Druckschrift 
De civitate dei : [Mit Kommentar von Thomas Waleys und Nicolaus Trivet]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

illaꝝ vero ad eternam mortem ſcd̓a dicit̉corpora reuiuiſcantCa. ix.Ed id tēpus anime a corpore ſeparate aūt in bonis ſunt aut in malis vtrūpoſt mortē potius an in morte dicēdū ē. Siem̄ poſt mortē e. ipſa mors trāſactaatꝫ preterita ē. ſed poſt vitā p̄ſens animebona aūt mala eſt. mors autem tūc eis malaerat qn̄ erat hoc eſt quādo eam patiebātur morerētur quoniā grauis et moleſtuseius inerat ſenſus malo bene vtūtur boni.Peracta aūt mors quonam modo vel bonavel mala eſt q̄iam eſt Porro ſi adhuc diligētiꝰ attēdamus. nec illa mors apparebit: cuius graue ac moleſtū in morientibusdiximꝰ ſenſū. Quādiu em̄ ſenciūt adhuc vtiqꝫ viuūt: et ſi adhuc viuunt an̄ mortē quā inmorte potius dicendi ſunt. qꝛ illa venerit aufert om̄em corporis ſenſum ea ꝓpinquāte moleſtus eſt: ac hoc quomodo morientes dicamus eos nodum ſunt mortui. ſꝫimminēte morte extrema mortifera afflictōe iactātur explicare difficile eſt. etiamſi recte iſti appellātur moriētes. qꝛ mors iam impendit aduenerit. moriētes ſedmortui nūcupātur Nullus eſt ergo moriēsniſi viuēs: quoniā in tanta eſt extremitate vite inquāta ſunt qͦs agere aīam dicimꝰprofecto nōdum aīa caruit adhuc viuit.Idē ipſe igitur ſimul moriēs ē et viues. ſꝫmorti accedens vita cedēs. Adhuc tamenvita qꝛ ineſt aīa corꝑi nōdū at̄ ī morte qꝛ receſſit a corꝑe Sꝫ abceſſerit nec tuoī mo̓te ſꝫ pꝰmorte potiꝰ erit qn̄ ſit ī mo̓te qͥsdixerit neqꝫ ullus moriens erit ſi moriē viuens ſimul nullus poteſt. Quādiu qͥppe aīa in corꝑe eſt. non poſſumus negare viuētem. Aut ſi moriens potius dicēdus eſt īcuiꝰ corꝑe agitur ut moriatur nec ſimuqͥſqua poteſt viuēs moriens. neſcio quādo ſit viuens Ca. x. A em̄ qͥſqꝫ in iſto corpore morituroeeceperit; nūꝙͣ in eo agitur ut mors nonveniat. hoc em̄ agit eius mutabilitas tototempore vite huius ſi tamen vita dicēda e:ut veniat̉ in mortē. Nemo qͥppe eſt non eipoſt anū ſit qͣꝫ an̄ annū fuit: cras qͣꝫ hodieet hodie qͣꝫ heri. et paulo poſt qͣꝫ nūc. et nūcqͣꝫ paulo ante ꝓpinquior. qm̄ qͥcqͥd tꝑis viuitur de ſpacio viuēdi demitur et cottidie fitminus minuſqꝫ reſtat: vt omnino nihil ſitaliud tempus vite huius qͣꝫ curſus ad mortem. In quo nemo vel paululū ſtare. vel aliquāto tardius ire ꝑmittitur: ſed om̄s vrgētur pari motu; nec diuerſo impellūtur acceſſu. Neqꝫ em̄ cͣui vita breuior fuit celeciꝰ di-em̄ duxit. qͣꝫ ille cui longior: ſed cum equaliter equalia momēta reparant̉. ambobꝰ. alter habuit ꝓpius alter remotiꝰ. quo īpari velocitate ambo currebāt. Aliud eſt autamplius vie percurriſſe. aliud tardiꝰ ambulaſſe Qui ergo vſqꝫ ad mortē ꝓductiora ſpacia tꝑis agit lētius pergit: ſed plus itineris ꝑficit. Porro ſi ex illo qͥſqꝫ incipit morihoc eſt in morte exquo in illo agi ceperitip̄a mors id eſt vite detractio. qꝛ cum detrahendo finita fuerit poſt morte iam erit inmorte: ꝓfecto exquo incepit in corpore inmorte eſt. Quid enim aliud diebꝰ. horis. momentiſqꝫ ſingulis agitur donec ea ꝯſūmatamors agebat̉ impleat̉: incipiat īa tp̄spoſt mortē. quod cum vita detraheret̉ eratin morte. Nunꝙͣ igitur in vita homo eſt exquo in corꝑe iſto moriēte potius ꝙͣ viuentēſi in vitā in morte ſimul poteſt. Anpotius ī vita ī morte ſimul eſt: in vita ſcꝫin qua viuit. donec tota detrahatur: in morte aūt qꝛ iam moritur. cum vita detrahiturSi em̄ eſt in vitā: qͥd eſt detrahitur donec eius fiat ꝑfecta cōſūmatio Si at̄ ē inmortē ꝙͣ eſt vite ip̄a detractio. em̄ fruſtra vita fuerit corꝑi tota detracta. poſtmortem dicit̉; niſi qꝛ mors erat detraheret̉. ſi ea detracta eſt homo ī morteſed poſt morte. qn̄nificum detrahit̉ erit inmorte. Ca. xj.autem abſurdū eſt ut homineꝫ an̄qͣꝫad morteꝫ ꝑueniat. dicamus in mortecui em̄ propinquat ꝑagendo vite ſue tꝑa. ſiiam in illo ē maxime qꝛ nimis eſt inſolens vtſimul et viues dicat̉. moriens cum viglans et dormiēs ſimul non poſſit: querēdūeſt quādo erit moriens. Etem antequā morſveniat ē mories ſed viues: vero morsvenerit. mortuus erit non moriens. Illud ergo eſt adhuc ante mortem: iam poſt mortem. quando ergo in morte. Tūc enim eritmoriens ut quēadmodū tria ſunt. cum dicimus ante mortem. in morte. poſt morte. itatria ſingulis ſingula: viuens. moriens. mortuuſqꝫ reddant̉. qn̄ itaqꝫ ſit moriens id eſt īmorte. ubi neqꝫ ſit viuens qd̓ eſt ante mortem: neqꝫ mortuus quod eſt poſt mortem.ſed moriens id eſt ī morte difficilime diffinitur. quadiu qͥppe eſt anima in corꝑe maxieſi etiam ſenſus eēt. ꝓculdubio viuit homoꝯſtat ex anima corpore. ac adhuc ante mortem in morte dicendus eſt.vero aīa abceſſerit omneqꝫ abſtulerit corporis ſenſum: iam poſt mortem mortuuſqꝫ phibetur. Perit igit̉ int̓ vtrūqꝫ. quo mories velin morte ſit. qm̄ ſi adhuc viuit ante morteꝫ