Druckschrift 
Parva naturalia : [Mit Komm. von Johannes de Mechlinia]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De cauſa mortis. et deſitionis ipſius calidi

Omnibꝰ quidē igitur corruptio fit proptercalidi alicuiꝰ defectū Perfectis aūt in quo ſubſtātie prīcipium. Hoc aūt eſt quēadmodū dic eſt prius in quo ſurſum et deorſū copulāturplantis quidē medium vitulaminis et radicisAnimalium aūt quidē habētibus ſanguinemcor. exanguibꝰ aūt proportionabile Hoꝝ autēquedā virtute multa prīcipia habēt. tameractu. ꝓpter quod entonioꝝ quedā diuiſa viuūtet ſāguinē habētium quecūqꝫ vitalia valdeſūt multo tēpore viuūt ablato corde vtputa tottuce et mouētur pedibꝰ a hūc exiſtētibꝰ tortualibus propter componi naturā ipſorū beneſimiliter entonijsHic cōſequēter aſſignat cām mortis Et duo facit primo oſtēdit mors accidit ꝓpter defectū calidi. ſcd̓o oſtēdit quomodo accidit iſte defectus calidi. ibi Principiumaūt vite. Quātum ad pͥmum dicit mors accidit ꝓpterdefectū calidi. omnia em̄ animalia ẜm naturam corrūpūtur ꝓpter defectum calidi Cuius ratio eſt qꝛ omnia quandam caliditatem habēt quam neceſſe eſt ſaluari ſi debeantviuere ita ad corruptiōem illius calidi neceſſe eſt ipſacorrūpi. ſed animalia perfecta corrūpuntur propter defectū calidi in parte principali vbi eſt principium ſubſtātieſcꝫ ipſa anima. propter ꝑticipationem calidi cuiuſdamin illa parte pͥncipali inueniūtur viuere ergo propter corruptionē eiuſdem in eodem principio corrupuntur. Huiuſmodi aūt principiū eſt particula media ad quam coniūguntur ſurſum deorſum. Ut in plantis mediū radicis vitulamīs eſt particula huiuſmodi In animalibusvero habētibus ſanguinē cor. in exanguibus proportōnabile cordi Et ſubdit ph̓us tale pͥncipium in quibuſdaꝫinuenitur multū ẜm virtutem. licet actu ſit vnum. ideovnum animal actu. ē plura ẜm virtutē Et ideo animaliaentonia multa. habentia talia pͥncipia virtute. diuiſa inmulta. viuūt. quedam etiaꝫ habētium ſanguinē queoptime cōſtituta ſunt nec multū vitalia. viuūt adhuc ablato corde ita pars que aufertur cum corde viuat ſitanimal. relique vero partes inueniūtur moueri puta pedes quibus pedes ſunt coniuncti. hoc autem acciditeis quia non ſunt optime compoſita maxime vna ſicutdictū eſt pͥus ſunt ſimilia quantū ad hoc entonijs.Prīcipiū aūt vite deficit habentibꝰ refrigeretur calidum. cōmunicās ipſi. et quēadmodū em̄ dictum eſt frequenter contabeſcit ipſum a ſeipſo. Quando igitur his quidē pulmohis aūt brācia indurata fuerit propter temporum longitudinē. deſiccatis his quidē brācijshis autē pulmone et factis terreſtribꝰ non poſſūt has ꝑtes mouere. neqꝫ eleuare. neqꝫ ſimulducere. tandē facta incenſione. marceſcit ignispropter quod et paruis paſſionibus aduenientibus in ſenectute velociter moriuntur. propterpaucum em̄ eſſe calidum velut plurimo euapo

rato in multitudine vite. ſiqua vtiqꝫ moleſtia fiat particule. cito extinguitur. Quēadmodumem̄ momētanea et perua in ipſo flāma exiſtente propter paruū motū extinguitur. propter qd̓et ſine triſticia eſt que in ſenectute mors. Nullaem̄ violenta ipſis paſſione contingente moriū/tur Sed inſenſibilis anime abſolutō fit omni Et infirmitatum quecūqꝫ faciunt pulmoneꝫdurum. aut naſcētijs aut ſuperfluitatibus. autcaliditatis egritudinalis exceſſu. quēadmodūin febribus ſpiſſum ſpiritum faciūt propterpoſſe pulmonem longe tollere ſurſum et dimittere Tādem aūt quādo amplius potueruntmouere moriūtur expirātiaHic conſequēter aſſignat tauſā defectus calidi ſeu pͥncipij dicens primum prīcipiū vite. ſcꝫ anima deficit vitam habētibꝰ cum refrigeratur calidū et ipſum cormunicans et habēs in ſe calorem. Sicut em̄ ſupra dictūeſt calidū corrūpitur marceſcendo propter hoc corrūpit humidū. qd̓ eſt ſubiectū eius. hoc aūt fit propter defectū refrigerationis Accidit aūt iſte defectus ſic In habētibus em̄ pulmonē. pulmo eſt inſtrumētum reſpirationis. in reſpirātibus brancie. cuꝫ ergo propter temporis longitudinē pulmo brancie indurate fuerint ex conſumptione humidi in eis ita fiūt terreſtres. tunc aīalianequeūt iſtas partes leuare. ſunt em̄ taliter alterate inepte ad motū tunc facta quadā intenſione calidi vl̓ intenſōne propter defectū humidi corrūpitur humidū naturale qd̓ erat ſubiectū ipſius calidi quo corrupto corrūpiturcalidum per cōſequens accidit mors. Et iſtud declarat ex duobꝰ qͣꝫtum ad hoc dictum eſt mortem cauſariex defectu calidi. Primo qꝛ mors accidat ex defectucalidi ideo cōtingit in ſenectute modicis exiſtentibuspaſſionibus inducitur mors. quia in ſenectute viuentiamodicū habent calidum eo calidum cōtinuum agit inhumidū ipſum conſumendo. quanto autem plus conſumitur de humido. tāto calidum amplius debilitatur Etqꝛ in ſenectute ꝓpter temporis diuturnitateꝫ humidumfere conſumptum eſt ideo calidum eſt paucum. Si ergo fiat aliqua parua moleſtia ꝑticule que eſt inſtrumētūrefrigeratōis ipſis ſenibus. ſtatim ſenes moriuntur. ꝑuoem̄ exiſtente calido momentaneo propter modicumtrarium corrūpitur ipſum. ſicut videmus parua flamma exiſtens in humido propter ꝑuum motum vēti extinguitur Et quo infert. p. corollarium dicēs animalia inſenectute modico facto motu cōtrario faciliter moriūtur propter hoc mors ſenuꝫ eſt ſine triſticia. Quoniā doloraccidit ex occurſu cōcurſu cōtrarij violentā paſſionē inferentis ꝯtra naturalem inclinationē rei. ideo ſine doloremoriūt̓ fit oīno ſeꝑatio aīe qd̓āmō inſenſibiliter Scd̓odeclarat qd̓ dictū ē qͣꝫtū ad .ſ. mors defectus calidiaccidūt ꝓpt̓ īduratōem pulmonis vel brāciaꝝ. dicēs bn̄dcm̄ eſt defectꝰ calidi mors accidāt ꝓpt̓ īduratōnempulmonis brāciaꝝ eo īfirmitates faciūt pulmonē du ineptū ad motū qd̓ accidit vl̓ ꝓpt̓ adnaſcētiā aūt ꝓpt̓ſuꝑfluitatē humiditatis vl̓ caliditatis ſic̄ accidit in febribꝰ accidētibꝰ ex ſpū humoribꝰ groſſis cito mortē īducūt qꝛ pulmone vl̓ brācijs īduratis īeptis ad motū