QueſtioCXIII

faciētē. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ tripliciter aliquid cognoſci poteſt.Uno mō ꝑ reuelationē. ⁊ hoc mō pōt aliquis ſcire ſe habere gratiā. Reuelat enī deꝰ hoc aliqn̄ aliquibꝰ ex ſpecialipriuilegio. vt ſecuritatis gaudiū etiā in hac vita ī eis incipiat ⁊ ꝯfidētius ⁊ fortius magnifica oꝑa ꝓſequāt̉ ⁊ mala pn̄tis vite ſuſtineāt. ſicut Paulo dictū ē. ij. ad Coꝝ. xijSufficit tibi gr̄a mea. Alio modo hō cognoſcit aliqͥd perſei p̄m ⁊ hoc certitudinaliter. ⁊ ſic nullus pōt ſe ſcire hr̄egr̄aꝫ. Tertitudo enī nō pōt haberi de aliquo niſi poſſit diiudicari ꝑꝓprium principiū. ſic enī certitudo habet̉ de cōcluſionibꝰ demōſtratiuis ꝑ indemōſtrabilia vniuerſaliaprincipia. Nullꝰ aūt poſſet ſcire ſe habere ſciētiā alicuiusꝯcluſionis ſi principiū ignoraret. principiū aūt gr̄e ⁊ obiectum eiꝰ ē ip̄e deus. qui ꝓpter ſui excellētiā ē nobis ignotus. ẜm illud Iob. xxxvi. Ecce deꝰ magnꝰ vincēs ſciētiaꝫnoſtrā. ⁊ ideo eiꝰ p̄ſentia ī nobis vel abſentia ꝑ certitudīnem cognoſci nō pōt. ẜm illud Iob. ix. Si venerit ad menō videbo eū. ſi aūt abierit non intelligā. ⁊ ideo hō nō p̄tꝑ certitudinē diiudicare vtꝝ ip̄e habeat gr̄am. ẜm illudj ad Coꝝ. iiij. Sꝫ neqꝫ meip̄m iudico. qui aūt iudicat medn̄s ē. Tertio mō cognoſcit̉ aliqͥd ꝯiecturaliter ꝑ aliquaſigna. ⁊ hoc mō aliquis cognoſcere p̄t ſe habere gr̄am. inqͣꝫtū ſcꝫ ꝑcipit ſe delectari ī deo ⁊ ꝯtenere res mūdanas. ⁊inqͣꝫtū hō nō ē ꝯſcius ſibi alicuiꝰ peccati mortalis. Scd̓ꝫquē moduꝫ pōt ītelligi qd̓ habet̉ Apoc̄. ij. Uincēti dabomāna abſcōditū qd̓ nemo nouit niſi qui accipit. qꝛ ſcꝫ ille qui accipit gr̄aꝫ ꝑ quādā exꝑientiam dulcedinis nouitquā nō exꝑit̉ ille qui nō accepit iſta tn̄ cognitio imꝑfectaeſt. vn̄ Apl̓s dicit. jͣ. ad Coꝝ. iiij. Nihil mihi ꝯſcius ſum.ſed ī hoc iuſtificatꝰ ſum. qꝛ vt d̓r in pͣs. Delicta quis intelligit. ab occultis ⁊c̄. ¶ Ad. j. ergo dd̓m ꝙ illa q̄ ſunt ꝑeſſentiā ſui ī aīa cognoſcunt̉ exꝑimētali exꝑientia. inqͣꝫtūhō experit̉ ꝑ actus principia intrinſeca. ſicut volūtatē ꝑcipimus volendo ⁊ vitā in oꝑibus vite. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙde ratiōe ſcientie ē ꝙ hō certitudinē habeat de his quorūhabet ſcientiā. Et ſil̓iter de rōne fidei ē ꝙ hō ſit certus dehis quoꝝ habet fidē. ⁊ ideo. qꝛ certitudo ꝑtinet ad ꝑfectionem ītellectus in qͦ p̄dicta dona exiſtūt. ⁊ ideo quicūqꝫhabet ſciētiā vel fidē certꝰ ē ſe habere. Nō eſt aūt ſil̓is ratio de gr̄a ⁊ charitate ⁊ alijs hmōi q̄ ꝑficiūt vi appetitiuā. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ peccatū habet ꝓ principio ⁊ ꝓ obiecto bonū cōmutabile qd̓ nobis ē notū. Obiectū aūt velfinis gratie ē nobis ignotū ꝓpter ſui luminis īmenſitatēẜm illud. j. ad Timo. vlt. Lucem habitat inacceſſibilemAd. iiij. dd̓m ꝙ Apl̓s ibi loquit̉ de bonis gl̓ie q̄ ſūt nobis data in ſpe. q̄ certiſſime cognoſcimꝰ ꝑ fidem. lꝫ nō cognoſcamꝰ ꝑ certitudinē nos habere gratiā ꝑ quā nos poſſimus ea ꝓmereri. Uel pōt dici ꝙ loquit̉ de noticia priuilegiata q̄ ē ꝑ reuelationem. vn̄ ſubdit. Nobis aūt re uelauit deus ꝑ ſpiritūſanctū. ¶ Ad. v. dd̓m ꝙ illud verbumAbrae dictū pōt referri ad noticiā exꝑimētalē q̄ ē ꝑ exhibitionē oꝑis. In oꝑe enī illo qḋ fecerat Abraā cognoſcere potuit experimentaliter ſe dei timorē habere. vel poteſthoc etiā ad reuelationē referri. ¶ Queſſio CXIIIEinde cōſiderandū.ēde effectibꝰ gratie. Et primo de iuſtificatiōeimpij q̄ eſt effectus gratie oꝑantis. ſcd̓o d̓ merito qd̓ eſt effectus gr̄e cooꝑantis. Circa primuꝫ q̄runt̉. x.primo quid ſit iuſtificatio impij. ſcd̓o vtꝝ ad eam requiratur gratie infuſio. tertio vtꝝ ad eam requirat̉ aliquis motus liberi arbitrij. quarto vtꝝ ad iuſti fitationē impij reqͥ-

ratur motus fidei. quinto vtꝝ ad eam requirat̉ motus liberi arbitrij ꝯtra peccatū. ſexto vtꝝ p̄miſſis ſit cōmemorāda remiſſio peccatoꝝ. ſeptimo vtꝝ ī iuſtificatiōe impij ſitordo tꝑis aūt ſit ſubito. octauo de naturali ordine eorū q̄ad iuſtificationē ꝯcurrūt. nono vtꝝ iuſtificatio īpij ſit maximū opus dei. decimo vtꝝ iuſtificatio īpij ſit miraculoſa.Ad primum ſic procedit̉.Uidet̉ ꝙ iuſtificatio impij nō ſit remiſſio peccatoꝝ. Peccatū enī nō ſolū iuſticie opponit̉. ſed oībus virtutibus. vtex ſupra dictis ptꝫ. ſꝫ iuſtificatio ſignificat motū quēdaꝫad iuſticiā. non ergo oīs peccati remiſſio. cū oīs motus ſitde ꝯtrario in ꝯtrariū. ¶ Pre. vnūquodqꝫ debet denominari ab eo qd̓ ē potiſſimū in ip̄o. vt d̓r in. ij. de aīa. ſꝫ remiſſio peccatoꝝ p̄cipue ſit ꝑ fidē ẜm illud Act. xv. Fide purificans corda eoꝝ. ⁊ ꝑ charitatē. ẜm illud Prouer. x. Uniuecia delicta operit chatitas. magis gͦ remiſſio peccatorūdebuit denoīari a fide vel a charitate qͣꝫ a iuſticia. Pre.remiſſio peccatoꝝ idē eſſe videt̉ quod vocatio. vocat̉ enīqui diſtat. diſtat aūt aliquis a deo per peccatū. ſꝫ vocatioiuſtificationē p̄cedit. ẜm illud Roma. viij. Quos vocauit hos ⁊ iuſtificauit. ergo iuſtificatio nō ē remiſſio peccatoꝝ. ¶ Sed ꝯtra ē ꝙ Roma. viij. ſuꝑ illud. Quos vocauit hos ⁊ iuſtificauit. dicit glo. remiſſione peccatorū. ergoremiſſio peccatoꝝ ē iuſtificatio. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ iuſtificatio paſſiue accepta importat motū ad iuſticiā. ſicut ⁊ calefactio motū ad calorē. Cū autē iuſticia de ſui rōne importet quādā rectitudinē ordinis dupliciter accipi p̄t. Unomodo ẜm ꝙ importat ordinē rectu in ip̄o actu hoīs. ⁊ ẜmhoc iuſticia ponit̉ virtꝰ q̄dā. ſiue ſit ꝑticularis iuſticia q̄ ordinat actū hoīs ẜm rectitudinē ī cōꝑationē ad aliū ſingularē hoīeꝫ. ſiue ſit iuſticia legalis q̄ ordinat ẜm rectitudinem actū hoīs ī cōꝑatione ad bonū dicte multitudinis.vt patꝫ in. v. ethi. Alio modo d̓r iuſticia ꝓut importat rectitudinē quādā ordinis ī ip̄a interiori diſpoſitiōe hoīs.ꝓut ſcꝫ ſupremum hoīs ſubdit̉ deo. ⁊ inferiores vires aīeſubdunt̉ ſupreme .ſ. rōni. ⁊ hāc etiam diſpoſitionē vocatphus in. v. ethi. iuſticiā metaphorice dictā. Hec autē iuſticia in hoīe p̄t fieri dupliciter. Uno quidē modo ꝑ modū ſimplicis genetatiōis. q̄ eſt ex priuatiōe ad formam. ⁊hoc mō iuſtificatio poſſet cōpetere etiā ei qui nō eēt ī peccato dū hmōi iuſticiā a deo acciꝑet. ſicut Adā d̓r acce. iſſeoriginalē iuſticiā. Alio mō pōt fieri hmōi iuſticia in hoīeẜm rōneꝫ motꝰ qui ē de ꝯtrario ī ꝯtrariū. ⁊ ẜm hoc iuſti ficatio importat trāſmutationē quādā d̓ ſtatu iniuſticie adſtatū iuſticie p̄dicte. ⁊ hoc modo loquimur hic de iuſtificatione impij. ẜm illud Apl̓i ad Roma. iiij. Ei qui nō operat̉. credēti aūt in eū qui iuſtificat impiū ⁊c̄. Et qꝛ motꝰdenominat̉ magis a termino ad quēqͣꝫ a termino a qͦ. etideo hmōi trāſmutatio qͣ aliquis trāſmutat̉ a ſtatu iniuſticie ꝑ remiſſionē peccati. ſortit̉ nomē a termino ad quē.⁊ vocat̉ iuſtificatio impij. ¶ Ad. jͣ gͦ dd̓m ꝙ oē peccatuꝫẜm ꝙ importat quādā inordinatione mētis non ſubditedeo iniuſticia pōt dici p̄dicte iuſticie cōtraria. ẜm illud. j.Ioh. iij. Oīs qui facit peccatū ⁊ iniquitatē facit. ⁊ peccatū eſt iniquitas. ⁊ ẜm hoc remotio cuiuſlibet peccati d̓r iuſtificatio. ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ fides ⁊ charitas dicūt ordinēſpecialē mētis hūane ad deū ẜm intellectū vel affectuꝫ.ſꝫ iuſticia importat generaliter totā rectitudinē ordinis.⁊ ideo magis denominat̉ trāſmutatio a tuſticia qͣꝫ a charitate vel fide. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ vocatio refert̉ ad auxiliumdei interius mouētis ⁊ excitantis mētem ad deſerendumi

U