Druckschrift 
Parva naturalia : [Mit Komm. von Johannes de Mechlinia]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

De refrigerādi aīaliū ſanguinē habētiū

accepiſſe pulmo propter ſuſceptioneꝫ ſpiritus.Brancias autē ad refrigeratiōeꝫ ab aqua. vnūautē ad vnum oportunum organū vna refrigeratio ſufficiens omnibus Quare quoniāter fruſtra nihil videmus faciēteꝫ naturaꝫ. duobus aūt entibus alterū vtiqꝫ eſſet fruſtra propl̓hoc hec quidē habēt brācias. hec aūt pulmonēambo aut nullūHic oſtēdit ph̓s que animalia refrigerātur per aquādicens omnia animalia que brācias habēt refrigerantur per hoc ſuſcipiūt aquam. habent autem brācias genus animaliū que dicuntur ſalachea genus animaliumquorūdam que ſunt ſine pedibus Sine pedibꝰ autē ſuntpiſces omnes Illi enim piſces qui vidētur habere pedeshabēt ipſos ad modum alarum. Ale em̄ in piſcibꝰ ſunt ſicut pedes in greſſibilibus Inter animalia aūt que pedeshabet vnum eſt qd̓ habet brāciam dicitur codrillos Etſubdit iterū ph̓us nullū animalium ſimul viſum eſt habere pulmoneꝫ bracias Cuius ratio eſt qꝛ pulmo ē organum refrigeratōnis per qd̓ attrahitur aer ad refrigerandum cor in ſua caliditate. vnde pulmo nomē accepit a ſucipiēdo acrem ſeu ſpiritū. quod intelligēdū eſt apud grecos Brancie aūt ſunt inſtrumētum quod attrahitur aqua ad refrigerādū cor in caliditate. manifeſtū eſt auteꝫvnū organum primo per ſe ad vnaꝫ oꝑatōnem oportu eſſe. ideo ex vnitate oꝑationis cōcludi poteſt vnitasorgani. ergo vna refrigeratio ſufficiat omnibꝰ animalibus ab aere vel ab aqua. natura nihil faciat fruſtraſi autem eſſent duo organa vnum ſuꝑflueret. manifeſtū ē vnius animalis poteſt eſſe niſi vnuꝫ organū. ꝓpterhoc quedā aīalia habet brācias quedā pulmonē. nullumaūt habet illa duo ſimulQuod auteꝫ ad eſſe quidem alimēto indigetanimalium vnūquodqꝫ. ad ſalutem aūt refrigeratione eodem organo vtitur natura ad ambohec. quēadmodum quibuſdam. Līgua ad ſapores ad interpretationē ſic habentibus pulmonem vocato ore ad alimēti operationemad expiratōnem reſpiratōnem Non habentibus autem pulmonem neqꝫ reſpirantibus osquidē ad operationem alimēti. ad refrigerationem autē indigētibus refrigeratōne branciaꝝexiſtit natura Qualiter quidem igitur dictoruꝫorganorum virtus facit refrigeratōnem poſterius dicemus Ad impedire autē alimentuꝫſimiliter reſpirātibꝰ accidit ſuſcipiētibus humidum. Neqꝫ enim reſpirātes ſimul ſuſcipiuntalimētum alioquin accidit ſuffocari ingrediētealimēto aut ſicco aut humido. ad pulmoneꝫper arteriam. prius em̄ ponitur arteria īſophago per quam alimētum progreditur in vocatūventrē Quadrupedibus quidem igitur ſanguinem habētibus habet arteriaꝫ velut oꝑcu-

lum epiglotū. auibus autē quadrupedū ouificātibꝰ non ineſt. ſed concluſione idem faciuntſuſcipiētia enim alimentum hec quidem claudūt. hec auteꝫ ſupponunt epiglotū. Progreſſoaūt hec quidem attollūt. hec aūt aperiunt ſuſcipiūt ſpiritum ad reſpiratōnem. habentia autem brācias dimittētia has humiduꝫ per osſuſcipiunt alimentum. arteriam quidē em̄ nonhabēt Quare hec quidem igitur nihil vtiqꝫ ledētur ab ea que humidi decīdētia ſed in ventremingrediēte. propter quod velocem faciūt dimiſſionem ſuſceptōnem alimēti dentes acutoshabēt. oīa fere ſunt karkarotūda em̄ ꝯtingit cōminuere alimentū.Hic cōſequenter ph̓us remouet quoddā dubiū Dixit em̄ vnius oꝑatōnis poteſt eſſe niſi vnum organūcrederet aliqͥs natura poſſꝫ vti vno ad duo Hoc ergo remouēdo ph̓us dicit animalia indigēt alimētoad eſſe. reſpiratōe ad ſaluationem manifeſtū eſt natura in ipſis eodē organo vtitur ad duo ſcꝫ ad eſſe ad ſalutem ipſius animalis. Sicut em̄ natura in quibuſdā animalibꝰ vtitur lingua ad duo ſcꝫ propter diſcretōnem ſaporū. lingua em̄ diſcernimus ſapores. vtitur etiā ipſa etad interpretādum ſiue ad loquēdum Ita in animalibuspulmonē habētibus natura vtitur ore ad duo ſcilicet adalimēti ſuſceptōnem vel digeſtionem ad expirationem reſpirationē In animalibus vero habētibus pulmonem neqꝫ reſpirātibus vtitur ore ad ſuſceptōnem nutrimēti. propter refrigerationem in his que refrigeratiōeindigēt vtitur brāchijs ſeu brāciarum natura Sed quomodo ꝟtus natura organorum facit ad refrigerationēpoſterius dicetur. Et ſubdit ph̓s propter hoc natura vno organo vtitur ad duo impeditur in ſua operatione ita oꝑatio vna ipſius impedit ipſum organūin operatōne altera. Quia animalia reſpirantia ſimulſuſcipiūt alimentum reſpirant. Quia ſi ſimul ſuſciperētalimētum ſiue ſiccum ſiue humidum reſpirarēt accidederet animalia ſuffocari Quia ſuſciperent alimentumaliquid de alimēto ingrederetur per arteriā vſqꝫ ad pulmonē. Quia arteria primo locatur qͣꝫ iſophagus. ꝓpterhoc in quadrupedibus habētibus ſanguinem arteria habet quoddam cooꝑculum quod dicitur epiglotum qd̓ alimentum attrahitur clauditur arteria vocalis itanihil de alimēto ingredi valeat per vocalē arteriam. cumaūt fit inſpiratō aut expiratō tūc aperitur. In auibus ātet in quadrupedibus que ouificāt eſt huiuſmodi epiglotum. ſed illud quod faciūt per epiglotū. habentia ſcꝫepiglotum. hoc ſine epigloto faciūt per cōcluſionemem̄ illa ſuſcipiūt alimetum cōcludunt arteriam. Illa autēque habēt epiglotum illa claudūt arteriam. cum alimētum iam progreſſum ē ad interius amouēt epiglotuminſpirāt aerem Alia vero aꝑiunt ip̄am ſuſcipiunt aereꝫad infrigidādum Et hoc idem declarat in non reſpirantibus dicēs animalia que brācias habent illas aquāexpellūt per os ſuſcipiūt alimentum. talia enim animalia arteriā non habēt ideo ẜm partem illam non pn̄t ledi propter alimētum vel humidum cadēs. ſed alimentuꝫſtatim vadit ad vētreꝫ. vnde auide cito recipiūt alimē-

O i