QueſtioLXXXII
ſed inqͣꝫtū retinēt adhuc aliquid de vetuſtate primi peccati. ¶ Ad. iij. dd̓m ꝙ ſicut peccatū Ade traducit̉ in oēs q̄ab Adā corꝑaliter generant̉. ita gr̄a xp̄i traducitur ī oēsqͥ ab eo ſpūaliter generant̉ ꝑ fidē ⁊ baptiſmū. ⁊ nō ſolumad remouendū culpā primi parētis. ſꝫ etiā ad remouēdūpeccata actualia. ⁊ ad introducendū in gloriam.Ad quartuꝫ ſic ꝓcediturUidet̉ ꝙ ſi aliquis formaret̉ ex carne hūana miraculoſeꝙ ꝯtraheret originale peccatū. dicit enī q̄dā gloſa Gen̄.iij. ꝙ in lūbis Ade fuit tota poſteritas corrupta. qꝛ nō eſtſeꝑata prius ī loco vite ſꝫ poſtea ī loco exilij. ſed ſi aliquishō ſic formaret̉ ſicut dictū ē. caro eius ſeꝑet̉ in loco exilijergo ꝯtraheret originale peccatū. ¶ Pre peccatū originale cauſat̉ in nobis inqͣꝫtū aīa inficit ex carne. ſꝫ caro totahoīs ē infecta. ergo ex qͣcunqꝫ ꝑte carnis hō formaretur.aīa eius inficeret̉ infectiōe originalis pctī. ¶ Pre. pctm̄origīale a pͥmo parēte ꝑuenit ī oēs īqͣꝫtū oēs ī eo peccātefuerūt. ſꝫ illi qͥ ex carne hūana formarēt̉ ī Adā fuiſſent. ergo peccatū originale ꝯtraherēt ¶ Sꝫ ꝯtra ē qꝛ nō fuiſſētin adā ẜm ſeminalē rōneꝫ qḋ ſolū cauſat traductionē peccati originalis vt Augª dic̄. x. ſuꝑ Gen̄. ad lr̄aꝫ. ¶ Rn̄.dd̓m ꝙ ſicut iā dictū ē. pctm̄ originale a primo parēte traducit̉ in poſteros inqͣꝫtū mouēt̉ ab ip̄o ꝑ generationē. ſicut mēbra mouent̉ ab aīa ad pctm̄ actuale. nō aūt ē motio ad generationē niſi ꝑ virtutē actiuā ī generatiōe. vn̄illi ſoli pctm̄ originale ꝯtrahūt qͥ ab adā deſcēdūt ꝑ virtutem actiuā ī generatiōe originalit̓ ab adā deriuatā. qd̓ eſtẜm ſeminalē rōneꝫ ab eo deſcēdere nā rō ſeminalis nihilaliud ē qͣꝫ vis acciua ī generatiōe. ſi autē aliqͥs formaret̉virtute diuina ex carne hūana. manifeſiū ē ꝙ vis actiuan̄ deriuaret̉ ab adā. vn̄ nō ꝯtraheret peccatū originale. ſic̄nec actꝰ manꝰ ꝑtineret ad peccatū hūanū ſi manꝰ nō moueret̉ a volūtate hoīs. ſꝫ ab aliqͦ extrinſeco mouēte. ¶ Adjͣ. ergo dd̓m ꝙ adā nō fuit ī loco exilij niſi poſt peccatuꝫ.vn̄ nō ꝓpt̓ locū exilij. ſꝫ ꝓpt̓ peccatū traducit̉ original̓ culpa ad oēs ad qͦs actiua eius generatio peruenit. ¶Ad. ij.dd̓m ꝙ caro nō inficit aīaꝫ niſi inqͣꝫtū ē prīcipiū actiuū īgeneratiōe. vt dictū ē. Ad. iij. dd̓m ꝙ ille qͥ formaret̉ excarne hūana fuiſſet ī adā ẜm corpulētā ſubſtātiā. ſꝫ n̄ ẜmſemīalē rōneꝫ. vt dictū ē. ⁊ iō nō ꝯtraheret origīale pctm̄Ad quintū ſic ꝓceditur.Uidet̉ ꝙ ſi adā nō peccaſſet eua peccāte filij originalē peccatū ꝯtraherēt. peccatū enī originale a parētibꝰ ꝯtrahimꝰinqͣꝫtū ī eis fuimꝰ. ẜm illud apl̓i Roma. v. In qͦ oēs peccauerūt. ſꝫ ſic̄ hō p̄exiſtit ī pr̄e ſuo ita in matre. ergo ex peccato mr̄is hō peccatū originale ꝯtraheret ſic̄ ⁊ ex pctō patris. ¶ Pre. ſi eua peccaſſet adā nō peccāte. filij paſſibiles ⁊ mortales naſcerēt̉. mater enī dat materiā ī generation. vt dicit phūs in. ij. de generatione aīaliū. mors aūt ⁊oīs paſſibilitas ꝓuenit ex neceſſitate materie. ſꝫ paſſibilitas ⁊ neceſſitas moriēdi ſūt pena peccati originalis. ergoſi eua peccaſſet adā nō peccāte filij ꝯtraherēt originale peccatū ¶ Pre. Damaīcenꝰ dicit in li. iij. ꝙ ſpūſſanctꝰ p̄uenit ī virginē de qͣ xp̄s erat abſqꝫ pctō originali naſciturªpurgās eā. ſꝫ illa purgatio nō fuiſſet neceſſaria ſi infectiooriginal̓ peccati non contraheretur ex matre ergo infectiooriginalis peccati ex matre. ⁊ ſic eua peccāte eius filij peccatū originale ꝯtraherēt etiā ſi adā nō peccaſſet ¶ Sꝫ cōtra ē qd̓ apl̓s dicit Roma. v. Per vnū hoīeꝫ peccatum īhūc mūdū ītrauit. magis aūt fuiſſet dicēdū ꝙ ꝑ duos in
traſſet. cū ambo peccauerint. vel potiꝰ ꝑ muliſerē q̄ primopeccauit ſi femina pctm̄ originale ī ꝓlē trāſm itteret. nō exgo peccatū originale deriuat̉ ī filios a mr̄e ſꝫ a pr̄e. ¶ Rn̄.dd̓m ꝙ huius dubitatiōis ſolutio ex p̄miſſis ptꝫ. dicturē enī ſupra ꝙ peccatuꝫ originale a primo parēte traducit̉inqͣꝫtū ip̄e mouet ad generationē natoꝝ. vn̄ dictū ē ꝙ ſimaterialiter tm̄ aliquis ex carne hn̄ana generaret̉ originale peccatū nō ꝯtraheret. manifeſtū ē aūt ẜn doctrinā philoſophoꝝ ꝙ principiū actiuū ī generatiōe ē a pr̄e. materiāaūt mater miniſtrat. vn̄ peccatū originale nō ꝯtrahitur amr̄e ſꝫ a patre. ⁊ ẜm hoc ſi adā nō peccāte cua peccaſſet. filij originale peccatū nō ꝯtraherēt. ecōuerſo aūt eēt ſi adaꝫpeccaſſet ⁊ eua nō peccaſſet. ¶ Ad. j. ergo dd̓m ꝙ in patrep̄exiſtit filius ſicut in principio actiuo. ſꝫ in matre ſicut inprincipio materiali ⁊ paſſiuo. vn̄ nō eſt ſil̓is ratio. ¶ Adij. dd̓m ꝙ quibuſdā videt̉ ꝙ eua peccante ſi adam nō peccaſſet. filij eſſent īmunes a culpa. paterētur tamē neceſſitatem moriēdi ⁊ aſias paſſibilitates ꝓueniētes ex neceſſitate materie quā mater miniſtrat. nō ſub rōne pene. ſꝫ ſicut quoſdā naturales defectus. ſꝫ hoc nō videt̉ ꝯueniensīmortalitas enī ⁊ impaſſibilitas primi ſtatus nō erat exꝯditione materie. vt in primo dictū ē. ſed ex originali iuſticia ꝑ quā corpus ſubdebat̉ aīe qͣꝫdiu aīa eſſet ſubiectadeo. defectus autē originalis iuſticie ē peccatū originale.Si igitur adā nō peccāte peccatum originale non tranſfunderet̉ in poſteros ꝓpter peccatum eue. manifeſtū ē ꝙin filijs non eſſet defectus originalis iuſticie. vn̄ non eſſetin eis paſſibilitas vel neceſſitas moriendi ¶ Ad. iij. dd̓mꝙ illa purgatio p̄ueniens in beata virgine nō requirebatur ad auferēdū tranſfuſionē originalis peccati. ſed quiaoportebat vt mater dei maxima puritate niteret. nō enimeſt aliquid digne receptaculum dei niſi ſit mundum. ẜmillud pͣs. Domū tuam domine decet ſanctitudo.¶ Queſtio LXXXIIEinde cōſiderandūeſt de peccato originali qͣꝫtū ad ſuam eſſentiāEt circa hoc q̄runtur qͣttuor. primo vtꝝ originale peccatum ſit habitus. ſcd̓o vtrum ſit vnū tm̄ in hoīe.tertio vtꝝ ſit cōcupiſcētia. quarto vtꝝ equaliter ſit ī oībꝰ.Ad primum ſic ꝓcediturUidet̉ ꝙ originale peccatū nō ſit habitus. originale enīpeccatū ē carentia originalis iuſticie. vt Anſbelmꝰ dicit īlibro de cōceptu virginali. ⁊ ſic originale peccatū ē q̄dampriuatio. ſꝫ priuatio opponit̉ habitui. ergo originale peccatū nō ē habitus. ¶ Pre. actuale peccatū hꝫ plus d̓ rōneculpe qͣꝫ originale inqͣꝫtū hꝫ plus de rōne volūtarijj. ſedhabitus actualis peccati nō hꝫ rōneꝫ culpe. alioquin ſeq̄ret̉ ꝙ hō dormiēs culpabilit̓ peccaret. ergo nullꝰ habitusoriginalis hꝫ rōneꝫ culpe. ¶ Pre. in malis actus ſemꝑ p̄cedit habitū. nullꝰ enī habitꝰ malus ē infuſus ſꝫ acqͥſitusſꝫ originale pctm̄ nō p̄cedit aliqͥs actꝰ. ergo originale peccatū nō ē habitꝰ ¶ Sꝫ ꝯtra ē qd̓ Augꝰ dicit ī libro de baptiſmo pueroꝝ. ꝙ ẜm pctm̄ originale ꝑuuli ſunt cōcupiſcibiles. ⁊ ſi nō ſint actu ꝯcupiſcētes. ſꝫ habilitas d̓r ẜmaliquē habitū. ergo peccatū originale ē habitus. ¶ Rn̄.dd̓m ꝙ ſicut ſupͣ dictū ē. duplex ē habitꝰ Un̄ quidā quoīclinat̉ potētia ad agēdū. ſic ut ſciētie ⁊ virtutes dicūturhabitꝰ. ⁊ hoc mō pctm̄ originale non ē habitꝰ. Alio mō d̓rhabitus diſpoſitio alicuius nat̉e ex multis cōpoſite ẜmquā bn̄ ſe hꝫ vel male ad aliqͥd. ⁊ p̄cipue cū il̓is diſpoſitio