De ſubiecto cōmuni et proprio ſomni

corpori. Querendū etiā eſt ꝓpter quam cauſam inſuntanimalibꝰ. Et vtrū ſomnus ⁊ vigilia ſimul ꝯueniāt omnibus animalibꝰ vel qͥbuſdam tm̄ ſomnus. alijs vero vigilia. Uel ſint aliqua aīalia que neutrum habent .ſ. necſomnū nec vigiliam. ⁊ aliqua que vtrūqꝫ habent ⁊ vtriſqꝫ ꝑticipant. Quantū ad ſcd̓m tractatu ꝯſiderandū eſtQuid ſit ſomniū ⁊ ꝓpter quam cauſam dormientes interdum ſomniant. interdū vero nō. Et iteꝝ ꝯſiderandūquare accidit qͥbuſdam dormientibꝰ ſemꝑ ſomniare ⁊ nōhabere ſemꝑ ſuoꝝ ſomnioꝝ memoriam Quantū ad tercium tractatū ꝯſiderandū eſt etiam. vtrum ꝯtingat futura p̄uidere ſolum ab homīe. cauſata vel ab aliqua virtute que naturaliter eſt in ip̄o. vel nō. ſed a qͥbuſdā demonibꝰ. Uel ẜm alios expoſitores ꝯſiderandū eſt. Anꝯtingat futura p̄uidere. ſupple ex ſomnijs que ex nobiscauſam habent. vel ab immiſſione demonū. Que expoſitio videtur planior. licet nō ſit ita textui ꝯformis. Querendū etiam eſt. An huiuſmodi ſomnia cauſam habeātordinatam in natura. vel fiant a caſu ſicut qͥdā dixeruntPrimū quidē igitur hic manifeſtū qm̄ circaidem aīal. vigilia quidē eſt et ſomnus. Opponūtur em̄ et videtur ſomnꝰ vigilie quedā priuatio Nā extrema ſemper in alijs et in naturalibus circa idem ſuſceptibile vident̉ fieri et eiuſdē paſſiones eſſe Dico aūt veluti viſus cecitasturpitudo pulcritudo. ſanitas egritudo. fortitudo debilitas. auditus et ſurditas Ampliꝰ aūcet ex his manifeſtū. In quo em̄ vigilātem cognoſcimus in hoc et eum qui ſomno premitur.Sentientem enī vigilare putamus et vigilāteꝫomnē aūt eo ꝙ eorum que extrinſecꝰ aliquid ſētit vel eorū qui in ipſo motuū aliquem. Si ergo vigilare in nullo alio eſt qͣꝫ in eo quod eſt ſentire. manifeſtū quoniā quo quidā ſentiunt. hocvigilāt vigilātia et dormiūt dormiētiaIſta eſt pars executiua pͥmi capituli. In qua agiturde ſubiecto. Cum em̄ ſomnus paſſio quedam eſt cuiusqͥdditas ſine ſubiecto haberi nō poteſt. ideo pͥmo inquirit ſubiectum ſomni anteqͣꝫ ſcrutetur ſomni definitiōemet qͥdditatem Immo licet queſtio de qͥdditate ſomni ſitpͥmo mota. vltimo tamē eam ꝓſeqͥtur. Quia eius noticia ex ſolutō ne aliaꝝ queſtionū plurimū dependet. Diuiditur aūt in duas partes. In prima parte determinatqueſtionē ſcd̓am de ſubiecto ſomni in ꝓemio motam.In ſcd̓a determinat qͥntam queſtionē in proemio motāibi. (Similiter aūt) Prima ſubdiuidit̉ in duas particulas. In pͥma oſtendit quid ſit ſubiectum ſomni generaliter qꝛ animal. In ſcd̓a ẜm quam partem ſit ſomni ſubiectum. Scd̓a ibi (Quoniā aūt neqꝫ anime) Quantumad pͥmam particulam in effectu vult hanc concluſioneꝫ.Somnus ⁊ vigilia habent fieri circa idem quod eſt animal. Primum ſcꝫ ꝙ circa idem fieri habeant probat talratione que ſic formari poteſt. Oppoſita pͥuatiue habētfieri circa idem. Sed ſomnus eſt ꝑuatio quedam vigilie. ergo habent fieri circa idem. Maiorem probat. quiaextrema oppoſitōnis in cōmuni in alijs a naturalibꝰ ⁊ in

ip̄is naturalibꝰ habent fieri circa idem ſuſceptibile ⁊ videntur eſſe paſſiones illius ſuſceptibilis ⁊ ita etiam priuatiue oppoſita videntur fieri circa idem. vt patet exemplariter inducendo. vt viſus ⁊ cecitas. turpitudo ⁊ pulcritudo. ſanitas ⁊ egritudo. fortitudo ⁊ debilitas. auditus ⁊ ſurditas. Scd̓m vero ſcꝫ ꝙ circa idem animal fieri habeant ꝓbat in effectu tali ratōne. Circa id fieri habent ſomnus ⁊ vigilia cuius eſt ſenſus. ſꝫ animal eſt huiuſmodi. ergo ⁊c̄. Minor eſt nota. Sed maiorem ꝓbatph̓us. qꝛ vigilantē aliquē cognoſcimus ⁊ iudicamus: etꝑ ꝯſequens dormientē ſeu ſomno preſſum ꝑ ſenſum. qͥaſcꝫ extrinſecus aliquod ſenſibile ſentit. vl̓ ꝑ aliquē intrinſecoꝝ motuū qui in ip̄o ſunt. vt quādo retrahit virtutēſenſus cōmunis ab exterioribꝰ organis ſenſuū ad interiorum motuum ꝑceptionē vt faciunt forme ſenſibiliumrecepte in organo ſenſus cōmunis vel alterius ſenſus interioris. Si ergo in nullo alio eſt vigilia qͣꝫ in eo in quoeſt ſentire ⁊ ſenſus. qꝛ ſcꝫ manifeſtū eſt ꝙ eo quo ſentiūtaliqua eo vigilant vigilantia ⁊ dormiunt dormientia. tūceſt neceſſe vigiliam ⁊ ſomnum fieri circa idem quod eſtanimal quod erat probandum.Qm̄ aūt neqꝫ aīe propriū ē ſentire neqꝫ corporis. Cuiꝰ eſt potentia eiꝰ ē et actio. motus qͥdē preter corpꝰ anime eſt. Manifeſtū qm̄ neqꝫaīe propria paſſio eſt neqꝫ inanimatū corpꝰ poſſibile eſt ſentire. Cū aūt determinatū ſit priusin alijs de his que dn̄r quaſi particule aīe et denutritiua ꝙ quidē ſeparat̉ ab alijs in corporibꝰvitā habētibus. Alioꝝ vero nullo ſine hoc exiſtentē Manifeſtū ꝙ quecūqꝫ viuentiū augmēti diminutionisqꝫ partic ipāt ſolū qm̄ in his nōeſt ſomnꝰ Neqꝫ enī vigilia velut plantis Nonem̄ habēt particulā ſenſitiuā neqꝫ ſi ſeꝑabile. neqꝫ ſi nō ſeparabile. ptāte enī et eē ſeparabile eſt.Oſtenſo ꝙ ſomnus inſit animali. Cōſequenter in ſecunda ꝑticula oſtendit ẜm quā ꝑtem animali cōueniatſomnus. ⁊ in effectu vult hanc ꝯcluſionē. Somnus ⁊ vigilia nō ſunt paſſiones aīalis ratōne anime vel corporisẜm ſe. Sed ratōne totius coniuncti. Quam in effectuꝓbat oſtendendo ip̄m ſentire nō eſſe ꝓprium anime neqꝫ corporis. ergo nec ſomnus. Cōſequentia nota eſt exdictis. An̄cedens probat in textu ſic. Cuius eſt potentia eiuſdem eſt actio Senſus aūt in actu ſeu ſenſus actoeſt totius ꝯiuncti. Non em̄ eſt ꝓpria anime ſed per corpus ineſt anime. ⁊ ideo nō eſt ſenſus paſſio anime ꝓprianec eſt ꝓpria corpori. quia tunc corpus inanimatū poſſetſentire. ſed hoc eſt falſum. ergo ſentire eſt totius coniuncti. Ex quibꝰ infert ph̓s corollariū. hoc videlicꝫ ꝙ ſomnus non ineſt plantis. Quod in effectu ꝓbat ſic. Quiadictum eſt pͥus in libro de anima de ꝑtibus anime et devi nutritiua ꝙ in his que ſunt animata corꝑa ſeꝑabilesſint ab alijs .ſ. a ſenſitiua ⁊ intellectiua parte. ⁊ nō econuerſo. cum ergo ſomnus ⁊ eius oppoſitum vigilia ſcꝫ. inſunt alicui per ſenſum qui in plantis non inuenitur neqꝫin his viuentibꝰ que ſolum ꝑticipant nutritiuam ⁊ augmentatōnis ⁊ diminutōnis motum. manifeſtum ē plantis ⁊ ſolum vegetatiuam virtutē habentibꝰ nō cōpetere

G