Druckschrift 
De civitate dei : [Mit Kommentar von Thomas Waleys und Nicolaus Trivet]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

fenatus vocauit gneiū pompeiū euꝫ toto exereltū cuip̄erat. vt rēpublicam defenderet. Octauius ergo conſul adiuncto ſibi pompeio ſextorio cui mariꝰ vnampartē copiaꝝ ſuaꝝ ꝯflixit. infelicem at̄ pugnaꝫ noxſuꝑueniens diremit ſexcenti milites ab vtraqꝫ ꝑte occiſi ſūt. poſtera die cum ꝑmixta corpora ad ſepulturādiſcernerent̉. miles pōpeianus id eſt fuerat ī exercitu pompei fr̄is ſui quē ip̄e int̓fecerat corpꝰ agnouitita frater victor victo fratre infelicior parricidiumſuū execratꝰ bella ciuilia ilico pectꝰ ſuū gladio tn̄ſfodiens ſimul lacrimas ſang̓nem fundēs ſuꝑ fratriscorpus ſe ꝓiecit. ſtud etiā narrat valeriꝰ libro. v. etdicit iſte frater alium īterfecit cuꝫ fratris corpusagnouiſſꝫ multū ac diu ꝯuicio deos ob donū impie victorie inſecutꝰ eſt. Iſtud ergo factum ſicut dicit beatus augꝰ. multos ꝯmouerat. vt ſcꝫ ciuilia bella horrerent. ī quibꝫ frater ꝯtra fratrē amicus ꝯtra amicuꝫetiam inſcie dimicabāt et ideo demones vidētes animos hominū ſic ꝯmotos incepunt ip̄i pugnare īterſe vt hominibꝫ p̄berent audaciam pugnandi inter ſeEt infra. ¶Ludos ⁊cͣ. vn̄ iam multa dixi ſcꝫ ſupͣ libroiſto ca. xxj. Et infra. Diſceſſere omnes ⁊cͣ. Iſte verſus ſupͣ exponit̉ capitulo. xxij.Ve ita ſint ⁊cͣ. In hoc capl̓o. xxvj. excludit beatus augꝰ. quandā excuſationem quā aliqui aſſerunt ad defenſionem deoꝝ quādo ip̄is obicitur.nullas dant leges honeſte viuendi. Ad hoc em̄ rn̄detur ip̄i dant tales. ſed tn̄ in occulto quibuſdam iuſtis et religioſis. Sed beatꝰ augͥ. excludit duplicit̓pͥmo qꝛ hoc non faciūt niſi vt illos decipiāt. ſicut intemplis et theatris vbi multitudo ꝯuenit ibi petuntſibi turpiſſima exhiberi. Vbi et qn̄ ſacrati celeſtisaudiebat caſtitatis ⁊cͣ. Credunt qͥdam beatꝰ augͥ.intendit dicere. ꝓpter berecinthiam de cuiꝰ ludisturpibꝫ fecit mentōnem ſupͣ ca. iiij. et ip̄a ſit virgode qua beatus augꝰ. fecit mentōnem dicens. oblectabātur celeſti virgini et berecinthie. ſꝫ hoc eſſe poteſt. primo quia beatꝰ augꝰ. diſtinguit inter celeſtēvirginē et berecinthiā. ſcd̓o qꝛ berrcinthiā fingebātgentiles eſſe mr̄em deoꝝ. que deos ex ſaturno ꝯcepitvt ptꝫ ouidium libro. iiij. de faſtis et ꝯſequēsfuit virgo. tercio qꝛ non fuit celeſtis virgo ẜm eos.qꝛ ſicut ptꝫ ouidiuꝫ libro. vj. de faſtis. et yſidoꝝviij. ethimologiaꝝ ca. vltimo. berecinthia fuit idem terra ſiue numē terre. quarto qꝛ beatꝰ augͥ. hic exprimit deam de qua loquit̉ dicens Celeſtis audiebātcaſtitatis. et ꝯn̄s loquit̉ de dea caſtitate. que etiaꝫdea pudicicia vocat̉. de qua etiā beatꝰ aug̓. infra libro. iiij. ca. xx. in fine facit mentōneꝫ. Iſta at̄ vocabatur celeſtis virgo. qꝛ inter ſigna celi ē ſignum virginis. ſacratos at̄ ītelligit hic augꝰ. eos et eas adſeruiendum huic fuerūt ꝯſecrati. De iſta at̄ loquensaugꝰ. dicit ſe vidiſſe ſibi turpiſſima ſeruicia exhiberivbi turpia repn̄tabant̉. qꝛ non poterant. non eniꝫaliquis vnꝙͣ vera vel ficta crimina impoſuit caſtitatique repn̄tari vel effigari poſſent ſicut de ioue alijsmultis multa tam vera ficta crimīa recitantur. Etideo vt fieret gratū obſequium demonibꝫ ibi turpiſſima exhibebant̉ et ꝯmittebant̉. De turpiſſimis auteꝫ circa deamiſtā ſolebāt fieri ī templo loquit̉ iuuenalis libro. ij. et dicit mulieres ꝯſueuerūt eam vrinaſua ī templo ſuo ſpargere et ſonos turpiſſimos a parte poſteriori iuxta eam emittere. Vn̄ dicit ſic. Maurapudicicie veterē p̄terit aram. Noctibꝫ ponunt lecticas minturiūt hic id eſt mingūt. Fffigiēqꝫ deegis ſimphonibꝫ implent. Simpho ẜm hug̓. d̓r a ſibilo. b. mutata in. f. Et ſignat vno illum ſonum turpeni ſupͣdictum et hoc videt̉ beatꝰ augꝰ. innuere ſupͣca. iiij. vbi dicit. ſpectabamꝰ arepticios audiebamusſimphoniacos. et cito poſt addit. Oblectabant̉ celeſtiꝟgini et berecinthie. nam ſimphoniaci ad celeſtē virginem. arepticij ad berecinthiam pertinebāt. multohijs turpiora narrat iuuenalis que ꝯſueuerunt circadeam pudicicie ſeu caſtitatis fieri. que idi legendacurioſis relinquo AIrgrauis et ph̓us tertulliꝰ ⁊cͣ. In hoc capitl̓oxxvij. ꝯfirmat augꝰ. qd̓ in p̄cedēti capil̓o dixeratbauerat ſeꝫ dij id eſt demones delectant̉ ī immūdieijs. et volunt ſibi exhiberi. et pͥmo facit quod dictumeſt. ſcd̓o ibi. hanc taliū. approbat factuꝫ romanorumquātum ad ſcenicos ludos quos exercebāturturpia grauiter notauerūt vt etiam dictū fuit ſupͣ ca.xiij. Narrat autē hic beatus augꝰ. de ludis flore deeexhibitis. teſte et auctore ludoꝝ tertullio tūc futuro poſtmodū facto edile. ediles habebant curaꝫ infraciuitatem domoꝝ ſeuediū. vt ſcꝫ ab igne p̄ẜuarēturet vie eſſent mūde et de ludis faciēdis et de multistalibus. Ludi autem dee flore ſcꝫ eſt dea floꝝ.et fingit eſſe miniſtra veneris et hr̄e pt̄atem ſuꝑ floritōibus. cuius feſta celebrātur rome terciodie maij.vt ptꝫ ouidiū libro. v. de faſtis. in cuiꝰ cultu vtebātur veſtibꝫ diuerſoꝝ coloꝝ qꝛ flores hn̄t fere om̄escolores. et portabāt cereos accenſos vel qꝛ flos ſplendet ſicut ignis. vel qꝛ delicijs nocturna licentia nr̄is.ẜm ouidium qui loquit̉ in ꝑſona dee flore volens innuere de nocte vacabāt luxurie cultores eius. denocte autem eſt vſus cereoꝝ. De turpitudine eoꝝ quefiebāt in honorē dee flore ſatis inuerecūde loquituriuuenalis libro. ij. ſicut et de hijs fiebāt circa deaꝫpudiciciā. Et fuerunt ludi turpes patꝫ qꝛ ſicut narrat valeriꝰ libro. ij. ca. vltimo. marco cathone ludosflorales id̓ eſt ludos dee flore. quos meſſius edilis faciebat. ſpectante populo mimi ederētur id eſt ꝓcederent extra ſcenā ad ludendū poſtulare erubuit. quodcuꝫ catho cognouiſſꝫ diſceſſit a theatro. ne ſui pn̄tiaſpectaculi ꝯſuetudinē impediret quo abeūte priſcummorem iocoꝝ reuocarūt. Tame ouidius excuſat totum yronice dicēs fic. Turba quidē cur hos celebretmeretricia ludos ſcꝫ flore. ex difficili cauſa petitafuit non ē ex tetricis id eſt crudelibꝫ vel triſtibusē dea magna feſtis ſcꝫ dea flora. vult ſua plebeioſacra patere choro. Et mouet etatis ſpecies duꝫ floreat vti. Contēnit ſpinā cecidere rōſe id ē ꝯtenituretas anilis ꝑdiderit florē iuuētutis ideo deauet vti flore iuuētutis. Hec ouidiusB iſtaꝝ immūdiſſima ⁊cͣ. In hoc ca. xxviij. oſtēdit beatus augͥ. ex declaratis ī hoc libro nimiſirratōnabiliter cultores deoꝝ inſultabant xp̄ianis. xp̄iani habeāt a xp̄o legēs maxīe honeſtatis.Ec potius ꝯcupiſce ⁊cͣ In hoc capl̓o. xxix. hortatur beatus aug. romanos a multis dijs ad vnumdeum ꝯuerſos. vt ꝑſeuerent in bono occaſionē ſumentes ex oſtēſis in libro iſto. Illic em̄ tibi non veſtalis focus. non lapis capitolinus ⁊cͣ. lapidē capitolmumītelligit ymagine iouis. vel alicuiꝰ alterius dei vl̓ dee vel quē celebrabat̉ in capitolio. ibi erant em̄ ſimulachra et templa deoꝝ multoꝝ ſicut iouis iunonisalioꝝ magnoꝝ. Pro tāto vero dicit. veſtalis focusqꝛ veſta quam deā igneam intelligebant habebat ẜm ouidium libro. vj. de faſtis ymaginē aliquamſicut alia numīa. et hoc qꝛ ignis in ſe poteſt bn̄ effigiari. et ideo ī templo eius fouebatur ignis et dicebatur ignis eternus. vel ꝑpetuus. Et fuit negligētia fouēdi hunc ignem crime capitale. vn̄ dicit valerius libro pͥmo ca. .j. licinus pontifex maximus ꝟginemveſtalem id ē dee veſte ꝯſecratam iudicauit igne cremandā. qꝛ quadam nocte paꝝ diligens eterni igniscuſtos fuiſſet. Et titus liuius libro. viij. de ſcd̓o bellopunico ponit int̓ ꝓdigia ille ignis ex negligentiafuit extinctus. Quia vero veſta habuit tēpluꝫ in capitolio ideo ſimul loquit̉ augꝰ. de veſtali igne et de ſapide capitolino. Et infra. ¶Nō tam iuno troianis ⁊cͣde ira iunonis contra troianos dixi ſupra libro primocapitulo tercio. Et infra Tu ip̄a non ꝑua ex ꝑte ⁊cͣhoc dicit qꝛ ip̄a ſcꝫ roma notauit ſcenicos. tamē intoto recte de talibꝫ iudicauit. quia ludis ſcenicis eos