat qꝛ eſt mouens. eſt aūt mouēsex hoc eſt actu. quare oꝑtet generās eſſe actu. qd̓ auteꝫgenerat̉ eſt in potētia eſt in fieri generatōis. nihil p̄t ſemouere iſto motu. al̓s em̄ idem eſſꝫ pͥus ſeip̄o poſteriꝰet ſuijpſius. ſunt impoſſibilia Et qꝛ pͥmū pͥncipiuꝫmotus in aīali eſt aīa. crederet aliqͥs ip̄e vellet diceremodo aīa mouet̉ ſi mouet̉. ideo d̓t hoc remouēs ſiueaīa moueat̉ ſiue et ſi moueat̉ qualiter moueat̉ dcm̄ eſtin libro de aīa vbi dictum eſt de ipſa. ideo nihil hic dehoc determinat.Incidūt dubia Primūdubiū eſt Quod eſt ſubiectū huius libri Sol̓o. Aīalẜm mobile eſt a ſeip̄o. Pro quo aduertēdū vt ph̓siij. phy. d̓t. Ncc̄e eſt volentē ꝯſiderare naturā ꝯſideraremotu qui eſt nature actus. qꝛ ignorato motu ncc̄e eſt naturam ignorari. Inde etiā ꝓpter hoc natura motū definit̉. ꝯſiderante de motu oꝑtꝫ cōſiderare de naturalibꝰeo naturalia ſunt illa que hn̄t intra ſe pͥncipiū motus.Et hoc ſub drn̄tia. qꝛ quedā hn̄t intra ſe pͥncipiū ſui motus paſſiuū. ſicut oīa naturalia. ſiue ſint naturalia a natura particulari ſiue a cōi vl̓. qualis eſt in celeſtibꝰ. Que ꝟo hn̄t in ſe pͥncipiū actiuū ſui motus. ſolū paſſi. ſicut aīata. Et qꝛ motus eſt varius oīa hn̄t eqͥliterſui motus pͥncipiū. ſed quedā hn̄t pͥncipiū motus nutrititionis augmētatōis. diminutōis alteratōis. ſine motulocali. vt aīata aīa vegetatiua. Qued ā cuꝫ motu locali. ſicut aīalia. hoc ſub drn̄tia. qꝛ quedā ſunt que mouent ſemotu ſyſtoles diaſtoles. vt aīalia imꝑfecta. quedā vero hoc mouētur ꝓgreſſiue vel de loco ad locū. ſicut aīaliaꝑfecta. Motu aūt generatōis ſimpl̓r totalis non mouet aīatū qd̓cūqꝫ ſeip̄m. Cuius eſt. qꝛ illud qd̓ generat eſt ens in actu. illud aūt qd̓ generat̉ eſt in pura potentia. fit in actu generatōis finē. ergo idē neq̄at eſſein actu in potētia ſeqͥt̉ poterit qd̓cūqꝫ aīatū ſeip̄mmotu gn̄atōis mouere. dixi gn̄atiōis totalis. qꝛ cuꝫ aīataſeſe nutriāt. nutritio ſit qͥdā ꝑtialis generatio. ptꝫſe partialiter generēt. ſed totali generatōe Uerū ꝓprieet īmediate aīālia mouent ſe motū ad formā. vt circaoctauū phy. dici ſolet. Augmētatōe em̄ ſicut nutritiōeagit ip̄m nutritū vel auctū in nutrimentū nutriēs augens. vn̄ p̄t aīal ſua volūtate virtuteꝫ aīe nutrirevel extendere ſe. ſed calorē naturalē corꝑis ſubſeruientem aīe aſſimilat nutrimentū ſibi auget̉ nutriēdo augendo. qꝛ in hoc ſibi incorporādo agit d̓r ex ꝯſequēti ſead formā mouere. Dicit̉ mediate. qꝛ mediante motu locali ſe mouet alterando Et qꝛ de alijs motibꝰ puta nutritionis augmentatōis alteratōnis dcm̄ eſt in libro deaīa. ideo de motu locali dicenduꝫ nūc qūo aīal ſe moueredicat̉. hoc quidē non in ſe abſolute. ſed qͣꝫtum ad virtutes. partes organa quibꝰ ꝑficit̉ Sed qꝛ ſuꝑius dictumeſt ꝑs ſubiectiua pͥncipalis corꝑis mobilis eſt ſubiectū alicuiꝰ libri paruoꝝ naturaliū poſſet alicui videriaīal mobile ꝓgreſſiuo motu ſit ſubiectū. Ad qd̓ dici

Q ij.