At vero erat tp̄s qn̄ nullū erat tp̄us. tam incōuenienter dicimus: ac ſi quiſqͣꝫ dicat erathō qn̄ nullus erat hō. a̓ erat iſte mundus. qn̄nō erat iſte mūdus. Si em̄ de alio atqꝫ alioniintelligat̉. poteſt dici aliqͦ mō hͦ ē erat aliuſhomo qn̄ nō erat iſte homo. Sic gͦ erat aliud tp̄s. qn̄ nō erat. hoc tp̄s recte poſſumusdice̓. At vero erat tp̄us qn̄ nullū erat tp̄us.qͥs vel inſipientiſſimus dixerit. Sicuc gͦ dicimus creatū tp̄us. cū ideo ſemꝑ fuiſſe dicat̉.qꝛ omni tꝑe tp̄us fuit. ita nō eſt ꝯſequēs. vtſi ſemꝑ fuerūt angeli ideo non ſint creati. vtꝓpterea ſemꝑ fuiſſe dicant̉ qꝛ omni tꝑe fuerunt. et propterea omnitempore fueruntqꝛ nullo mō ſine hijs ip̄a tēpora eſſe potuerūtVbi em̄ nulla creatura eſt cuius mutabilibꝫmotibus tꝑa ꝑagant̉ tꝑa oīno eſſe nō poſſūtac ꝑ hoc et ſi ſemꝑ fuerūt. creati ſūt. nec ſi ſēper fuerūt deo creatori coeterni ſūt. Ille eīſemꝑ fuit eternitate īmutabilis iſti aūt factiſūt. Sed iō ſemꝑ fuiſſe dicūtur qꝛ omni tꝑefuerūt. ſine qͥbus tꝑa nullo mō eſſe potuerūtTempus aūt qm̄ mutabilitate tranſcurrit.eternitati īmutabili n̄ pt̄ eē coeternū. ac ꝑ hͦetiā ſi īmortalitas angeloꝝ nō t̓rāſit in tꝑanec p̄terita eſt qͣſi iā nō ſit. nec futura qͣſi nondū ſit. tn̄ eoꝝ motus qͥbus tꝑa ꝑagunt̉. ex futuro in p̄teritū tranſeūt. et ideo creatori cūius motu dicendū nō eſt vel fuiſſe qd̓ iam nōſit. vel futuꝝ eſſe qd̓ nōduꝫ ſit. coeterni eſſe n̄pn̄t. Quapropter fideus ſemꝑ dn̄s fuit ſemꝑhūit creatura ſuo dn̄atui ſeruientē. verūtn̄nō de ip̄o genita. ſꝫ ab ip̄o de nichilo factaꝫnec ei coeterna. Erat qͥppe āte illā qͣꝫuis nullo tꝑe ſine illa. nō eā ſpacio trāſcurrente ſedmanēte ꝑpetuitate p̄cedens. Sed hͦ ſi rn̄dero eis qͥ requirūt qūo ſemꝑ creator. ſemꝑ dominus fuit. ſi creatura ſeruiens nō ſemꝑ fuit.Aut qūo creatae. et nō potius creatori coeterna eſt ſi ſemꝑ fuit. Vereor ne facilius iudicer affirmare qd̓ neſcio. qͣꝫ docere qd̓ ſcioRedeo igit̉ ad id qd̓ creator noſter ſcire nosvoluit. illa vero q̄ vel fapientioribus in hacvita ſcire ꝑmiſit. vel oīno ꝑfectis in alia vitaſcienda ſeruauit. vltra vires meas eſſe confiteor. Sed ideo putaui. ſine affirmatōne tractanda. vt qͥ hec legunt videat a qͥbus q̄ſtionū ꝑiculis debeant tꝑare. nec per oīa ſe idoneos arbitrent̉. potiuſqꝫ ītelligāt qͣꝫ ſit apoſtolo obtēperandū p̄cipienti ſalubriter vbiait. Dico aūt per gram dei que data ē mihioībus qͥ ſūt in vobis nō plus ſape̓ qͣꝫ oportetſapere. ſed ſape̓ ad temperautiā ſicut vnicuiqꝫ deus partitus e menſurā fidei. Si em̄ proviribus ſuis alat̉ infans fiet vt creſcēdo plꝰcapiat. ſi aūt vires ſue capacitatis excedat.deficiet anteqͣꝫ creſcat.¶ Ca. xvj.Ve ſecula p̄terierint āteqꝫ genꝰ inſtitueret̉ humanuꝫ me fateor ignorare. nō tn̄ dubito nihil oīno creature creatori eſſe coeternū. Dicit etiā apl̓s tēpora e terna. nec ea futura. ſꝫ qd̓ magis ē mirandū p̄terita. Sic em̄ ait. In ſpem vite et̓ne quā ꝓmiſit nō mēdax deꝰ an tēpora eterna. manifeſtauit aūt tēporibus ſuis verbumſuū. Ecce dixit retro ꝙ fuerint tꝑa eterna. q̄tn̄ nō fuerint deo coeterna. Siquidē ille antēpora eterna nō ſolū erat. veꝝ etiā ꝓmiſitvitā eternā quā manifeſtauit tēporibꝰ ſuis.id eſt ꝯgruis. qͥd aliud qͣꝫ verbū ſuū. Hoc ēem̄ vita eterna. Qūo aūt ꝓmiſit cuꝫ hōibusvtiqꝫ ꝓmiſerit qͥ nōdumerat an̄ tꝑa eternaniſi qꝛ in eiꝰ eternitate atqꝫ in ip̄o verbo eiꝰeidē coeterno iam p̄deſtinatōne fixum erat.qd̓ ſuo tēpore futuꝝ erat.¶ Ca. xvij.Llud qͦꝫ nō dubito anteqͣꝫ hō pͥmuscreatus eſſet. nunqͣꝫ queqꝫ fuiſſe hominē: nec eundē ip̄m neſcio quibuscircuitibꝫ. neſcio qͦtiens reuolutū. nec aliamaliqͣꝫ naturā ſil̓em. neqꝫ ab hac fide me ph̓orum argumēta deterret. Quoꝝ acutiſſimuꝫilld̓ putat̉ ꝙ dicūt nulla infinita ſciētia vllapoſſe ꝯprehendi. ac per hͦ deus inquiūt rerūquas ſtatuit oīm finitaꝝ oēs finitas apd̓ ſerōnes hꝫ. bonitas aūt eius nunqͣꝫ vacua fuiſſe credenda ē. ne ſit tēporalis eius operatiocuius retro fuerit eterna ceſſatio. qͣſi penituerit eum prioris ſine inicio vacatōnis. ac ꝓpterea ſit operis aggreſſus iniciū. Et iō ncc̄eeſt inquiūt eadē ſemper repeti. eadēqꝫ ſemper repetēda tranſcurrē. vel manēte mundomutabilit̓ qui licet nunqͣꝫ nō fuerit ⁊ ſine initio tēporis. tn̄ factus eſt. vel eius qͦꝫ ortu etoccaſu ſemper illis circuitibꝫ repetito ſemperqꝫ repetendo. ne videlꝫ ſi aliqn̄ pͥmū deiopera cepta dicunt̉ priorē ſuā ſine inicio vacatōem tanqͣꝫ inerte ac deſidioſam. ⁊ iō ſibidiſplicente dānaſſe qd̓ammō atqꝫ ob hͦ mutaſſe credat̉. Si aūt ſemper qͥdem temporalia ſed alia atqꝫ alia perhibet̉ operatus: acſic aliqn̄ etiā ad hoīem faciendū queꝫ nunqͣꝫan̄ fecerat perueniſſe nō ſcīa qͣ putant n̄ poſſeq̄cunqꝫ infinita ꝯprehendi. ſꝫ qͣſi ad horā ſic̄veniebat in mentē fortuita qͣdam incōſtantia videat̉ feciſſe q̄ fecit. Porro ſi illi circuitus admittuntur inquiūt qͥbus manēte mūdo. et ip̄os qͦꝫ reuolubiles ortus ſuos. ⁊ occaſus eiſdem circuitibus inſerente eadem temporalia repetūtur. nec ignauū ociū p̄ſertimtam longeſine inicio diuturnitatis deo tribuitur nec īprouidatemeritas opeꝝ ſuoruꝫ