Druckschrift 
De civitate dei : [Mit Kommentar von Thomas Waleys und Nicolaus Trivet]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

deoſ. hoīes. demōeſ. Dij excellētiſſimū locuꝫtenēt hoīes īfimū. demoneſ mediū. deoꝝſedes ī celo eſt: hoīm in terra; in aere demonum. Sicut eis diuerſa dignitas eſt locorūita etiā naturarū. Proinde dij ſūt homībusdemonibuſqꝫ potiores. homines vero infradeos demones ꝯſtituti ſūt. Vt elem̄toꝝ ordine ſit differentia meritoꝝ. Demones igỉmedij queadmodū dijs qͥbus inferius habitat poſtponēdi. ita homībus ſuꝑius qͥbusferēdi ſūt. Habēt em̄ cum dijs cōmune īmortalitate corꝑum. animoꝝ aūt cum homībuspaſſiones. Quapropt̓ eſt mirū inqͥunt. ſietialudoꝝ obſcenitatibꝫ. poetaꝝ figm̄tisdelectant̉. Qn̄quidē humanis capiunt̉ affectibus a quibus dij lōge abſunt. modis omnibꝫ alieni ſunt. Ex quo colligit̉ platonē poeticā deteſtādo ꝓhibendo figm̄ta deosqui omnes boni excelſi ſūt p̓uaſſe ludoꝝ ſcanicoꝝ voluptate ſꝫ demones. Nec ſi ita ſuntqͣlibꝫ apud alios qͦꝫ reꝑiant̉. apuleius tn̄ platonicus mādaurenſis. de hac re ſola vnū ſcripſit librū. cuius eſſe titulū voluit de deo ſocͣtis. vbi diſſerit exponit. ex quo gn̓e numi ſocrates habebat aduinctū. amiciciadam ꝯciliatū. a quo ꝑhibet̉ ſolitus amoneriut deſiſteret ab agēdo qn̄ id qd̓ agere volebat non ꝓſpere fuerat euenturū. Di et eniꝫaꝑtiſſime copioſiſſime aſſerit illū deū fuiſſe ſꝫ demoneꝫ. diligenti diſputatōne ꝑtractas. iſta platōnis de deoꝝ ſublimitate hominū humilitatē demonū medietate ſnīaꝫHec ergo ſi ita ſunt qͦnam modo auſus ē plato etiā ſinondijs qͦs ab om̄i humana cogitatōe ſemouit. terte hijs demonibꝫ poetaſ vrbe pellendo. auferre theatricas voluptatesNiſi qꝛ hoc facto amonuit aīm humanū quāuis adhuc ī hijs moribundis mēbris poſituꝫ ſplēdore honeſtatis impurademonū iuſſaꝯtemnere. eorumqꝫ immudiciam deteſtari.Nam ſi plato hec honeſtiſſime arguit ꝓhibuit: Profecto d̓mones turpiſſime popoſcerunt atqꝫ iuſſerunt. Aut ergo fallitur apuleius. ex iſto gn̓e numinū habuit amicumſocrates. aut ꝯtraria int̓ ſe ſētit plato. demones honorādo. modo eoꝝ deliciaſde ciuitate bn̄ morata remouēdo. aut eſt ſocratiamicicia demonis gratuſāda. qua vſqꝫ adeo ip̄e apuleius erubuit ut de deo ſocͣtiſnotaret librū. Quē ẜm ſuā diſputatōꝫ qͣdeꝰa demonibus tam diligent̓ copioſeqꝫ diſcernit. appellare de deo ſꝫ de demone ſocͣtisdebuit. Maluit aūt hoc ī ip̄a diſputatōne ꝙͣī titulo libri pone̓. Ita em̄ ſanā doctrinaꝫhumanis rebus illuxit om̄es vel pene omnesdemonuꝫ nomē exhorrent. Vt qͥſquis an̄ diſputatōꝫ apuleij qua demonū dignitas omēdatur. tituluꝫ libri de demone ſocratis legeret. nequaqͣꝫ illū homine ſanū fuiſſe ſentiret.Quid aūt etiā apuleiuſ qd̓ ī demonibꝫ laudaret īuenit p̄ter ſubtilitatē firmitate corporum habitatōis altiorem locū. Nam de moribus eoꝝ cum de om̄ibus generalit̓ loq̄ret̉non ſoluꝫ nihil boni dixit ſꝫ etiā plurimū mali. Deniqꝫ lecto illo ꝓrſus nemomiratur eosetiā ſcenicā turpitudinē ī rebus diuinis hr̄evoluiſſe. cum de os ſe putari velint. deoruꝫcrimībus oblectari potuiſſe. qͥcquid ſacrisobſcena ſolennitate ſeu turpi crudelitate lridetur vel horretur eoꝝ affectibus ꝯueīre. Capitulū .xv.(aobrem abſit ut ita ꝯſiderās aīmꝰveracit̉ religioſus vero deo ſubditus arbitretur demōes ſeip̄o meliores habeāt corꝑa meliora. Alioqͥn multas ſibi beſtias p̄laturus eſt. nos et acrimonia ſenſuū motu facilimo atqꝫ celerrimo valentia virium annoſiſſima firmitate corꝑum vincūtQuis hoīm videndo equabit̉ aquilis vulturibus quibus odorādo canibus. quis velocitate leporibus. ceruis. auibus om̄ibus. qͥsmultū valendo leonibus elephātis. qͥs diuviuendo ſerpētibus. qui etiaꝫ depoſita tum̉ca ſenectute deponere atqꝫ ī iuuentā redireꝑhibentur. Sed ſic̄ hijs om̄ibus ratiocinādo intelligendo meliores ſumus. Ita etiā demonibus bn̄ atqꝫ honeſte viuendo melioreseſſe debemus. Ob hoc etiā ꝓuidentia diuina eis quibus nos cōſtet eſſe potiores dataſunt q̄dam potiora corꝑum munera. vt illd̓quo eis p̄ponimur etiā iſto cōmendaret̉multo maiore cura excolendū eſſe qͣꝫ corpꝰIp̄amqꝫ excellentia corꝑalem quā demoneſhabere noſcimus. bonitate vite qua ill̓ an̄ponimur ꝯtemnere diſceremus: habituri etnos immortalitatē corpoꝝ. quā ſupplicio eternitas torq̄at. ſꝫ quaꝫ puritas p̄cedatanimoꝝ. Iam vero de loci altitudīe demones ī aere. nos aūt habitamus ī terra. Itamoueri ut hīc eoſ nob̓ p̄ponendos exiſtimemus om̄mo ridiculū eſt Hoc em̄ pacto nobiſetiā volatilia p̄ponimus. At em̄ volatiliavolando fatigatur. vel reficiendū alimentiscorpus habet. terrā repetunt. vel ad requievel ad paſtum. qd̓ demoneſ inqͥunt faciūtNunquid ergo placet eis ut volatilia nobiſdemōes aūt etiā volatilia an̄cellāt. Qd̓ ſi dicunt dementiſſimū eſt opinari. Nichil eſtde habitatōe ſuꝑioris elem̄ti dignos eſſe demones exiſtimemus. qͥbus nos religionis affectu ſubdere debeamus. Sicut eteniꝫ fieripotuit ut aerie volucres terreſtribus nobis