Druckschrift 
De civitate dei : [Mit Kommentar von Thomas Waleys und Nicolaus Trivet]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

qm̄ ſi non eadē repetant̉. pn̄t infinita diuerſitate variata vlla eius ſcīa vel p̄ſcientiaꝯprehendi. Has argumētatōnes qͥbus īpijnr̄am ſimplice pietatē vt illis in circuituambulantibꝫ de via recta cona̓tur auertereſi refutare poſſet. fides irrideri debe̓t.Huc accedit. qd̓ in adiutorio dn̄i dei nr̄i hosvolubiles circulos quos opinio ꝯfingit. ratō.manifeſta ꝯfingit. Hīc em̄ maxime iſti errātvt in circuitu falſo ābulare qͣꝫ vero et rectoitinere malint. mente diuinā oīno īmutabilē cuiuſlibet infiniti capacem. et innumeraoīa ſine cogitatōnis alternatōne numerante. de ſua humana mutabili anguſtaqꝫ metiunt̉. et fit illis qd̓ ait apl̓us. Comꝑantesſemetip̄os ſibimetip̄is. ſemetip̄os intelligunt. Nam qꝛ illis quicqͥd noui faciendū venit in mentē. nouo ꝯſilio faciūt mutabiles qͥppe mētes gerunt. ꝓfecto deū quē cogitare pn̄t. ſꝫ ſemetip̄os illo cogitates nonillū ſed ſeip̄os. nec illi ſꝫ ſibi ꝯparant. Nobisaūt phas eſt crede̓ aliter deū affici vacat. alit̓ cum oꝑatur. qꝛ nec affici dicendꝰ ētanqͣꝫ in eius natura fiat aliqͥd. qd̓ ante fuerit. Patit̉ quippe afficit̉. et mutabile ē omne qd̓ aliqͥd patit̉. Non itaqꝫ in eius vacatōne cogitet̉ ignauia. deſidia. inertia. ſicut ineius oꝑe labor. conatus induſtria. nouit quieſcens age̓ agens quieſcere. poteſt ad opꝰnouū nouū ſꝫ ſempiternū adhibe̓ ꝯſiliumnec penitēdo. qꝛ prius ceſſauerat. cepit face̓qd̓ fecerat. Sed ſi prius ceſſauit. poſterius oꝑatus eſt qd̓ neſcio quēadmodū ab homīe poſſit intelligi. ꝓculdubio qd̓ d̓r priuset poſterius. in rebus prius exiſtentibuset poſterius exiſtentibꝰ fuit. In illo aūtalterā p̄cedentē altera ſubſeques mutauit.ā̓ abſtulit voluntatē. ſed vna eademqꝫ ſempiterna et īmutabili volūtate res qͣs ꝯdiditet vt prius eſſent egit qͣꝫdiu fuerunt.et vt poſterius eſſent qn̄ eſſe ceperūt. hīc eisqui talia vide̓ pn̄t mirabilit̓ fortaſſis oſtendens. qͣꝫ eis indiguerit. ſꝫ eas gͣtuita bonitate ꝯdiderit. ſine illis ex eternitate inicio carente. in minore btītudine ꝑmāſit.Capitulū. xviij.Llud aūt aliud qd̓ dicunt nec dei ſcientia infinita ſūt poſſe ꝯprehendireſtateis vt dice̓ audeant atqꝫ huicſe voragini ꝓfunde impietatis īmergantoēs numeros deus nouerit. Eos qͥppe infinitos eſſe certiſſimū eſt. qm̄ in quocunqꝫ numero finē faciendū putaueris. idem ip̄e nondico vno addito augeri. ſꝫ quālibet ſit magnus quālibet ingentē multitudinē ꝯtinēsin ip̄a rōne atqꝫ ſcīa numeroꝝ ſolū duplicari veꝝ etiā multiplicari pt̄. Ita vero ſuisquiſqꝫ nu̓s ꝓprietatibus termīatur. vt nullꝰeoꝝ par eſſe cuicūqꝫ alteri poſſit. Ergo diſpares inter ſe atqꝫ diuerſi ſūt. ſinguli quiqꝫ finiti ſūt. et oēs infiniti ſūt. Ita ne numeros ꝓpter infinitate neſcit oēs deus. et vſqꝫad quādam ſūmam nu̓oꝝ ſcīa dei ꝑuenit ceteros ignorans. Quis etia dementiſſimusdixerit. Nec audebūt iſti ꝯtemne̓ nu̓os eosdice̓ ad dei ſcientiā ꝑtinere. apud qͦs plato deum magna auctoritate ꝯmendat. mundum fabricantē numeris. apud nos deo dictum legit̉. Oīa in mēſura et nu̓o ponderediſpoſuiſti. De quo dicit ꝓph̓a. Qui ꝓfertnu̓o ſeculū. Et ſaluator in euangelio. Capiſli inquit veſtri oēs nu̓ati ſūt. Abſit itaqꝫ vtdubitemus. ei ſit notus oīs numerus cuiꝰintelligentie ſicut in pſalmo canit̉ eſt numerus. Infinitus itaqꝫ numerus qͣꝫuis infinitoꝝ numeroꝝ nullus ſit numerus. eſt tn̄ īcomp̄henſibilis ei cuius intelligentie eſtnumerus. Quapropter ſi quicqͥd ſcīe comp̄hendit̉ ſcientis ꝯp̄henſione finitur. ꝓfectooīs infinitas quodā ineffabili qꝛ ſcientieip̄ius incomp̄henſibilis eſt. deo finita eſtQuare ſi infinitas numeroꝝ ſcīe dei. comp̄henditur eſſe pt̄ infinita. tādem nos ſumus homūculi eius ſcīe limites figere p̄ſumamus dicentes ꝙͣ niſi eiſdem circuitibꝫpoꝝ eadem tꝑalia repetātur. poteſt deꝰ facit vel p̄ſcire vt faciat. vel ſcire cuꝫ fecerit. cuius ſapīa ſimplicit̓ multiplex et vniformiter inuitiformis. īcomp̄henſibili comp̄henſione oīa incomp̄henſibilia ꝯprehendit.vt quecūqꝫ noua diſſimilia ꝯſequentia p̄cedentibꝫ ſi ſemꝑ face̓ vellet inordinata et improuiſa hr̄e poſſit. nec ea ꝓuide̓t ex ꝓximo tꝑe ſꝫ eterna p̄ſcientia ꝯtinēt. Capitulū. xix.Vod vtꝝ ita faciat. ꝯtinuata ſibiꝯnexione copulētur appelſātur ſecula ſeculoꝝ. alia tn̄ atqꝫ alia ordinata diſſimilitudine ꝓcurrentia. eis dūtaxat ex miſeria liberātur in ſua bt̄a immortalitate ſine fine manentibꝫ. an ita dicanturſecula ſeculorum. vt intelligantur ſeculain ſapientia dei incōcuſſa ſtabilitate manentia iſtoꝝ que cuꝫ tꝑe tranſeūt tanqͣꝫ efficientia ſeculoꝝ. definire audeo. Fortaſſis em̄poſſit dici ſeculū ſūt ſecula. vt nihil alid̓hibeatur ſeculū ſeculi. qͣꝫ ſecula ſeculoꝝ. ſic̄nihil aliud d̓r celū celi qͣꝫ celi celoꝝ. celūdeus vocauit firmamentū ſuꝑ qd̓ ſunt aque.et tn̄ pſalmus. et aque inquit ſuꝑ celos ſūtlaudent nomen dn̄i. Quid iſtoꝝ duoꝝ ſit.an p̄ter duo aliqͥd aliud ſeculis ſeculorū