¶ Ca. xxxviijAm vero ſi longe antiquiora repetā ⁊ ante illud grāde diluuiū noſtererat vtiqꝫ noe pr̄iarcha que ꝓphetāqͦꝫ nō immerito dixeriꝫ. Si quidē ip̄a archaquā fecit et in qua cū ſuis euaſit ꝓphecia noſtroꝝ tempoꝝ fuit. Quid enoch ſeptimꝰ abadā. Nōne etiā in canonica epl̓a apl̓i iude ꝓphetaſſe p̄dicat̉. quoꝝ ſcripta vt apud iudeos ⁊ apud nos in auctoritate nō eſſent nimiafecit antiquitas. ꝓpter qua videbant̉ habendaeſſe ſuſpecta. ne ꝓferent̉ faſſa eſſe ꝓ futuris. Nam ⁊ ꝓferunt̉ quēdā que ip̄oꝝ eſſe dicunt̉ ab eis qui ꝓ ſuo ſenſu paſſim qd̓ voluntcredunt. Sꝫ ea caſtitas canonis nō recipit.nō qd̓ eoꝝ hominū qui deo placuerūt reprobet̉ auctoritas. ſꝫ ꝙ iſta eſſe nō credant̉ ipſoruꝫ. Nec miꝝ debet videri ꝙ ſuſpecta habētur que ſub tāte antiquitatis nomine ꝓferutur. qn̄quidē in ip̄a hiſtoria regū iuda ⁊ regūiſrl̓ que res geſtas ꝯtinet. de qͥbus eidē ſcripture canonice credimꝰ ꝯmemorant̉ plurimaque ibi nō explicant̉. et in libris alijs inueniridicunt̉ quos ꝓphete ſcpͥſerunt. et alicubi eorum qͦꝫ ꝓphetaꝝ nomīa nō tacent̉. nec tn̄ inueniūtur in canone quē recipit populus dei.Cuius rei fateor cauſa me latet. niſi qd̓ exiſtimo etiā ip̄os quibꝰ ea q̄ in auctoritate religionis eſſe deberet ſanctꝰ vtiqꝫ ſpiritꝰ reuelabat. alia ſicut homīes hiſtorica diligencia alia ſicut ꝓphecias inſpiracōne diuina ſcribe̓.atqꝫ hec ita fuiſſe diſtincta. vt illa tanqͣꝫ ipſisiſta vero tanqͣꝫ deo ꝑ ip̄os loquēti iudicaretur eſſe tribuēda. ac ſic illa ꝑtineret ad vbertatem cognicōnis. hec ad religioniſ auctoritatem. in qua auctoritate cuſtodit̉ canō. preter quē iaꝫ ſi qua etiā ſub nomīe veroꝝ ꝓphetaꝝ ſcripta ꝓferuntur. nec ad ip̄am copiamſciencie valent. quoniā vtꝝ eoꝝ ſint quoruꝫeſſe dicūtur incertū ē. ⁊ ob hoc eis nō habet̉fides. maxime hijs in qͥbus etiā cōtra fideꝫ libroꝝ caonicoꝝ quedā legūtur. ꝓpter quodea ꝓrſus nō eſſe apparet illoꝝ. ¶ Ca. xxxix.On itaqꝫ credendū eſt ꝙ nōnulli arevocabatur heber vnde hebreoꝝ vobitrātur hebreā tm̄ linguāꝑ illū quicabulū eſt fuiſſe ſeruatā atqꝫ ind̓ ꝑueniſſe adabrahā. hebreas aūt literas a lege cepiſſe q̄data ē ꝑ moyſenſꝫ pocius ꝑ illā ſucceſſioneꝫpatrū. memoratā linguā cū ſuis literis cuſtodiā. Deniqꝫ moyſes in ppl̓o ꝯſtituit qui docedis literis p̄eſſent priuſqͣꝫ diuine legis vllasliteras noſſent. Hos appellat ſcriptura gramatos yſagogos qui latine dici poſſunt literaꝝ inductores vel introductores eo ꝙ easinducāt id eſt introducāt quodāmō ī cordadiſcenciū. vel in eas pociꝰ ip̄os quos docentNulla igit̉ gens de antiqͥtate ſue ſapiēcie ſuper patriarchas ⁊ ꝓphetas noſtros quibusdiuina inerat ſapiēcia vlla vanitate ſe iactauerit. qn̄ nec egiptꝰ inuenitur que ſolet falſo⁊ inanit̓ d̓ ſuaꝝ doctrinaꝝ ātiqͥtate gloriari.qͣlicūqꝫ ſapiencia ſua pr̄iarchaꝝ nr̄oꝝ tꝑe p̄ueniſſe ſapiēciā. Neqꝫ em̄ quiſqͣꝫ dicere audebit mirabilium diſciplinaꝝ eos ꝑitiſſimos fuiſſe anteqͣꝫ literas noſſent id eſt an̄qͣꝫ yſis eoveniſſet eaſqꝫ ibi docuiſſet. Ip̄a porro eoruꝫmemorabilis doctrina que appellata eſt ſapiencia quid erat niſi maxime aſtronomīa. et ſiquid aliud taliū diſciplinaꝝ magis ad exerceda ingeniaqͣꝫ ad illuminādas vera ſapiēcia mētes ſolet vale̓. Nā qd̓ attinet ad ph̓aꝫque ſe doce̓ ꝓfitetur vnde fiat homīes beaticirca tꝑa me̓curij quē termegiſtꝝ vocauer̄tī illis terris eiuſm̄oi ſtudia claruerūt. lōge qͥdem ante ſapiētes vel ph̓os grecie ſꝫ tn̄ poſtabrahā ⁊ iſaacͣ ⁊ iacob ⁊ ioſephnimiꝝ et̄ pꝰip̄m moyſen. eo ꝙ ip̄o tꝑe qͦ moyſes natuſ eſtfuiſſe reꝑitur athlas ille magnꝰ aſtrologusꝓ mēthei frater maternꝰ. auꝰ mercurij maioris. cuiꝰ nepos fuit termegiſtꝰ ille mercuriꝰCa. xxxx. ſælRuſtra itaqꝫ vaniſſima p̄ſumpcionegarriūt qͥdā dicētes exqͦ rōnem ſyderuꝫ cōprehēdit egiptꝰ ampliꝰ qͣꝫ cētum annoꝝ milia numerari. In qͥbꝰ em̄ libriſiſtum numeꝝ collegerūt qui nō multū an̄ annoꝝ duo milia literaſ magiſtra ijſide didicerunt. Nō em̄ ꝑuꝰ auctor ē in hiſtoria pharroqui hoc ꝓdidit qd̓ a literaꝝ et̄ diuinarū veritate nō diſſonat. Cū em̄ ab ip̄o pͥmo homīeqͥ ē appellatus adā nōdū ſex milia annoꝝ cōpleātur. quō nō iſti ridēdi pociꝰ qͣꝫ reuellēdiſunt. qꝛ d̓ ſpacio tꝑū tā diuerſa et huic explorate veritati tā cōtraria ꝑſuadere conātur.Cui em̄ melius cū narret p̄terita credimꝰ qͣꝫqui etiā futura p̄dixit que p̄ſēcia iā videamꝰNa et ip̄a hiſtoricoꝝ inter ſe diſſonāciā copiam nobis p̄bet vt ei pociꝰ credere debeamꝰqui diuine qua tenemus nō repugnet hiſtorie. Porro aūt ciues impie ciuitatis diffuſevſqꝫ quaqꝫ ꝑ terras cū legūt doctiſſimos homines quorū nullꝰ cōtemneda videatur auctoritas. inter ſe de rebꝰ geſtis ab etatis noſtre mēoria remotiſſimis diſcrepātes. cui pocius crede̓ debeāt nō inueniūt. Nos vero innoſtre religiōis hiſtoria fulti auctoritate diuina quicq̓d ei reſiſtit nō dubitamꝰ eſſe falſiſſimū. quomodolibꝫ ſe ſe hēant cetera ſecularibꝰ curis. que ſeu vera ſeu falſa ſint. nichilmomēti afferūt. quo recte beateqꝫ viuamꝰ.¶ Ca. xli.
Druckschrift
De civitate dei : [Mit Kommentar von Thomas Waleys und Nicolaus Trivet]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten