QueſtioLXXI

fructus pertinere.O quartū ſic procedit̉Uidet̉ ꝙ fructus nō cōtrarient̉ oꝑibus carnis q̄Al̓pus enumerat. Cōtraria .n. ſūt in eodeꝫ genere. ſꝫ oꝑacarnis non dicūtur fructꝰ. gͦ fructus ſpūs eis nō contariantur. ¶ Pre. vnū vni eſt contrarium. ſed plura enumerat Apl̓us opera carnis qͣꝫ fructus ſpiritus. ergo fructusſpiritus ⁊ opera carnis non contrariantur. ¶ Pre. interfructus ſpiritus prima ponuntur charitas gaudium ⁊pax. quibus non correſpondēt ea que primo enum reāturinter opera carnis. que ſunt fornicatio. īmundicia. impudicicia. gͦ fructus ſpiritus nō contrariātur oꝑbus carnisSed contra eſt qd̓ Apl̓us dicit ibidem. ꝙ caro cōcupiſcitaduerſus ſpiritum. ⁊ ſpiritus aduerſus carnem. Rn̄. dd̓ꝫꝙ opera carnis ⁊ fructus ſpiritus poſſunt accipi dupliciciter. Uno modo ẜm cōmunem rationem. ⁊ hoc modo incōmuni fructus ſpirituſſancti cōtrariantur operihus carnis. ſpiritus enim ſanctus mouet humanam mentē ad idquod eſt ẜm rationeꝫ. vel potius ad id qd̓ eſt ſupra rationem. appetitus autem carnis qui eſt appetitus ſenſitiuustrabit ad bona ſenſibilia que ſunt infra hominem. vndeſicut motus ſur ſum ⁊ motus deorſum contrariantur innaturalibus. ita in operibus humanis contrariātur oꝑacarnis fructibus ſpiritus. Alio modo poſſunt conſiderari ẜm proprias rationes ſingulorum fructuū enumeratorum ⁊ operum carnis. ⁊ ſic non oportet ꝙ ſingula ſingulis contraponant̉. quia ſicut dictum eſt. Apl̓us non intendit enumerare omni a opera ſpūalia. nec omnia oꝑa carnalia. Sed tamen ẜm quādam adaptationeꝫ Augꝰ ſuperepl̓am ad Gal̓. contraponit ſingulis operibus carnis ſingulos fructus. ſicut fornicationi que eſt amor explende libidinis a legitimo cōnubio ſolutꝰ. opponitur charitas.per quam anima coniungit̉ deo. in qua etiam eſt vera caſtitas. īmundicie aūt ſunt omnes perturbationes de illafornicatione ꝯcepte. quibus gaudiuꝫ trāquillitatis opponitur. Idolorum autem ſeruitus per quam belluꝫ eſt geſtum aduerſus euangelium dei opponitur paci. cōtra veneficia autem inimicicias ⁊ contentiones. animoſitatesemulationes. ⁊ diſſenſiones opponuntur. longanimitasad ſuſtinendum mala hominum inter quos viuimus. ⁊ad curandum benignitas. ⁊ ad ignoſcendū bonitas. hereſibus autem opponitur fides. inuidie māſuetudo. ebrietatibusⁱ ⁊ cōmeſſationibus continētia. ¶ Ad i. ergo dd̓ꝫꝙ id quod procedit ab arbore cōtra naturam arboris nodicitur eſſe fructus eius. ſed magis corruptio quedam. ⁊quia virtutum opera ſunt connaturalia rationi. opera vero vitiorum ſunt contra rationem. ideo opera virtutumfructus dicuntur. non aūt opera vitiorum. ¶ Ad. ij. dd̓mꝙ bonum cōtingit vno modo. malum vero omnifariamvt Dionyſiꝰ dicit. iiij. c. de. diui. no. vnde et vni virtutiplura vitia opponuntur. ⁊ propter hoc non eſt mirum ſiplura ponantur opera carnis qͣꝫ fructus ſpiritus. ¶ Adiij. patet ſolutio ex dictis.¶ Queſtio. LXXIEinde ꝯſideranduꝫeſt de vitijs et peccatis. circa que ſex conſideranda occurrūt Primo quidaꝫ de ipſis vitijs⁊ peccatis ẜm ſe. ſecundo de diſtinctione eoruꝫ. tertio decomꝑatiōe eorum ad inuicem. quarto de ſubiecto peccatiquinto de cauſa eius. ſexto de affectu ipſius. Circa primū

queruntur ſex. primo vtrum vitium contrarietur virtutiſecundo vtrum vitium ſit contra naturam. tertio quid ſitpeius. vtrum vitium vel actus vitioſus. quarto vr̄um actus vitioſus poſſit eſſe ſimul cuꝫ virtute. quinto vtrū inomni peccato ſit aliquis actus. ſexto de diffinitione peccati. quam Augꝰ ponit. xxij. contra Fauſtum. peccatuꝫ eſtdictum vel factum vel cōcupitum contra legem eternaꝫD primuꝫ ſic proceditur. Uidetur ꝙ vitium non contrarietur virtutiUni enim vnum eſt contrarium. vt probatur in. x. meth.ſed virtuti contrariantur peccatum ⁊ malicia. nō ergo cōtrariatur ei vitium. quia vitium dicitur etiaꝫ ſi ſit indebita diſpoſitio membrorum corporaliam. vl̓ quarūcūqꝫrerum. ¶ Pre. virtus nominat quandam perfectionempotentie. ſed vitium nihil nomīat ad potentiaꝫ pertinēsergo vitium non contrariatur virtuti. ¶ Pre. Tulliꝰ dicit in. iiij. de tuſculanis queſtionibus. ꝙ virtus eſt quēdāſanitas anime. ſanitati autē opponitur egritudo vel morbus magis qͣꝫ vitium. ergo virtuti non contrariatur vitium. ¶ Sed cōtra eſt qd̓ dicit Augꝰ ī libro de perfectiōeiuſticie. ꝙ vitium eſt qualitas ẜm quaꝫ malus eſt animꝰvirtus aūt ē qualitas que facit hoīeꝫ habētē. vt ex ſupradictis patet. ergo vitiū conrrariatur virtuti. ¶ Rn̄ dd̓m.ꝙ circa virtutem duo poſſumus conſiderare. ſcilicet ipſāeſſentiam virtutis. ⁊ id ad qd̓ eſt virtus. In eſſentia quidem virtutis aliquid conſiderare poteſt directe. ⁊ aliquidex conſequenti. Directe quidem virtus importat diſpoſitionem quamdā alicuius cōuenienter ſe habētis ẜꝫ modum ſue nature. Uude phūs dicit in .vij. ph̓icoꝝ. ꝙ virtꝰeſt diſpoſitio perfecti ad optimum. dico aūt perfecti qd̓eſt diſpoſitum ẜm naturam. Ex conſequenti autem ſequitur quod virtus ſit bonitas quedam. in hoc enim conſiſtit vniuſcuiuſqꝫ rei bonitas ꝙ cōuenienter ſe habeat ẜꝫmoduꝫ ſue nature. Id autem ad quod virtus ordinatureſt actus bonus. vt ex ſupra dictis patet. ẜm hoc igit̉ triain ueniuntur opponi virtuti. quorum vnum eſt peccatuꝫquod opponitur ſibi ex parte eius ad quod virtus ordinatur. nam peccatum proprie nominat actum inordinatuꝫſicut actus virtutis eſt actus ordinatus ⁊ debitus. ẜm autem ꝙ ad rationem virtutis conſequitur ꝙ ſit bonitas q̄dam. opponitur virtuti malicia. ſed ẜm id ꝙ directe ē deratione virutis. opponitur virtuti vitium. vitium enimvniuſcuiuſqꝫ rei eſſe videtur ꝙ nō ſit diſpoſita ẜm ꝙ cōuenit ſue nature. Unde Augꝰ dicit ī. iij. de libro arbitrioQuod perfectioni nature de eſſe perſpexeris. id voca vitium. ¶ Ad .i. ergo dd̓m ꝙ illa tria non contrariantur virtuti ẜm idem. ſed peccatum quidem contrariatur ẜm ꝙvirtus eſt operatiua boni. malicia autem ẜm ꝙ eſt bonitas quedam. vitium autem proprie ẜm ꝙ eſt virtus. IAd. ij. dd̓m. ꝙ virtus non ſolum importat perfectionē potentie. que eſt principium agendi. ſed etiam im portat debitam diſpoſitionem eius cuius eſt virtus. ⁊ hoc ideo. qꝛvnūquodqꝫ operatur ẜm ꝙ actu eſt. requiritur ergo ꝙaliquid ſit in ſe bene diſpoſitū quod debet eſſe boni oꝑatiuum. ⁊ ẜm hoc virtuti vitium opponitur. ¶ Ad. iij. dd̓ꝫꝙ ſicut Tullius dicit in. iiij. de tuſculanis queſtionibusmorbi ⁊ egrotationes partes ſunt vitioſitatis. in corporibus enim morbum appellat totius corporis corruptionēputa febrem vel aliquid hmōi. egrotationem vero morbum cum imbecillitate. vitium autem cum partes corporis inter ſe diſſident. Et quāuis in corpore quandoqꝫ ſit

L 4