et alijplurimi quoſ varro conatur ad mundiꝑtes ſiue elem̄ta trāſferre homīes fuiſſe produnt̉. Timens em̄ et ille quaſi reuelata miſteria pētes āmonet alexandrū: ut cū ea matriꝯſcripta in ſinuauerit. flāmis iubeat ꝯcremari. Non ſolū ergo iſta que due theologie fabuloſa ꝯtinet ⁊ ciuiliſ. platonicis ph̓is cedātqui verum deū ⁊ rerum auctorē ⁊ veritatis illuſtratorē ⁊ beatitudinis largitorē eſſe dixerūt. Sed alij quoqꝫ ph̓i qui corꝑalia natureprincipia corꝑi deditis mentibus opīati ſūtceda̓t hijs tantis tanti cognitioribus viris.Vt thales in humore. anaximenes ī aere. ſtoſci in igne. epicurus in athomis. hoc ē minutiſſimis corpuſculis. q̄ nec diuidi nec ſentiriq̄unt; ⁊ quecunqꝫ alij quoꝝ enumeratōe immorari non eſt neceſſe ſiue ſimplicia ſiue ꝯiuncta corꝑa ſiue vita carentia ſiue viuētia. ſedtn̄ corꝑa cauſā pͥncipiumqꝫ reꝝ eſſe dixerūt.Nam qͥdā eoꝝ arebus nō viuis res viuas fieri poſſe crediderūt. ſic̄ epicurei. Quida ꝟoa viuente quidē et viuentia ⁊ nō viuentia ſꝫtn̄ a corꝑe corporea. Nam ſtoici igne. id eſtcorpus vnū ex hijs qͣtuor el em̄tis quibus viſibilis mundus hic ꝯſtat; ⁊ viuentē et ſapiēte⁊ ip̄ius mundi fabricatorē atqꝫ omniū que ineo ſunt eumqꝫ om̄mo ignē deū eſſe putauer̄t.Alij ⁊ ceteri ſimiles eoꝝ id ſolum cogitare potuerūt. qd̓ cum eis corda eoꝝ obſtricta carnis ſenſibus fabulata ſunt. In ſe qͥppe hēbatqd̓ non videbāt. ⁊ apud ſe imaginabant̉ qd̓foris viderāt etiā qn̄ non videbāt ſꝫ tātūmodo cogitabāt. Hoc aūt in ꝯſpectu talis cogitatōis iam non eſt corpus ſꝫ ſimilitudo corꝑis. Illud aūt vnde vid̓r ī animo hec ſil̓itudo corꝑis nec corpuſ ē nec ſimilitudo corꝑiset vnde vid̓r atqꝫ vtꝝ pulchra an deformisſit iudicat̉. ꝓfecto eſt meliuſꝙͣ ip̄a q̄ iudicat̉Hec mens homīs ⁊ rationalis anime naturaeſt q̄ vtiqꝫ corpus non ē. Si iam illa corꝑis ſimilitudo cū in animo cogitātis aſpicit̉ atqꝫiudicatur. nec ip̄a corpus ē. Nō eſt ergo tetra nec aqua nec aer nec ignis. qͥbus quatuorcorꝑibus q̄ dicūtur qͣtuor elem̄ta. mūdū corporeum videmus eſſe ꝯpactū. Porro ſi noſteranimꝰ corpus nō ē quo deus creator animicorpuſeſt. Cedāt ergo iſti ut dictū eſt platonicis. cedāt ⁊ illi quos quideꝫ puduit diceredeum corpus eſſe verūtn̄ eiuſdem nature cūius ille eſt animos noſtros eſſe putauer̄t Itanon eos mouit tata mutabilitas amē quamdei nature tribuere nephas eſt. Sed dicūt.Corpore mutat̉ anime natura. nā ꝑ ſeip̄aꝫ icommutabilis e. Poterāt iſti dicere. Corꝑealiquo vulnerat̉ caro. nam ꝑ ſeip̄am inuulnerabil̓ ē. Prorſus qd̓ mutari nō pt̄. nulla re p̄t̄.ac ꝑ hͦ qd̓ corꝑe mutari pt̄. aliqua re poteſt.⁊ ideo incōmutabile recte dici non poteſt.¶ Capitulum ſextūIderunt ergo iſti ph̓i quos ceterisnon immerito famaatqꝫ gloria p̄latos videmus nullū corpus eſſe deū. ⁊ ideo cūcta corꝑatrāſcenderūt q̄rentes deum. viderūt quicquid mutabile ē non eſſe fummuꝫdeum. ⁊ ideo anima omnē mutabileſqꝫ om̄esſpūs trāſcenderūt q̄rentes ſūmum deū. Deinde viderunt omnē ſpeciē in re quacūqꝫ mutabili qua eſt qͥcquid illud eſt. quo qͦmodo ⁊qualiſcunqꝫ natura ē non eſſe poſſe niſi ab illo qui vere ē. qꝛ incōmutabiliter e. acꝑ hocſiue vniuerſimundi corpus figuraſ. qͣlitatesordīatumqꝫ motū ⁊ elem̄ta diſpoſita a celovſqꝫ ad terram. ⁊ q̄cunqꝫ corꝑa in eis ſunt. ſiue omne vitam. vel que nutrit et ꝯtinet. qͣliseſt in arboribus. vel que ⁊ hoc habꝫ ⁊ ſentit.qͣlis ē in pecoribus. vel qͥ ⁊ hoc habꝫ ⁊ intelligit. qualis eſt in hominibuſ. vel q̄ nutritorioſubſidio nō indigꝫ. ſed tm̄ ꝯtinet. ſentit intelligit. qualis eſt ī angelis. niſi ab illo eſſe nonpoſſe q̄ ſimplicit̓ e. Quia nō aliud illi eſt eſſe.aliud viuere quaſi poſſit eſſe nō viuens. Necaliud eſt illi viuere. aliud ītelligere qͣſi poſſitviuere nō intelligens. nec aliud illi eſt intelligere. aliud beatū eſſe quaſi poſſit ītelligerenō beatus. ſed qd̓ eſt illi viuere ītelligere beatumeſſe. hoc eſt illi eſſe. Propter hac incōmutabilitatē ⁊ ſimplicitatē intellexerūt euꝫ⁊ omnia iſta feciſſe ⁊ ip̄ꝫ a nullofieri potuiſſeCōſiderauerūt em̄ quicqͥd e. vel corpus eſſevel vitam. meliuſqꝫ aliquid vitam eſſe qͣꝫ corpus. ſpeciēqꝫ corꝑis eſſe ſenſibilē. intelligibilē vite. Proinde intelligibilē ſpeciē. ſēſibilip̄tulerunt. Sēſibilia dicimus q̄ viſu tactūqꝫcorporis ſētiri queunt. Intelligibilia q̄ conſpectu mentis ītelligi. Nulla ē em̄ pulchritudo corporis ſiue ī ſtatu corporis ſicut ē figura. ſiue in motu ſicut ē cantilena. de qua nonanimus iudicet. Quod ꝓfecto nō poſſꝫ niſimelior ī illo eſſꝫ hec ſpecieſ. ſine tumore molisſine ſtrepitu vocis. ſine ſpacio vl̓ loci vl̓ temporiſ. Sꝫ ibi quoqꝫ niſi mutabil̓ eſſꝫ. nō aliusalio melius de ſpecie cēſibili iudicarꝫ. meliꝰīgenioſiorqͣꝫ tardior. melius ꝑitior qͣꝫ imperitior. melius exercitatior qͣꝫ minus exercitatus. ⁊ idē ip̄e vnus cum proficit melius vtiqꝫpoſtea qͣꝫ prius. Quod autē recipit magis a̓minus ſine dubitatione mutabile ē. Vnd̓ ingenioſi ⁊ docti ⁊ ī hijs exercitati homīes facile collegerunt nō eē in eis. rebus primā ſpemvbi mutabilis eē ꝯuincitur. Cum igit̉ ī eorūcōſpectu corpus ⁊ animus maius minuſqꝫ ⁊ſpecioſa eent. Si aūt om̄i ſpēcie care̓ poſſēt
Druckschrift
De civitate dei : [Mit Kommentar von Thomas Waleys und Nicolaus Trivet]
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten