LXXXIXQueſtio
Ad ſextum ſic ꝓceditur.Uidetur ꝙ peccatum mortale poſſit fieri veniale. Equaliter enim diſtat peccatum veniale a mortali. ⁊ ecōuerſoſed peccatum veniale fit mortale. vt dictum eſt. ergo etiaꝫpeccatum mortale poteſt fieri veniale. ¶ Preterea peccatum veniale ⁊ mortale ponuntur differentie ẜm hoc ꝙpeccās mortaliter diligit creaturam plus qͣꝫ deuꝫ. peccasaūt venialiter diligit creaturā infra deū. ꝯtingit aūt ꝙ aliquis cōmittēs id qd̓ eſt ex genere ſuo peccatū mortale diligat creaturam infra deum. puta ſi aliquis neſciens fornicationem ſimplicem eſſe peccatum mortale et cōtrariādiuino amori fornicetur. ita tamen ꝙ ꝓpter diuinū amorem paratus eſſet fornicationē p̄termittere ſi ſciret fornicando ſe cōtra diuinum amorem agere. ergo peccabit venialiter. ⁊ ſic peccatum mortale p̄t veniale fieri ¶ Pre.ſicut dictum eſt. plus differt bonum a malo qͣꝫ veniale amortali. ſed actus qui eſt de ſe malus poteſt fieri bonus.ſicut homicidium pōt fieri actus iuſticie. patet in iudicequi occidit latronem. ergo multo magis peccatum mortale pōt fieri veniale. ¶ Sed contra eſt ꝙ eternum nunqͣꝫpōt fieri temporale. ſed peccatum mortale meretur penaꝫeternam. peccatum autem veniale temporalem penaꝫ. ergo peccatū mortale nunqͣꝫ pōt fieri veniale. ¶ Rn̄. dd̓mꝙ veniale ⁊ mortale differunt ſicut perfectum ⁊ imperfectum in genere peccati. vt dictum eſt. Imꝑ fectum autēper aliquam additionem pōt ad perfectionem venite. vn̄⁊ veniale per hoc ꝙ additur ei deformitas pertinēs ad genus peccati mortalis. efficitur mortale. ſicut cum aliquisdicit verbum ocioſum vt fornicetur. ſed id qd̓ eſt ꝑfectūnon poteſt fieri imperfectum per additionem. ⁊ ideo peccatum mortale non fit veniale per hoc ꝙ additur ei aliqua deformitas pertinens ei ad genus peccati venialis.non enī diminuitur peccatum eius qui fornicatur vt dicat verbum ocioſum. ſed magis aggrauatur ꝓpter deformitatem adiunctam. Poteſt tamē id quod eſt ex generemortale eſſe veniale ꝓpter imperfectionem actus. qꝛ nonꝑfecte pertingit ad rationem actus mortalis. cum non ſitdeliberatus ſed ſubditus. vt ex dictis patet. ⁊ hoc fit ꝑ ſubtractionem quandam. ſcꝫ deliberate rationis. ⁊ quia a ratione deliberata habet ſpeciem moralis actus. inde eſt ꝙper talem ſubtractionem ſoluitur ſpecies. ¶ Ad. j. ergodd̓m ꝙ veniale differta mortali ſicut imperfectum a perfecto. vt puer a viro. fit autem ex puero vir. ſed non conuertitur. vnde ratio non cogit ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ ſi ſit talisignorantia que peccatum omnino excuſet. ſicut eſt furioſi vel amentis. tunc ex tali ignorantia fornicationem cōmittens nec venialiter nec mortaliter peccat. Si vero ſitignorantia non īuincibilis. tunc ignorantia ipſa ē peccatum. ⁊ continet in ſe defectum diuini amoris. inqͣꝫtum negligit homo addiſcere ea ꝑ que poteſt ſe in diuino amoreconſeruare ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ ſicut Augꝰ dicit in libro contra mendacium. Ea que ſunt ẜm ſe mala nullo fine benefieri pn̄t. homicidiū autē ē occiſio innocetꝭ. ⁊ hoc nll̓o mōbn̄ fieri p̄t. ſꝫ iudex q̇ occidit latroneꝫ. vel miles qͥ occidithoſtē rei publice. nō appeſtantur homicide. vt Augꝰ dicitin libro de libero arbitrio. ¶ Queſtio LXXXIXEinde conſiderandum eſt pe peccato veniali ẜm ſe. ⁊ circa hocqueruntur ſex. primo vtrum peccatum veniale cauſet maculam in anima. ſcd̓o de diſtinctione peccati
venialis ꝓut figuratur per lignum fenum ⁊ ſtipulam .jͣ.Coꝝ. iij. tertio vtꝝ hō in ſtatu īnocentie potuerit peccarevenialiter. quarto vtrū angelus bonus vel malus poſſitpeccare venialiter. quinto vtrum primi motus infideliūſint peccata venialia. ſexto vtrū veniale poſſit eſſe in aliqͦſimul cum ſolo peccato originali.Ad primum ſic procedit̉.Uidetur ꝙ peccatum veniale cauſei maculam in animaDicit enī Augꝰ in libro de penitentia. ꝙ peccata venialiaſi multiplicētur. decorē noſtrū ita exterminant. vt a celeſtis ſponſi amplexibus nos ſeparēt. ſed nihil aliud ē macula qͣꝫ detrimentū decoris ergo peccata venialia cauſantmaculā ī aīa ꝓpter inordinationē actus. ⁊ affectꝰ ip̄iꝰ peccātis. ſꝫ ī peccato veniali ē quedā deordinatio actꝰ ⁊ affectus ergo peccatū veniale cauſat maculā in aīa. ¶ Pre.macula aīe cauſat̉ ex ꝯtractu rei tꝑalis ꝑ amorē. vt ſupradictum ē. ſed ī peccato veniali aīa in ordinato amore ꝯtingit rem tꝑalem. ergo peccatū veniale inducit maculaꝫ inaīa. ¶ Sed contra ē ꝙ d̓r Ephe. v. Ut exhiberet ip̄e ſibiglorioſam eccl̓iam nō habētē maculā aut rugā. glo. i. aliqd̓ peccatū crimīale. ergo ꝓpriū peccati mortalisⁱ eē videt̉ꝙ maculā in aīa cauſet. ¶ Rn̄. dd̓m ꝙ ſicut ex dictis ptꝫmacula importet detrimētū nitoris ex aliqͦ cōtractu. ſicutin corꝑalibꝰ ptꝫ. ex quibꝰ ꝑ ſimilitudinem nomē maculead aīaꝫ trāſfertur. Sicut autē in corpore ē duplex nitor.vnꝰ qͥdeꝫ ex ītrinſeca diſpoſitione mēbroꝝ ⁊ coloris. Aliꝰaūt ex exteriori claritate ſuꝑueniēte. Ita etiā ī aīa eſt duplex nitor. Unus quidē habitualis qͣſi intrinſecꝰ. Aliusaūt actualis qͣſi exterior fulgor. peccatū aūt veniale impedit quidē. nitorē actualē. nō tn̄ habitualē. qꝛ nō excluditneqꝫ diminuit habitū charitatis ⁊ aliaꝝ virtutū. vt infrapatebit. ſꝫ ſolū impedit eoꝝ actū. macuīa aūt importat aliquid manēs in re maculata. vn̄ magis videt̉ ꝑtinere addetrimētū habitualis nitoris qͣꝫ actualis. vn̄ ꝓprie loquēdo peccatū veniale nō cauſat maculā in aīa. ⁊ ſi alicubi dicat̉ maculaꝫ inducere. hoc eſt ẜm quid inqͣꝫtum impeditnitorem qui eſt ex actibꝰ virtutum. ¶ Ad. jͣ ergo dd̓m ꝙAugꝰ loquitur in eo caſu in quo multa peccata venialiadiſpoſitiue inducunt ad mortale. aliter auteꝫ non ſepararent ab amplexū celeſtis ſponſi ¶ Ad. ij. dd̓m ꝙ inordinatio actus in peccato mortali corrumpit habitum virtutisnon autem in peccato veniali. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ in peccato mortali anima per amorem contingit rem temporaleꝫquaſi finem. ⁊ per hoc totaliter impeditur influxus ſplendoris gratie qui ꝓuenit in eos qui deo adherēt vt vltimofini per charitatem. ſed in peccato veniali nō adheret homo creature tanqͣꝫ fini vltimo. vnde non eſt ſimile.Ad ſecunduꝫ ſic ꝓcediturUidet̉ ꝙ incōueniēter pctā venialia ꝑ lignū fenū ⁊ ſtipulā deſignēt̉. Lignū enī fenū ⁊ ſtipulā dicunt̉ ſuꝑedificariſpūali fūdamēto. ſꝫ pctā venialia ſūt p̄terſ pūale edificiū.ſicut etiā q̄libet falle opiniōes ſūt p̄ter ſciētiā. gͦ pctā venialia nō ꝯueniēter deſignāt̉ ꝑ lignū fenū ⁊ ſtipulā ¶ Pre.ille qͥ edificat lignū fenū ⁊ ſtipulā. ſic ſaluꝰ erit qͣſi ꝑ ignēſed quādoqꝫ ille q̄ cōmitut peccata venialia nō erit ſaluetiā per ignē. puta cuꝫ peccata venialia inueniūtur in eoqui decedit cū pctō mortali. ergo incōueniēter ꝑ lignū fenum ⁊ ſtipulam peccata venialia deſignant̉. ¶ Pre. ẜmapl̓m alij ſunt qui edificant aurum. argentū. lapides p̄ctoſos. id eſt. amorem dei ⁊ ꝓximi ⁊ bona opera. ⁊ alij qui
O